GSEB Std 11 Science Question Paper 2020 Physics (Gujarati Medium)

એકમ કસોટી ધોરણ : 11 ( વિજ્ઞાન પ્રિાહ ) સમય : 1:00 કલાક વિર્ય : ભૌવતકવિજ્ઞાન (054) કુલ ગુણ : 25 વિભાગ A  માગ્યા પ્રમાણે જિાબ આપો. પ્રશ્ન નંબર 1 થી 7 (પ્રત્યેકનો 1 ગુણ) [07] 1. અિકાશમાં માત્ર ગુરુત્િાકર્ષણની અસર નીચે એક પદાથષ મુક્તપતન કરે છે . પતન દરવમયાન નીચેનામાંથી કઈ રાવશ અચળ રહેશે ? (A) ગવતઊર્જષ (B) વથથવતઊર્જષ (C) કુલ યાંવત્રક ઊર્જષ (D) કુલ રેખીય િેગમાન 2. પ્રારંભમાં એક પદાથષ વથથર છે . તે એક પરરમાણમાં અચળ પ્રિેગથી ગવત શરૂ કરે છે . t સમયે તેને મળતો પાિર કોના સમપ્રમાણમાં હશે ? 1 3 2 2 2 (A) t (B) t (C) t (D) t એક ઉપગ્રહની વથથવત-ઊર્જષ 8  10 J છે . તો તેની બંધન-ઊર્જષ કેટલી હશે ? 9 3. G 4. નું પારરમાવણક સૂત્ર લખો. g 5. જો પરરણામી બાહ્યબળ શૂન્ય હોય તો acm = …… અને vcm = …… 6. જો A  B  A  B હોય તો A અને B િચ્ચેનો ખૂણો …… 7. જો દ્રઢ પદાથષ પર લાગતું પરરણામી ટોકષ શૂન્ય હોય તો તેનું કોણીય િેગમાન અચળ હોય છે . વિધાન સાચું છે કે ખોટું ? વિભાગ B  નીચે આપેલ પ્રશ્ન નંબર 8 થી 10 માંથી કોઈ પણ બે (02) પ્રશ્નોના જિાબ આપો. (પ્રત્યેકના 2 ગુણ) [04] 8. એક પરરમાણમાં ગવત કરતા પદાથષ ના રકથસામાં ચલબળ માટે કાયષઊર્જષ પ્રમેય સાવબત કરો. 9. θ કોણિાળા ઢાળ પરથી સરક્યા વસિાય ગબડતાં પદાથષની ગવતઊર્જષનું સૂત્ર તારિો. 10. પૃથ્િીની સપાટીથી ઊંચાઈ સાથે g માં થતો ફેરફાર શોધિાનું સૂત્ર તારિો. વિભાગ C  નીચે આપેલ પ્રશ્ન નંબર 11 થી 15 માંથી કોઈ પણ ત્રણ (03) પ્રશ્નોના જિાબ આપો. (પ્રત્યેકના 3 ગુણ) [09] 11. 2 mm વત્રજ્યાનું િરસાદનું એક ટીપું 500 m ઊંચાઈએથી જમીન પર પડે છે . ઘટતા પ્રિેગથી (હિાના શ્યાનતા અિરોધને કારણે) તે મૂળ ઊંચાઈએથી અડધી ઊંચાઈ પ્રાપ્ત ત ના કરે ત્યાં સુધી પડે છે , જ્યાં તે અંવતમ (ટર્મષનલ) ઝડપ પ્રાપ્ત ત કરે છે અને ત્યારબાદ તે એકધારી (સમાન) ઝડપથી ગવત કરે છે , તેની સફરના પ્રથમ અને બીર્જ અડધા ભાગ દરવમયાન ગુરુત્િાકર્ષણ બળ િડે ટીપાં પર થયેલ કાયષ કેટલું હશે ? જો તે 10 ms -1 ની ઝડપથી તેની સફર પૂરી કરીને જમીન પર પડે, તો તેની આ સફર દરવમયાન અિરોધક બળ િડે ટીપાં પર કેટલું કાયષ થયું હશે ? 12. એક કણ પર લાગતું ટોકષ સમર્જિો. 13. એક મોટરના પૈડાંની કોણીય ઝડપ 16 સેકન્ડમાં 1200 rpm થી 3120 rpm સુધી િધે છે . (i) કોણીય પ્રિેગ વનયવમત છે તેમ ધારતાં તેનો કોણીય પ્રિેગ કેટલો હશે? (ii) આ સમય દરવમયાન એવન્જન કેટલા પરરભ્રમણ (ચાકગવત) કરે છે ? 14. પૃથ્િીની આસપાસ ભ્રમણ કરતા ઉપગ્રહના કક્ષીય આિતષકાળનું સૂત્ર મેળિો. 15. પૃથ્િી પરથી એક રોકેટ સૂયષ તરફ છોડિામાં આિે છે . પૃથ્િીના કેન્દ્રથી કેટલા અંતરે રોકેટ પરનું ગુરુત્િબળ શૂન્ય બને છે ? સૂયષનું દળ = 2  1030 kg, પૃથ્િીનું દળ = 6  1024 kg બીર્જ ગ્રહો િગેરેની અસર અિગણો. (કક્ષીય વત્રજ્યા = 1.5  1011 m )

વિભાગ D  નીચે આપેલ પ્રશ્ન નંબર 16 અને 17 માંથી કોઈ પણ એક (01) પ્રશ્નનો જિાબ આપો. (પ્રત્યેકના 5 ગુણ) [05] 16. m દળનો એક દડો L લંબાઈની દળરવહત દોરી િડે લટકાવ્યો છે . તેને વનમ્નતમ બબંદુ A પાસે સમવક્ષવતજ રદશામાં v0 િેગથી ગવત આપિામાં આિે છે કે જે થી તે ઊર્ધિષસમતલમાં અધષિતુષળાકાર માગે ર્જય તથા ફક્ત મહત્તમ ઊંચાઈએ આિેલા બબંદુ C પાસે દોરી ઢીલી પડે એ આકૃવતમાં  KB  દશવિલ છે , તો (i) v0 , (ii) બબંદુઓ B અને C પાસેની ઝડપ (iii) B અને C પાસે ગવતઊર્જષના ગુણોત્તર  માટેના સમીકરણ મેળિો.  K C  C બબંદુએ પહોંચ્યા પછી દડાનો માગષ કેિા પ્રકારનો હશે તે ચચો. 17. અિગણ્ય દ્રવ્યમાનની એક દોરીને 20 kg દળ અને 20 cm વત્રજ્યાના ફ્લાયવવ્હલની કોર (rim) પર બિંટાળેલ છે . આકૃવતમાં બતાવ્યા પ્રમાણે દોરી પર 25 N જે ટલું અચળ ખેંચાણબળ (pull) લગાડેલ છે . આ ફલાયવવ્હલ ઘર્ષણરવહત બેરરંગ્સ સાથે એક સમવક્ષવતજ અક્ષ પર જડેલ છે . (a) વવ્હલના કોણીય પ્રિેગની ગણતરી કરો. (b) જ્યારે દોરી 2 m ખૂલશે ત્યાં સુધી ખેંચાણબળ (pull) દ્િારા કરિામાં આિેલ કાયષ શોધો. (c) આ બબંદુ એ વવ્હલની ગવતઊર્જષ પણ શોધો. વવ્હલ તેની વથથર વથથવતમાંથી ગવત શરૂ કરે છે , તેમ ધારો. (d) વિભાગો (b) અને (c) ના જિાબોની સરખામણી કરો. * * * * *