aglasem.com
Home Schools Admission Career Mock Test PDF Docs Playground
ClassChoose class
StateSelect state

CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit

Download the CBSE Class 10 Sanskrit Syllabus 2027 PDF for free at AglaSem. This official CBSE Class 10 Sanskrit curriculum for the 2026-27 academic session covers the complete course structure, unit-wise topics and weightage, marking scheme, and prescribed books. Use this latest CBSE Sanskrit syllabus to plan your board exam 2027 preparation, understand the question paper design, and focus on high-scoring topics — download the free PDF now.
CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit - Page 1 of 10

Finished viewing? Save it for later —

Download CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit (PDF · 10 pages)
Downloaded 89 times

About CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit

CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit is available here for free download. Published by CBSE for Class 10, this syllabus can be viewed online or downloaded as a PDF (10 pages). Candidates preparing for Class 10 can use CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit to understand the exam pattern, the type of questions asked, and the overall difficulty level.

Frequently Asked Questions

How can I download CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit?

Open this page and click the Download button to save CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit as a PDF. It is completely free on AglaSem Docs.

Is CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit free to download?

Yes. CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit can be viewed online and downloaded as a PDF free of cost on AglaSem Docs.

How many pages does CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit have?

CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit contains 10 pages, which you can read online or download together as a single PDF.

Where can I find more Class 10 study material?

You can find more Class 10 question papers, sample papers, syllabus, and answer keys on AglaSem Docs.

CBSE Class 10 Syllabus 2027 Sanskrit – Text

Read the full text of this syllabus below — useful to quickly search, copy and reference the content online without downloading the PDF.

📄 View text version (10 pages)

Page 1

FOR CBSE CLASS 10 SYLLABUS EXAM PREPARATION

CBSE Class 10
Syllabus 2027
Question Paper ·
Sanskrit
EXAM YEAR TYPE SUBJECT

CBSE Class 10 Syllabus 2027 Question Paper Sanskrit

Notes · Sample Papers · Previous Year Papers · Mock Tests

Page 2

m
m .co

m .co s e m
se सं #ृ तम्
g l a
िवषय-कोड् -सङ् -ा - 122a
क1ा – -दशमी (2026-27)
पा>?मः परी1ािनदB शाC
भा#ते 'वहारािदषु /यु1ते इित भाषा, मानवः 7मन8स िव:मानान् िवचारान् भावनाः अनुभूितं च अथAयुBैः Dिन8भः
8ल8खतसGे तैः च 'BHकरोित सा भाषा। भाषा अ8भ/ाय/कटनM साधनम्। वOुतः लोके Pयोः मनु#योः मQे परSरम्
अवबोधनाय, भावUहणाय, भाविविनमयाय च भाषया िवना न अWत् SXतमं सरलतमं च साधनं िव:ते। लोके बह'ः
o m
o m . c
. c
भाषाः सYZ यासु सं [ृ तभाषा अित/ाचीनतमा समृ ^ ा च अYO। सं [ृ तभाषायाम् एव सYZ ऋaजु c ामाथवाA ः चdारः
e m
e
वेदाः, 8शfा, 'ाकरणं , िनgBm ं , 1ोितषं , छiः कjः चे ि त षडlािन, चतु दA श िव:ाः, िवmानम् , आयु व द
o ः,
a
योगशाqादयः
l s
l s
Urाः। अतः सं [ृ तं केaवलं भाषा न अिपतु िकsन जीवनदशAनम् इित। इयं िव:ा (भाषा) भारतीयानां /ितvा8wकाgकामधेनुः
a
समOmान/दाxी, a gऐz/दाxी, धमाA थ क
A ाममोf/दाxी च अYO। सृ Xे ः आिदतः अ:ाव8धः यत् 8शfणं mानिवmानं च अYO
तत् सव{ अMां भाषायामेव सि|िहतम् अYO। अितसू}भावनां /कटियतुं SXीकतु{ सं [ृ तं िवना नैव अWx िव:ते साम~Aम्।
भारतीयं सवA7ं िव•M समUं त€ं च अMां भाषायाम् अYO।
सं [ृ तM भाषावैmािनक€म् – ऐितहा8सक-वणAनाwक-तुलनाwकाQयन-Pारा भाषायाः /कृ तेः िवकासोƒ„ेः
सं रचनायाः अQयनपूवAकं सवoषां िवषयाणां सै^ाYZकः िनणAयः भाषािवmानेन ि…यते। भाषािवmान-नामकशाqे श†ानाम्
उƒि„ः, वाzानां सं रचना इˆादीनां िवषयाणां िवचारः ि…यते। भाषािवmानM स‰Šः सवoषां मानवानां भाषा8भः सह
o m
ि…या-िवशेषणादीनां नामाŽात-उपसजAनिनपातानां पदपदाथAm
c
अYO। एवं भाषािवmाने Dनेः, Dिन-उ‹ारणोपयोिगनां 7रयŒमुख8ज•ािद-अlानां /कृ ित-/ˆयादीनां, सं mासवAनाम-
.
िवषयकानां िवकारादीनां िवकारमूलककारकाणाम् अWेषां
s e
l a
िविवधिवषयाणाs अQयनं ि…यते। भाषािवmाने सं [ृ तभाषा-िवषयक-वण•ƒि„-8स^ाZM अतीव वैmािनकं िन•पणं कृ तं
वतAते। ag
िव•M सवाAसु भाषासु सं [ृ तभाषा /ाचीनतमा अYO। /ायः सवाAसु भाषासु सं [ृ तपरकश†ाः उपल‘Zे।
सं [ृ तभाषा भारतीयभाषाणां जननी इित क~ते। सवाAसु भारतीयभाषासु सं [ृ तभाषा अZल’ना अYO इित सवo
अl“कु वAYZ।
भारतदे शः ब”भाषी दे शोऽYO। अY–न् दे शे अनेकतायाम् एकताव8धAनी भाषेयं सामा8जकसमरसतायै जीवनिवकासाय
च आव—कH वतAते। सं [ृ तM सां[ृितकं मह€ं वणAयZः िवPांसः कथयYZ “भारतM /ितvे Pे सं [ृ तं सं [ृ ितOथा,
m
.co
सं [ृ ितमूलं सं [ृ तम्, सािहˆं सं [ृ ितवाहकs इित।” एषा सं [ृ ितः न के वलं भारतM अिप तु िव•M मुकुटायमाना
m
m .co
अYO। उBं च -
s e m
s e सˆमिहंसािदगुणैः šेvा िव•बŠुd8श8fका।
l a
la िव•शाYZः सुखधाxी भारतीया िह सं [ृ ितः॥ag
ag सं [ृ ते सं [ृ ितmoया सं [ृ ते सकलाः कलाः।
सं [ृ ते सकलं mानं सं [ृ ते िकœन िव:ते॥
एवं सं [ृ तभाषा प•रिनिvता, दोषरिहता, सरला, गभीरा, यथाथाA वैmािनकH च भाषा अYO। सžित युगेY–न् /मुखैः
उŸे —ैः सं [ृ तभाषा 8शfणीया अYO।
8शfणोŸे —ािन –
* वसुधैव-कु टु ‰कम् इित भावनािवकासः।
m .
.co s e m
s em l a
g la 1
ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 1 of 9

Page 3

* भारतीयभाषाणां सं रfणम्।
* सं [ृ तभाषया सžेषणकौशलिवकासः।
* परSरं सं [ृ तस¡ाषणेन भाविविनमयः।
* सं [ृ त-भाषया एव सं [ृ त-8शfणम्।
* šवण-भाषण-पठन-लेखनेित चतुणा{ भािषक-कौशलानां िवकासः।
* बौि^किवकासपुरcरम् आQा8wकनैितकmानम्।
* मान8सकिवकासानiानुभिू तः रसानुभूित£।
* भारतीयसं [ृ तेः सं रfणं mानवधAनs।
* आwानुशासनसं ¤ापनाथAम्
* भाषा8शfणकौशलािन वधAनाय नैपु¥/ाि¦ः।
* परSरं वाताAलापमाQमेन भाविविनमयः।
* सं [ृ तसािहˆM अQयनेन mानानiM अनुभूितः।
* मानवजीवनM िवकासपूवAकं क§ाणम्।
* सं [ृ तभाषया छाxाणां सवAिवधिवकासः।

8शfण/िवधयः -
* सं [ृ तमाQमेन स¡ाषणिव8धना शनैः शनैः सं [ृ त8शfणं स¡िव#ित। गितवधAनाय सं [ृ ताQापकै ः धैयoण
7कHयाQापन-कायA…माणां िनयोजनम्। g8चकरभाषा‘ासेन भािषकोपलY¨ः। भािषका‘ासाय वाताAलाप-
कथाšवण-वादिववाद-सं वाद-वणAनपरक/ितयोिगता8भः भाषा8शfणं कारियतुं शzते।
* िव8भ|/ामा8णकसं ¤ानां कायA…माः सािहˆसाम©£ /यु1 उ„म8शfणं कतु{ शzते।
* सं [ृ तभाषया उपल¨-ª—-š'-सामUी-माQमेन भाषा‘ासः।
* िव8भ|पा«सामUीPारा 8शfकः 7कHयं 8शfणकाय{ g8चकरं कतु{ श¬ोित।
* भाषा8शfकः छाxान् -ेहपूवAकम् (आwीयभावेन) पाठयेत्।
* अ:तनपूवAकं सािहˆकोश-श†कोश-सiभAUrानां सहायतया छाxाणां तƒरतावधAनम्।
* /ाचीनावाAचीनयोमAQे सम®य¤ापनPारा नूतन8शfणिव8ध8भ£ सं [ृ त8शfणम्।

कौशलािन-
* šवणकौशलम् – भावा8धUहणाय DWाwकं भाषायाः /थमं कौशलम् इदम्। अM साधनािन- गुgमुखम्,
आकाशवाणी, दूरवाणी, प•रवारसदMाः, समाजः, क¯ाः, Dिनमु°णयŒम्, दूरदशAनम् इˆादीिन।
* भाषणकौशलम्- भावा8भ'Bये DWाwकं भाषायाः इदं िPतीयं कौशलम्। वाग्-•पं भाव/कटनम् एव भाषणम्,
प•रसर/भावेण आधारेण वा भाषणशिBः जायते।
* पठनकौशलम् – भावा8धUहणाय 8ल±ाwकं भाषायाः तृतीयं कौशलम् इदम्। (अथAUहणपूवAकं SX•प-वाचनम्
इˆथAः)
* लेखनकौशलम्- भावा8भ'Bये 8ल±ाwकं भाषायाः चतुथ{ कौशलम् इदम्। (Dिन•पे िव:मानं भाषांशं
8लिप•पे अवतारणं लेखनम् इित उ²ते)
* mानाwक-अवबोधनाwक-अनु/योगाwक-िव³ेषणाwक-सं ³ेषणाwक-मू§ाGनाwक-ल8fता8धगमनिवशेषाः।

2

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 2 of 9

Page 4

सं #ृ तम्
िवषय-कोड् -सङ् -ा - 122
(2026-27)
क1ा - दशमी (2026-27)
(2025-26)

वािषA कमू§ाGनाय िनिमAते /¸पxे चdारः ख¹ाः भिव#YZ -

‘क’ ख¹ः अपिठत-अवबोधनम् 10 अGाः
‘ख’ ख¹ः रचनाwक-कायAम् 15 अGाः
‘ग’ ख¹ः अनु/युB-'ाकरणम् 25 अGाः
‘घ’ ख¹ः पिठत-अवबोधनम् 30 अGाः
ख¹ानुसारं िवषयाः मू§भारः च

…. सं . िवषयाः /¸/काराः मू§भारः
‘क’ ख¹ः
अपिठतावबोधनम् 10 अGाः
1 एकः ग:ांशः अित-लघू„राwकौ 2×1=2
80-100 श†प•रिमतः पूणAवाzाwकौ 2×2=4
शीषAकम् (लघू„राwकः) 1×1=1
भािषककायAम् (ब”िवकjाwकाः) 3×1=3
सÑूणAभारः 10 अGाः
‘ख’ ख¹ः
रचनाwककायAम् 15 अGाः
2. औपचा•रकम् अथवा अनौपचा•रकं पxम् िनबŠाwकः 5
(मÓष
ू ायाः सहायतया पूण{ पxं लेखनीयम्)
3. 8चxवणAनम् अथवा अनुÅेदलेखनम् िनबŠाwकः 5
4. िहiी/आङ् Èभाषातः सं [ृ तेन अनुवादः पूणAवाzाwकः 5×1=5
सÑूणAभारः 15 अGाः
‘ग’ ख¹ः
अनु/युÉत'ाकरणम् 25 अGाः
5. सYŠः लघू„राwकाः 4×1=4
6. समासः ब”िवकjाwकाः 4×1=4
7. /ˆयाः ब”िवकjाwकाः 4×1=4
8. वा²/करणम् ब”िवकjाwकाः 3×1=3
9. समयः लघू„राwकाः 4×1=4
10. अ'यपदािन ब”िवकjाwकाः 3×1=3
11. सं शोधनकायAम् ब”िवकjाwकाः 3×1=3
सÑूणAभारः 25 अGाः

3

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 3 of 9

Page 5

m
m .co

m .co s em
se ‘घ’ ख¹ः
g la
पिठतावबोधनम् a 30 अGाः
12. ग:ांशः अित-लघू„राwकौ 2×½=1
पूणAवाzाwकौ 2×1=2
लघू„राwकौ (भािषककायAम्) 2×1=2
13. प:ांशः अित-लघू„राwकौ 2×½=1
पूणAवाzाwकौ 2×1=2
m
m लघू„राwकौ (भािषककायAम्) 2×1=2
.co
14. नाÏांशः
.co अित-लघू„राwकौ 2×½=1
e m
em 2×1=2 las
l as पूणAवाzाwकौ
ag
15.
g
a णम्
/¸िनमाA
लघू„राwकौ (भािषककायAम्)
पूणAवाzाwकाः
2×1=2
4×1=4
16. अ®यः अथवा भावाथAः पूणAवाzाwकाः 4×1=4
17. घटना…मानुसारं वाzलेखनम् पूणAवाzाwकाः 8×½=4
18. /सlानुकूलम् अथAलेखनम् लघू„राwकाः 3×1=3
पूणAभारः 30 अGाः

m
m .co सeूणHभारः - 80 अKाः

s e
g la
)*नप--)ा0पम् / सं रचना
a सं Eृ तम्
िवषय-कोड् -सङ् -ा - 122
(2026-27)
क1ा - दशमी (2026-27)
(2025-26)

/¸/कारः /¸ानां सÍा िवभाग- /ित/¸म् आहˆाGाः
सÍा अGभारः
m3
m
अित-लघू„राwकाः ½ अGः
c o
2+2+2=6 3 ½
m.co
m . „राwकाः 1 अGः 2=2
अित-लघू 1 s1e 2
e
s ब”िवकjाwकाः g a
l 1
l a 1 अGः 3+4+4+3+3=17 5
a 17
ag लघू„राwकाः 1 अGः 2+2+2+1+4+4+3+3=21 8 1 21
दीघ•„राwकाः ½ अGः 10+8=18 2 ½ 9
दीघ•„राwकाः 1 अGः 5+5+2+2+2+4+4=24 7 1 24
दीघ•„राwकाः 2 अGौ 2=2 1 2 4
आहˆाGाः 80
m .
.co s e m
s em l a
g la 4
ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 4 of 9

Page 6

सं #ृ तम्
िवषय-कोड् -सङ् -ा - 122
(2026-27)
क1ा - दशमी (2026-27)
(2025-26)
वािषH कं मूJाKनम् 80 अंकाः

‘क’ खOः
अपिठतावबोधनम् (10 अKाः)
1. एकः अपिठतः ग:ांशः 10
80-100 श†प•रिमतः ग:ांशः, सरलकथा, वणAनं वा 2+4+1
Ø एकपदे न पूणAवाzेन च अवबोधनाwकं कायAम्
Ø शीषAकलेखनम्
Ø अनुÅेदाधा•रतं भािषकं कायAम्
भािषककायाAय त€ािन - 3
ü वाzे कतृ-A ि…यापदचयनम्
ü कतृA-ि…या-अ8®ितः
ü िवशेषण-िवशे#चयनम्
ü पयाAय-िवलोमपदचयनम्
ü सवAनाम¤ाने सं mा/योगः

‘ख’ खOः
रचनाUककायHम् (15 अKाः)
2. औपचा•रकम् अथवा अनौपचा•रकं पूणAपxलेखनम् 5
स¡ािवतिवषयाः –
Ø औपचा•रकम् -
सं [ृ तभाषा-सं वधAनाय, 8शfामŒालयाय, नाम सं शोधनाय नगरिनगमाय, धनादे श-
अ/ाÜतेः सूचनायै पxालयिवभागाय, शुáिनवारणाथ{ /धानाचायाAय, /काशकाय
इˆादयः।
Ø अनौपचा•रकम् -
कु शलfेमपxम्, वधाAपनपxम्, िनमŒणपxम्, प•रणामसूचनापxम्, िव:ालयवणAनम्
इˆादयः।
3. 8चxाधा•रतं वणAनम् अथवा अनुÅेदलेखनम् 5
(मÓष
ू ायाः सहायतया 8चxवणAनम् अनुÅेदलेखनं वा करणीयम्)
4. िहiीभाषायाम् आङ् Èभाषायां वा 8ल8खतानां पsवाzानां सं [ृ तभाषायाम् अनुवादः 5

‘ग’ खOः
अनुXयुYZाकरणम् (25 अKाः)
5. सYŠकायAम् (1+1+2) 4

5

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 5 of 9

Page 7

Ø 7रसYŠः - यण्, अयािद, पूवA•पसYŠः
Ø 'ÓनसYŠः - वग’य/थमवणAM तृतीयवणo प•रवतAनम्, /थमवणAM पsमवणo प•रवतAनम्
Ø िवसगAसYŠः - िवसगAM उdम्, रdम्, िवसगAलोपः, िवसगAM ¤ाने स्, श्, ष्
1. 6. समासः - वाzेषु समOपदानां िवUहः िवUहपदानां च समासः (1+1+1+1)
4
Ø तƒुgषः – (िवभिB-तƒुgषः, उपपद- तƒुgषः, कमAधारयः)
Ø ब”âीिहः
Ø अ'यीभावः (अनु, उप, सह, िनर्, /ित, यथा)
Ø Pãः
7. /ˆयाः (1+2+1)
4
Ø कृ äˆयाः – त'त्, अनीयर्, Éत, Éतवतु
Ø ति^ताः – मतुप्, ठक् , d, तल्
Ø qी/ˆयौ – टाप् , ङ“प्
8. वा²प•रवतAनम् - के वलं लट् लकारे ( कतृA-कमA-ि…या) 3
9. समयः - अGानां ¤ाने श†े षु समयलेखनम् 4
(सामाW-सपाद-साधA-पादोन)
10. अ'यपदािन 3
उ‹ैः, च, •ः, Úः, अ:, अx-तx, यx-कु x, इदानीम्, (अधुना, सžित, साžतम्)
यदा, तदा, कदा, सहसा, वृथा, शनैः, अिप, कु तः, इतOतः, यिद-तिहA, यावत्-तावत्
11. अशुि^-सं शोधनम् (वचन-8लl-पुgष-लकार-िवभिBªX् या सं शोधनम्) 3

‘घ’ खOः
पिठतावबोधनम् (30 अKाः)
12. ग:ांशम् अ8धकृ ˆ अवबोधनाwकं कायAम् 5
/¸/काराः – एकपदे न पूणAवाzेन च /¸ो„रा8ण
भािषककायAम् –
Ø वाzे कतृ-A ि…यापदचयनम्
Ø िवशेषण-िवशे#चयनम्
Ø पयाAय-िवलोमपदचयनम्
Ø सवAनाम¤ाने सं mा/योगः
13. प:ांशम् अ8धकृ ˆ अवबोधनाwकं कायAम् 5
/¸/काराः – एकपदे न पूणAवाzेन च /¸ो„रा8ण
भािषककायAम् –
Ø वाzे कतृ-A ि…यापदचयनम्
Ø िवशेषण-िवशे#चयनम्
Ø पयाAय-िवलोमपदचयनम्
Ø सवAनाम¤ाने सं mा/योगः

6

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 6 of 9

Page 8

m
m .co

m .co s e m
se 14. नाÏांशम् अ8धकृ ˆ अवबोधनाwकं कायAम्
g l a 5
/¸/काराः – एकपदे न पूणAवाzेन च /¸ो„रा8ण a
भािषककायAम् –
Ø वाzे कतृ-A ि…यापदचयनम्
Ø िवशेषण-िवशे#चयनम्
Ø पयाAय-िवलोमपदचयनम्
Ø सवAनाम¤ाने सं mा/योगः
m
.co
15. वाzेषु रेखािGतपदािन अ8धकृ ˆ चतुणा{ /¸ानां िनमाAणम् 4
m
.co
16. ³ोका®यः/ एकM ³ोकM सं [ृ तेन भावाथAलेखनम् 4
e m
em 4 as
17. घटना…मानुसारं कथालेखनम्
s
a लेखनम् g l
18. /सlानुकूलम् lअथA
g a3
a ˆ लघू„राwकाः /¸ाः )
(पाठान् आधृ

आहˆाGाः - 80
परी5ायै िनधा:;रताः पाठाः
पाठसÍा पाठनाम
/थमः पाठः शु8चपयाAवरणम्
m बुि^बAलवती सदा
.co
िPतीयः पाठः
तृतीयः पाठः
s em 8शशुलालनम्
चतुथAः पाठः
g la जननी तु§वåला
पsमः पाठः a सुभािषतािन
षÝठः पाठः सौहाद{ /कृ तेः शोभा
स¦मः पाठः िव8चxः साfी
अXमः पाठः सूBयः
दशमः पाठः अWोÉतयः

m
m 1. “शेमुषी’ पा«पुOकम् भाग-2” , सं शो8धतसं [रणम् (/काशनम् – रा.शै.अनु
िनधाA•रत-पा«पुOकािन –
.co
.co s e m./.प•र. Pारा)
s em 2. “अ‘ासवान् भव-िPतीयो भागः” – 'ाकरणपुOकम् (/काशनम् –lरा.शै
g a .अनु./.प•र. Pारा)
g la a
a 3. “'ाकरणवी8थः”- 'ाकरणपुOकम् (/काशनम् – रा.शै.अनु./.प•र. Pारा)

अवधेयम् -
* अनु/युÉत'ाकरणM अंशानां चयनं यथास¡वं ‘शेमुषी-िPतीयो भागः इित’ पा«पुOकात् करणीयम्। यिद
ततः न स¡वित तिहA ‘अ‘ासवान् भव- िPतीयो भागः’ इˆ–ात् चेतुं शzते।

m
********************************************
.
.co s e m
s em l a
g la 7
ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 7 of 9

Page 9

दशमी
आB;रक-मूEाFनम् - 20 अFाः
उŸे —ािन
❖ छाxाणां सृजनाwकfमतायाः िवकासः।
❖ šवण-भाषण-पठन-लेखनकौशलानां िवकासः।
❖ 8चZनfमतायाः आwिव•ासM च सं वधAनम्।

…. गितिवधयः उदाहरणािन अGाः िनदo शाः मू§ाGनिबiवः
सं .
1. आव8धक-परीfाः 8ल8खतपरीfा 05 िव:ालयेन समये समये परीfासु यx िव:ा8थAनः
(पी•रयोिडक् - 8ल8खतपरीfाणाम् šेvाः अGाः Mुः तयोः
असै–æट) आयोजनं करणीयं भवित। Pयोः परीfयोः एव
अ8धभारः Uहीत'ः।
अिप च आव8धकपरीfासु
अिप /¸ेषु
आZ•रकिवकjाः दे याः।
मू§ाGनसमये यिद छाxः
सवाAन् /¸ान् उ„रित तिहA
छाxिहताय यx अ8धकाः
अGाः सYZ तेषाम् एव
मू§ाGनं करणीयम्।
2 ब”िवधमू§ाGनम् v कfायां पािठतM 05 कfायां पािठत-पाठM ❖मौ8लकता
पाठM िवषयM वा ब”िवधं ❖िवषयस‰^ता
लघुमू§ाGनम् मू§ाGनम् अपे8fतम् ❖शु^ता
v िनगAतपxा8ण अYO। अनेन िव:ा8थAनां ❖समयब^ता
v /¸ो„री िविवधकौशलानां मू§ाGनं ❖/Oुतीकरणम्
v मौ8खकH परीfा भवेत्।
❖ /ितयोिगताः
❖ /ÔनमsMायोजनम्
3. िनवेशसू8चका v कfाकायAम् 05 िव:ा8थA8भः कfायां कृ तानां v सुलेखः
(पोटA फो8लयो) v सामूिहक-मू§ाGनम् कायाAणाम् उपल¨ीनां च v त~ाwकता
v 7मू§ाGनम् सं रfणं सं योजनं च v /ामा8णकता
v िव:ा8थAनः िवषयगताः स8sकायां पxाव§ां वा v समयब^ता
उपल¨यः करणीयम्। एतेन समUं
मू§ाGनं /मा8णकdेन
भिवतुं श¬ोित।

8

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 8 of 9

Page 10

4. भाषा-सं वधAनाय ❖ कथा 05 v छाxाः कामिप कथां v उ‹ारणम्
गितिवधयः ❖ सं वादः/ वाताAलापः šावियतुं श¬ु वYZ। v शु^ता
(क) šवण- ❖ भाषणम् v 8शfकः कमिप िवषयं v समयब^ता
भाषण-कौशलम् ❖ नाटकम् सूचियdा परSरं सं वादं v /Oुतीकरणम्
❖ वाताAः कारियतुं श¬ोित। (आरोहावरोह-गितयित-
❖ आशुभाषणम् v दूरदशAने वाताAवली /योगः)
❖ सं [ृ तगीतािन इˆाŽः सं [ृ त-
❖ ³ोको‹ारणम् कायA…मः /सा•रतः
❖ /हे8लकाः भवित तं °Xं ु छाxाः
/ेरणीयाः।
v šवण-कौशल-
मू§ाGनाय 8शfकः
7यम् अिप कथां
šावियdा ततः स‰^-
/¸ान् /Xं ु श¬ोित।
(ख) v िविवधिवषयान् आधृˆ v छाxाः यथाशzं v िवषय-स‰^ता
लेखनकौशलम् मौ8लकलेखनम् कfायामेव लेखनकाय{ v शु^ता (िवशेषतः
यथा– दे शः, माता, कु युAः। पsमवणAM/योगः)
िपता, गुgः, िव:ा v िटèणी- पुYOकायाः v समयब^ता
पयाAवरणम्, योगः, िनमाAणम्। v सुलेखः
समयM सदुपयोगः, v वैयिBकपरीfणम्। v /Oुतीकरणम्
8शfा, अनुशासनम्
इˆादयः।
v शै8fकßमणM
सं [ृ तेन
/ितवेदनलेखनम्।
v दै न8iनीलेखनम्।
v सGे ताधा•रतं
कथालेखनम्।
v 8भि„पिxकायाः
िनमाAणम्।
v šुतलेखः।
v सूिBलेखनम्।
अवधात'म् –उपयुAB-गितिवधयः उदाहरण•पेण /द„ाः सYZ। एतदित•र² एताªशाः अWगितिवधयः अिप
भिवतुमहAYZ।
**************************************

9

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 9 of 9

Document Details

Board / OrgCBSE
ExamClass 10
TypeSyllabus
Pages10
Languagesanskrit
Updated24 Sep 2026