Page 1
Paper : II
Booklet SERIAL No.
Subject : Philosophy
Subject Code : 36
Roll No.
(Figures as per admission card)
OMR Sheet No. : ____________________
Name & Signature of Invigilator/s
Signature : _________________________________
Name : _________________________________
Time : 2 Hours Maximum Marks : 200
Number of Pages in this Booklet : 32 Number of Questions in this Booklet : 100
A»Ü¦ìWÜÚWæ ÓÜãaÜ®æWÜÙÜá Instructions for the Candidates
1. D ±Üâo¨Ü ÊæáàÆá¤©¿áÈÉ J¨ÜXst ÓܧÙܨÜÈÉ ¯ÊÜá¾ ÃæãàÇ… ®ÜíŸÃÜ®Üá° ŸÃæÀáÄ. 1. Write your roll number in the space provided on the top of this page.
2. D ±Ü£ÅPæ¿áá ŸÖÜá BÁáR Ë«Ü¨Ü ®ÜãÃÜá (100) ±ÜÅÍæ°WÜÙÜ®Üá° JÙÜWæãíw¨æ. 2. This paper consists of Hundred multiple-choice type of questions.
3. ±ÜÄàPæÒ¿á ±ÝÅÃÜí»Ü¨È
Ü É, ±ÜÅÍæ° ±ÜâÔ¤P¿
æ á®Üá° ¯ÊÜáWæ ¯àvÜÇÝWÜáÊÜâ¨Üá. Êæã¨ÜÆ 5 ¯ËáÐÜWÜÙÜÈÉ 3. At the commencement of examination, the question booklet will be
¯àÊÜâ ±ÜâÔ¤Pæ¿á®Üá° ñæÃæ¿áÆá ÊÜáñÜᤠPæÙÜX®Üíñæ PÜvÝx¿áÊÝX ±ÜÄàQÒÓÜÆá PæãàÃÜÇÝX¨æ. given to you. In the first 5 minutes, you are requested to open the booklet
(i) ±ÜÅÍæ°±ÜâÔ¤PæWæ ±ÜÅÊæàÍÝÊÜPÝÍÜ ±Üvæ¿áÆá, D Öæã©Pæ ±Üâo¨Ü Aíb®Ü ÊæáàÈÃÜáÊÜ and compulsorily examine it as below :
±æà±ÜÃ… ÔàÆ®Üá° ÖÜÄÀáÄ. ÔrPÜRÃ… ÔàÇ… CÆÉ¨Ü A¥ÜÊÝ ñæÃæ¨Ü ±ÜâÔ¤Pæ¿á®Üá° (i) To have access to the Question Booklet, tear off the paper seal
on the edge of the cover page. Do not accept a booklet without
ÔÌàPÜÄÓܸæàw.
sticker seal or open booklet.
(ii) ±ÜâÔ¤Pæ¿áÈÉ®Ü ±ÜÅÍæ°WÜÙÜ ÓÜíTæÂ ÊÜáñÜᤠ±ÜâoWÜÙÜ ÓÜíTæÂ¿á®Üá° ÊÜááS±Üâo¨Ü ÊæáàÇæ
(ii) Tally the number of pages and number of questions in the
ÊÜáá©Åst ÊÜÞ×£Áãí©Wæ ñÝÙæ ®æãàwÄ. ±ÜâoWÜÙÜá/±ÜÅÍæ°WÜÙÜá PÝOæ¿Þ¨Ü A¥ÜÊÝ
booklet with the information printed on the cover page. Faulty
©Ì±ÜÅ£ A¥ÜÊÝ A®ÜáPÜÅÊÜáÊÝXÆÉ¨Ü A¥ÜÊÝ CñÜÃÜ ¿ÞÊÜâ¨æà ÊÜÂñÝÂÓÜ¨Ü ¨æãàÐܱÜäÄñÜ booklets due to pages/questions missing or duplicate or not in
±ÜâÔ¤Pæ¿á®Üá° PÜãvÜÇæ 5 ¯ËáÐÜ¨Ü AÊܘ JÙÜWæ, ÓÜíËàPÜÒPÜÄí¨Ü ÓÜÄ CÃÜáÊÜ ±ÜâÔ¤PæWæ serial order or any other discrepancy should be got replaced
Ÿ¨ÜÇÝÀáÔPæãÙÜÛ¸æàPÜá. B ŸÚPÜ ±ÜÅÍæ°±Ü£ÅPæ¿á®Üá° Ÿ¨ÜÇÝÀáÓÜÇÝWÜáÊÜâ©ÆÉ, immediately by a correct booklet from the invigilator within
¿ÞÊÜâ¨æà ÖæaÜác ÓÜÊÜá¿áÊÜ®Üã° PæãvÜÇÝWÜáÊÜâ©ÆÉ. the period of 5 minutes. Afterwards, neither the Question
4. ±ÜÅ£Áãí¨Üá ±ÜÅÍæ°WÜã (A), (B), (C) ÊÜáñÜᤠ(D) Gí¨Üá WÜáÃÜá£Ô¨Ü ®ÝÆáR ±Ü¿Þì¿á Booklet will be replaced nor any extra time will be given.
EñܤÃÜWÜÚÊæ. ¯àÊÜâ ±ÜÅÍæ°¿á G¨ÜáÃÜá ÓÜÄ¿Þ¨Ü EñܤÃÜ¨Ü ÊæáàÇæ, PæÙÜWæ PÝ~Ô¨Üíñæ 4. Each item has four alternative responses marked (A), (B), (C) and (D).
AívÝPÜꣿá®Üá° PܱݳXÓܸæàPÜá. You have to darken the circle as indicated below on the correct response
E¨ÝÖÜÃÜOæ : A B C D against each item.
(C) ÓÜÄ¿Þ¨Ü EñܤÃÜÊÝX¨ÝªWÜ. Example : A B C D
5. D ±ÜÅÍæ° ±Ü£ÅPæ¿á hæãñæ¿áÈÉ PæãqrÃÜáÊÜ OMR EñܤÃÜ ÖÝÙæ¿áÈÉ ¯ÊÜá¾ EñܤÃÜWÜÙÜ®Üá° where (C) is the correct response.
ÓÜãbÓÜñÜPÜR¨Üáª. OMR ÖÝÙæ¿áÈÉ AívÝPÜꣿáÆÉ¨æ ¸æàÃæ ¿ÞÊÜâ¨æà Óܧ٨
Ü È
Ü É EñܤÃÊ
Ü ®Ü áÜ ° 5. Your responses to the questions are to be indicated in the OMR Sheet
WÜáÃÜá£Ô¨ÜÃæ, A¨ÜÃÜ ÊÜåèÆÂÊÜÞ±Ü®Ü ÊÜÞvÜÇÝWÜáÊÜâ©ÆÉ. kept inside this Booklet. If you mark at any place other than in the circles
6. OMR EñܤÃÜ ÖÝÙæ¿áÈÉ Pæãor ÓÜãaÜ®æWÜÙÜ®Üá° hÝWÜÃÜãPÜñæÀáí¨Ü K©Ä. in the OMR Sheet, it will not be evaluated.
6. Read the instructions given in OMR carefully.
7. GÇÝÉ PÜÃÜvÜá PæÆÓÜÊÜ®Üá° ±ÜâÔ¤Pæ¿á Pæã®æ¿áÈÉ ÊÜÞvÜñÜPÜR¨Üáª.
7. Rough Work is to be done in the end of this booklet.
8. ¯ÊÜá¾ WÜáÃÜáñÜ®Üá° Ÿ×ÃÜíWܱÜwÓÜŸÖÜá¨Ý¨Ü ¯ÊÜá¾ ÖæÓÜÃÜá A¥ÜÊÝ ¿ÞÊÜâ¨æà bÖæ°¿á®Üá°, 8. If you write your name or put any mark on any part of the OMR
ÓÜíWÜñÜÊÝ¨Ü ÓܧÙÜ ÖæãÃÜñÜá ±ÜwÔ, OMR EñܤÃÜ ÖÝÙæ¿á ¿ÞÊÜâ¨æà »ÝWܨÜÈÉ ŸÃæ¨ÜÃæ, Answer Sheet, except for the space allotted for the relevant entries,
¯àÊÜâ A®ÜÖÜìñæWæ ¸Ý«ÜÂÃÝWÜᣤàÄ. which may disclose your identity, you will render yourself liable to
9. ±ÜÄàPæÒ¿áá ÊÜááX¨Ü®ÜíñÜÃÜ, PÜvÝx¿áÊÝX OMR EñܤÃÜ ÖÝÙæ¿á®Üá° ÓÜíËàPÜÒPÜÄWæ disqualification.
¯àÊÜâ ×í£ÃÜáXÓܸæàPÜá ÊÜáñÜᤠ±ÜÄàPÝÒ PæãsÜw¿á ÖæãÃÜWæ OMR®Üá° ¯Êæã¾í©Wæ 9. You have to return the OMR Answer Sheet to the invigilators at the
end of the examination compulsorily and must not carry it with you
Pæãívæã¿áÂPÜãvܨÜá. outside the Examination Hall.
10. ±ÜÄàPæÒ¿á ®ÜíñÜÃÜ, ±ÜÄàPÝÒ ±ÜÅÍæ°±Ü£ÅPæ¿á®Üá° ÊÜáñÜᤠ®ÜPÜÆá OMR EñܤÃÜ ÖÝÙæ¿á®Üá° 10. You can take away question booklet and carbon copy of OMR Answer
¯Êæã¾í©Wæ ñæWæ¨ÜáPæãívÜá ÖæãàWÜŸÖÜá¨Üá. Sheet after the examination.
11. ¯àÈ/PܱÜâ³ ¸ÝÇ…±ÝÀáíp… ±æ®… ÊÜÞñÜÅÊæà E±ÜÁãàXÔÄ. 11. Use only Blue/Black Ball point pen.
12. PÝÂÆáRÇæàoÃ…, ˨Üá®ݾ®Ü E±ÜPÜÃÜ| A¥ÜÊÝ ÇÝW… pæàŸÇ… CñÝ©¿á 12. Use of any calculator, electronic gadgets or log table etc., is
E±ÜÁãàWÜÊÜ®Üá° ¯Ðæà˜ÓÜÇÝX¨æ. prohibited.
13. There is no negative marks for incorrect answers.
13. ÓÜÄ AÆÉ¨Ü EñܤÃÜWÜÚWæ Má| AíPÜ CÃÜáÊÜâ©ÆÉ .
14. In case of any discrepancy found in the Kannada translation of a
14. PܮܰvÜ ÊÜáñÜᤠCíXÉàÐ… BÊÜ꣤WÜÙÜ ±ÜÅÍæ°±Ü£ÅPæWÜÙÜÈÉ ¿ÞÊÜâ¨æà Äࣿá ÊÜÂñÝÂÓÜWÜÙÜá question booklet the question in English version shall be taken as
PÜívÜáŸí¨ÜÈÉ, CíXÉàÐ… BÊÜ꣤WÜÙÜÈÉÃÜáÊÜâ¨æà Aí£ÊÜáÊæí¨Üá ±ÜÄWÜ~ÓܸæàPÜá. final.
K – 3620 1 ±Üâ.£.®æãà./P.T.O.
Page 2
ñÜñ¤$Ü Ì ÍÝÓÜ÷
±æà±ÜÃ… – II
WÜÊÜá¯Ô : D ±Ü£ÅP¿
æ áá (100) ®ÜãÃÜá ÊÜÓáÜ ¤¯ÐÜu ÊÜÞ¨ÜÄ¿á ±ÜÅÍW°æ ÙÜ ®Ü ã
æ Ù° WÜ ã
æ íw¨Üáª, ±ÜÅ£Áãí¨Üá ±ÜÅÍ¿
°æ áã GÃÜváÜ (2)
AíPÜWÜÙÜ®Üá° Öæãí©¨æ. GÇÝÉ ±ÜÅÍæ°WÜÙÜ®Üã° PÜvÝx¿áÊÝX EñܤÄÓܸæàPÜá.
1. ÃÝgQà¿á ԨݜíñܨÈ
Ü É ______ ¿áá ÃÝg¨æãÙÜWæ 5. ‘ÊÜÞ®ÜÔPÜ ÓÜÊáÜ ¿á aÜÆ®æ’¿áá _______ A®Üá°
ÃÝgQà¿á ÊÜÂÊÜÓ¿§æ á A—PÝÃÜ ÊÜáñÜᤠËá£WÜÙ®Ü áÜ ° ÓÜãbÓÜáñܤ¨.æ
¯¿áí£ÅÓáÜ ÊÜ ÈUñÜ A¥ÜÊÝ AÈUñÜ PÝ®Üã®ÜáWÜÙ®Ü áÜ ° (A) »ÜËÐÜ嬆 Zo®æ¿á®Üá° PÜÈÔ ³ PæãÙÜáÛÊÜ
A¥ÜÊÝ ÓÜí±ÜŨݿáWÜÙ®Ü áÜ ° ÓÜãbÓÜáñܤ¨æ. ÓÝÊÜá¥ÜÂì
(A) ÓÝí±ÜŨÝÀáPÜñæ (B) PÜÆ® ³ ÝÍÜQ¤ ÊÜáñÜᤠA£ÃæàPÜ¨Ü aÜÆ®æ
(B) ÓÝí˫ݯPÜñæ (C) Ÿá©œÊÞ Ü í¨ÜÂÃÜá ¯ÊÜì×st aÜÆ®æ
(C) ÓÜíË«Ý®Ü (D) Zo®Ý AÊÜ—¿áÈÉ®Ü ÊÜááÊÜáá¾S A¥ÜÊÝ
(D) ®ÝWÜÄPÜ ÓÜí×ñæ ×ÊÜáá¾S aÜÆ®æ
6. Êæá¨ÜáÙÜá B«ÝÄñÜ ÓÝ訆 ÔÌàPÜÃ| Ü ÊÜâ _______
2. ÊÜáÖÝ»ÝÃÜñÊ
Ü âÜ ÃÝg®Ü AÃæ &¨æçÊñÜ ÌÜ ÊÜ®áÜ ° WÜáÃÜá£ÓÜáñܤ¨.æ ÓÜí¨Ü»ì Ü ¨ÜÈÉ ±ÜÅÊáÜ áS ±ÜÄOÝÊÜáWÜÙ®Ü áÜ ° Öæãí©¨æ.
B¨ÜÃã
Ü A¨Üá «ÜÊáÜ ìÊÜ®áÜ ° A¥ÜÊÝ ®æç£PÜ PÝ®Üã®Ü®áÜ °
(A) ÓÜQÅ¿á ¨Ü¿ÞÊÜáÃÜ|
ÃÝg¯XíñÜ _______ ñæãàÄÓÜáñܤ¨.æ
(B) ¯Ñð¿á ¨Ü¿ÞÊÜáÃÜ|
(A) QàÙÝX
(C) ¯Ñð¿á ÖÝWÜã ÓÜQÅ¿á ¨Ü¿ÞÊÜáÃÜ|
(B) ÊæáàÇÝX (D) ¯Ñð¿áÊÜä AÆÉ¨Ü ÓÜQÅ¿áÊÜä AÆÉ¨Ü
(C) AÃæ QàÙÝX ¨Ü¿ÞÊÜáÃÜ|
(D) AñÜÂíñÜ QàÙÝX 7. _________ A¼ÊÜ꩜±w Ü ÔÃÜáÊÜ hæçËPÜ B«ÝÄñÜ
3. ‘A¥ÜìÍÝÓÜ÷ ’¨Ü ±ÜÅPÝÃÜ ÎPæÒ¿á ¯¿áÊÜáÊÜ®áÜ °
®æç£PÜñ¿
æ áá ®æçÓXÜ ìPÜ ÊÜÂÊÜÓ§Wæ ÙÜ Ü BíñÜÄPÜ ÊÜåèÆÂÊÜ®áÜ °
WÜáÃÜá£ÓÜáñܤ¨.æ
±ÝÈÔ¨ÝWÜ A¨Üá _________ ¯í¨ÝX ÓÜÊÞ Ü ®Ü
±ÜÄÔ§£Wæ PÝÃÜ|ÊÝWÜáñܤ¨.æ (A) ËÈ¿áí Wæãàv…´æÅà&Ô¾ñ…
(A) ÓÜíñæãàÐÜ ÊÜáñÜᤠÓÜÊì Ü ñæãàÊÜááS ®æÊáÜ ©¾ (B) ¹Ç… væÊÝÇ…
(B) ŸÆ¿ááñÜÊݨÜá¨Üá ŸÆ×à®ÜÊݨÜá¨Ü®áÜ ° (C) BÇæãàx ÈÁãà±æäàÇ…x
PÜŸÚÓÜáÊÜ ±ÜÄÔ§£ (D) hÝh…ì ÓæÐ® Ü …Õ
(C) ÓÝÊÜì£ÅPÜ ®æÊáÜ © ¾ Áãí©Wæ ÍÝíñÜ ±ÜÄÓÜÃÜ
8. Êæç¨ÂÜ Qà¿á ¯à£ÍÝÓÜ÷ÊâÜ Êæç¨ÂÜ &ÃæãàX¿á
(D) ÓÜ«³ ì
æ ÊÜáñÜá¤ ÊæçÃñÜ ÌÜ ¨Ü Jí¨Üá ÓܯÊ
° àæ ÍÜ ÓÜíŸí«Ü樆 áÜ ° ¯¿áí£ÅÓáÜ ÊÜ GÃÜváÜ ÊÜáãÆ»ÜãñÜ
4. B«Üá¯PÜ ²ñÜê±ÅÜ «Ý®Ü ԨݜíñÜ¨Ü ±ÜÅ£±Ý¨ÜPÜ ñÜñ¤Ü ÌWÜÙ®Ü áÜ ° J£¤ ÖæàÙÜáñܤ¨.æ AÊÜâWÜÙíæ ¨ÜÃæ
(A) ÊÜÞÂÈ®æãàÊ…ÔR (A) PÝ®Üã®Ü៨ܜ ÖÝWÜã ®æç£PÜ ñÜñ¤Ü$ÌWÜÙáÜ
(B) ®æç£PÜ ÖÝWÜã A®æç£PÜ ñÜñ¤Ü$ÌWÜÙáÜ
(B) vÝËì®…
(C) ±ÜÅÁãàg®Ü ÖÝWÜã ÇÝ»ÜÃ× Ü ñÜñWæ ÙÜ Ü ñÜñ¤Ü$ÌWÜÙáÜ
(C) ¹Å´ÝÇ…r
(D) PÝ®Üã®Ü៨ܜ PÜñì Ü ÊÜÂWÜÙáÜ ÊÜáñÜᤠPÝ®Üã®Ü៨ܜ
(D) ÓÜÃ… Öæ¯Å Êæáç®… ÖÜPáÜ RWÙÜ áÜ
Paper II 2 K – 3620
Page 3
Philosophy
Paper – II
Note : This paper contains hundred (100) objective type questions. Each question carries
two (2) marks. All questions are compulsory.
1. In political theory ______ stands for the 5. ‘Mental time travel’ refers to
written or unwritten laws or conventions (A) The ability to imagine a future
that govern the powers and limits of event
political authority in the state. (B) Imagination and fantasy travel
(A) Conservatism (C) Travel performed by mentally
(B) Constitutionalism retarded
(C) Constitution (D) Moving back and forth within an
(D) Civil code event horizon
2. Mahābhārata recognizes quasi-divinity 6. Acceptance of a brain-oriented death has
of the king. Yet it makes the dharma or important implications in the context of
the moral law _______ to the king. (A) Active euthanasia
(A) Inferior (B) Passive euthanasia
(B) Superior (C) Both passive and active euthanasia
(C) Quasi-inferior (D) Neither passive nor active euthanasia
(D) Ultra inferior
7. _______ developed a biologically based
3. According to Arthaśāstra : when the law morality which recognises the intrinsic
of punishment is kept in abeyance it gives value of the natural systems.
rise to a situation akin to (A) William godfrey-Smith
(A) Happiness and all-round welfare
(B) Bill Devall
(B) The situation where strong will
swallow the weak (C) Aldo Leopold
(C) Peaceful environment with (D) George sessions
tranquillity everywhere
(D) A situation of competition and 8. Medical ethics stresses two fundamental
principles as governing the physician –
rivalry
patient relationship such as
4. The modern proponent of patriarchal (A) The principles of legal and moral
theory is
(A) Malinowsky (B) The principles of moral and immoral
(B) Darwin (C) The principles of beneficence and
(C) Briffault nonmaleficence
(D) Sir Henry Maine (D) The legal duties and legal rights
Paper II 3 K – 3620
Page 4
9. ²àoÃ… ÔíWÜÃ…®Ü ±ÜÅPÝÃÜ, ±ÝÅ~ ËÊæãàaÜ®W
æ æ 12. Jí¨Üá ÊÜXàì¿á ®Ý¿áPÜÅÊáÜ ¨ÜÈÉ ÊÜá«Ü嬆 ±Ü¨Ê
Ü âÜ
ÓÜíŸí—Ô¨Üíñæ PæÙXÜ ®Ü ÖæàÚPæWÙÜ È Ü É ¿ÞÊÜâ¨Üá _________ ÃÜã±Ü¨È
Ü É PÝ~ÔPæãÙÜáÛñܤ¨.æ
ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜÊÝX¨æ ? (A) PæàÊÜÆ ±ÜÅÊáÜ áS B«ÝÃÜÊÝPÜÂ
(A) ¸è©œPÊ Ü ÝX ±ÝÅ~WÜÙáÜ ®ÜÊáÜ XíñÜ ¼®ÜÊ ° ÝXÊæ (B) PæàÊÜÆ ±ÜÅÊáÜ áSÊÜÆÉ¨Ü B«ÝÃÜÊÝPÜÂ
(B) ®æç£PÜÊÝX ±ÝÅ~WÜÙáÜ ®ÜÊáÜ XíñÜ ¼®ÜÊ ° ÝXÊæ (C) PæàÊÜÆ ÊÜááPݤ¿á
(C) ±ÝÅ~WÜÚWæ ÊÜá®ÜáÐÜÂÃÜíñæ Ÿ¨ÜáPÜá C¨æ
(D) ±ÜÅÊáÜ áS ÖÝWÜã ±ÜÅÊáÜ áSÊÜÆÉ¨Ü B«ÝÃÜÊÝPÜÂ
(D) ±ÝÅ~WÜÙáÜ ®æãàÊÜ®áÜ ° ñÜ²Ó ³ áÜ ÊÜ BÓÜQ¤¿á®Üá° GÃÜvã
Ü
®ÜÊã
æ í¾ ©Wæ ÖÜíbPæãÙÜáÛñÜ¤Êæ
13. ÓÝÊÜìPÝÈPÜ MáOÝñÜP¾ Ü ±ÜÅ£±Ý¨Ü®W
æ ÙÜ È
Ü É D PæÙXÜ ®Ü
10. _________ GíŸá¨Üá Êæç¨ÂÜ Qà¿á PæÒàñÜÅPRæ
¿ÞÊÜ ¯Ÿí«Ü®¿ æ á®Üá/° WÜÙ®Ü áÜ ° ËñÜÄÓÜÇÝWÜáñܤ¨æ ?
A®ÜÌ¿áÊÝWÜáÊÜíñæ ®æç£PÜ ÊÜåèÆÂWÜÙáÜ ÖÝWÜã
£à±ÜâìWÜÙÜ A«Ü¿á®ÜÊÝX¨æ. (A) ËÐÜ¿á ¯Ÿí«Ü®æ
(A) hæçËPÜ ¯à£ÍÝÓÜ÷ (B) ¨Üê{àPÜÃ|
Ü ¯Ÿí«Ü®æ
(B) Êæç¨ÂÜ Qà¿á ¯à£ÍÝÓÜ÷ (C) ËÐÜ¿á ¯Ÿí«Ü®¿ æ áã AÆÉ™ , ¨Üê{àPÜÃ| Ü
(C) ±ÝÅ~ ÖÜPáÜ RWÙ
Ü áÜ ¯Ÿí«Ü®¿ æ áã AÆÉ
(D) ±ÜÄÓÜÃÜ ¯à£ (D) ËÐÜ¿á ÖÝWÜã ¨Üê{àPÜÃ| Ü GÃÜvã Ü
¯Ÿí«Ü®Wæ ÙÜ ®Ü áÜ °
11. ±Üqr – I ®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô PæÙW
Ü æ
®ÜÊáÜ ã©ÔÃÜáÊÜ Pæãàv…WÜÙ®Ü áÜ ° ŸÙÜÔ ÓÜÄ¿Þ¨Ü 14. Jí¨Üá ÊÜXàì¿á ®Ý¿áPÜÅÊáÜ ¨ÜÈÉ ÊÜááPݤ¿á¨Ü
EñܤÃWÜ ÙÜ ®Ü áÜ ° BÁáRÊÞ
Ü w. ¨Üê{àPÜÃ|
Ü ÊÜ®áÜ ° ______ Gí¨Üá PÜÿ
æ áÇÝWÜáñܤ¨.æ
±Üqr – I ±Üqr – II (A) MáOÝñÜP¾ Ü ¯Ÿí«Ü®æ
a. »Ü㠯࣠i. B®æì ®Ý¿å…Õ (B) ±ÜÅÊáÜ áSÊÜÆÉ¨Ü ¯Ÿí«Ü®æ
ÊÜáñÜᤠhÝh…ì ÓæÐ®Ü …Õ
(C) ÊÜá«Ü ¯Ÿí«Ü®æ
b. BÙÜÜ ±ÜÄÓÜÃÜ ËhÝn®Ü
Bí¨æãàÆ®Ü ii. B®æì ®Ý¿å…Õ (D) ±ÜÅÊáÜ áS ¯Ÿí«Ü®æ
c. BÙÜ ±ÜÄÓÜÃÜ ËhÝn®Ü iii. ¹Ç… væàÊÝÇ… ÊÜáñÜᤠ15. Jí¨Üá ¯SÃÜÊÝ¨Ü ®Ý¿áPÜÅÊáÜ ¨ÜÈÉ ‘ÊÜá«Ü嬆 ±Ü¨’Ü ÊÜâ
hÝh…ì ÓæÐ®Ü …Õ ______ ®ÜÈÉ AWÜñÂÜ ÊÝX ËñÜÃO
Ü ¿
æ ÞWÜ¸àæ PÜá.
d. hæçËPÜ Pæàí©ÅñÜ (A) ±ÜÅÊáÜ áSÊÜÆÉ¨Ü B«ÝÃÜÊÝPÜÂ
ÓÜÊÞ Ü ®Üñæ iv. BÇæãàx ÈÁãà±æäàÇ…x
(B) ÊÜááPݤ¿á
ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ :
(C) ®Ý¿áPÜÅÊáÜ WÜÙÈ
Ü É ¿ÞÊÜâ¨Ý¨ÜÃã
Ü Jí¨Üá
a b c d (D) ±ÜÅÊáÜ áS B«ÝÃÜÊÝPÜÂ
(A) ii iii iv i
16. Jí¨Üá ‘ÓÜñÂÜ QÅÁá’ GíŸá¨Üá ¿ÞÊÜ ÃÜã±Ü¨Ü
(B) iii ii iv i
±ÜÅ£±Ý¨Ü®¿
æ ÞXÃÜáñܤ¨æ ?
(C) iv i ii iii (A) ÓÝÊÜޮܠ(B) ÓÜíQà|ì
(D) i ii iii iv (C) ËáÍÜÅ (D) ÓÜí¿ááPܤ
Paper II 4 K – 3620
Page 5
9. Which one of the following statements 12. In a categorical syllogism the middle term
about animal liberation is true according is the term that occurs in
to Peter Singer (animal liberation) ?
(A) Major premise only
(A) Animals differ from us intellectually
(B) Minor premise only
(B) Animals differ from us morally
(C) Animals have life like human beings (C) Conclusion only
(D) Animals share with us an interest in (D) Both major and minor premises
avoiding pain
13. In universal negative propositions, which
10. _______ is the study of moral values and of the following terms is/are distributed ?
judgments as they apply to the medical
(A) Subject term
field.
(A) Bio ethics (B) Predicate term
(B) Medical ethics (C) Neither subject term nor predicate
(C) Animal rights term
(D) Environmental ethics (D) Both subject term and predicate
term
11. Match List – I with List – II and select
the correct answer using the codes given 14. The predicate of the conclusion in a
below : categorical syllogism is called
List – I List – II
(A) Negative term
a. Land ethic i. Arne Naess
and George (B) Minor term
Sessions (C) Middle term
b. Deep ecology ii. Arne Naess
(D) Major term
movement
c. Deep ecology iii. Bill Devall 15. In a valid syllogism the “middle term”
and George must be distributed in
Sessions (A) Minor premise
d. Bio centric equality iv. Aldo Leopold
(B) Conclusion
Codes :
(C) Any one of the premises
a b c d
(D) Major premise
(A) ii iii iv i
16. A “truth function” refers to what kind of
(B) iii ii iv i a proposition ?
(C) iv i ii iii (A) Simple (B) Complex
(D) i ii iii iv (C) Mixed (D) Compound
Paper II 5 K – 3620
Page 6
17. ±ÜÅÊÞ
Ü ~àPÜÃ|
Ü ÊÜ®áÜ ° ±ÜŨÎÜ ìÓÜÆá _______ A®Üá° 20. PæÙW
Ü æ PæãqrÃáÜ ÊÜ ÖæàÚPæWæ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜÊݨÜ
ŸÙÜÓÇ
Ü ÝWÜáñܤ¨.æ ÓÜíPæà£àPÜÃ|
Ü ÊÜ®áÜ ° BÁáR ÊÜÞw.
(A) ¸ÝÖÜ ñÝQìPÜ ÃÜa® Ü æ
‘‘ËÍæàÐÜÊÝX ÓÜíÓÜRÄÓÜ¨Ü ÖæãÃÜñáÜ ¿ÞÊÜâ¨æà Pæãàoá
(B) ±ÜÄPÜÆ®³ Wæ ÙÜ Ü BíñÜÄPÜ ñÝQìPÜ ÃÜa®Ü Wæ ÙÜ áÜ
(C) ±ÜÅ£±Ý¨Ü®W æ ÙÜ Ü BíñÜÄPÜ ñÝQìPÜ ÃÜa®Ü Wæ ÙÜ áÜ gÆ¯Ãæãà«ÜPÊ Ü ÆÜ É™’’.
(D) ®Ý¿áPÜÅÊáÜ ¨Ü ÃÜa® Ü æ (A) (x) [~Cx ⊃ (Wx ∨ Sx)]
18. ±Üqr – I ®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô, (B) (x) [Cx ⊃ (~Wx ∨ Sx)]
ÓÜíPæàñÜWÙÜ ®Ü áÜ ° ŸÙÜÔ ±ÜqWr ÙÜ Ü PæÙWÜ æ PæãqrÃáÜ ÊÜ (C) (x) [~Cx ⊃ (~Wx . Sx)]
ÓÜÄ¿Þ¨Ü EñܤÃWÜ ÙÜ ®Ü áÜ ° BÁáR ÊÜÞw. (D) (x) ~Cx ⊃ (~Wx . Sx)
±Üqr – I ±Üqr – II 21. ±ÜÅ£±Ý¨Ü®æ (A) : Jí¨Üá ÓÜíÁãàWÜÊ®
Ü áÜ ° ÓÜñÂÜ
a. PÝÆ³¯PÜ ®Ý¿áPÜÅÊáÜ i. (p ⊃ q) ≡
(~ q ⊃ ~ p) QÅ¿ÞñÜP¾ Ü ÖæàÚPæ Gí¨Üá ÖæàÙÜÇÝWÜáñܤ¨æ ÊÜáñÜᤠA¨ÜÃÜ
b. ÊæãàvÜÓ… pæãÇæÉ®…Õ ii. p ⊃ q ÓÜíÁãàWÜWÙÜ áÜ ÓÜñÂÜ QÅ¿ÞñÜP¾ Ü ZoPÜWÙÜ ÝXÊæ Gí¨Üá
q ⊃ r ÖæàÙÜÇÝWÜáñܤ¨.æ
∴ p ⊃ r PÝÃÜ| (R) : Jí¨Üá ÊæàÙæ ÓÜíÁãàWÜ¨Ü ZoPÜWÙÜ áÜ
c. ÓܧÙÝíñÜÃÜ iii. (p ⊃ q) ≡
¯gÊÝX¨Üê æ ÓÜíÁãàWÜÊâÜ ¯gÊÝXÃÜáñܤ¨.æ AÆÉ©¨Üê æ
(~ p ∨ q)
A¨Üá ÓÜáÙÜáÛ™.
d. ÊÜÓáÜ ¤ ÓÜãaÜÂíPÜ iv. p ⊃ q ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ :
~ q ∴ ~ p (A) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙà æ v
Ü ãÜ ¯g ÊÜáñÜá¤
ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ : (R) GíŸá¨Üá (A) ¿á ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ ËÊÜÃO Ü æ
a b c d
(A) ii iv iii i (B) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙáÜ ¯g, B¨ÜÃæ (R) GíŸá¨Üá
(B) ii iv i iii (A) ¿á ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ ËÊÜÃO Ü ¿ æ áÆÉ
(C) ii i iii iv
(D) iv ii i iii (C) (A) GíŸá¨Üá ¯g, B¨ÜÃæ (R) GíŸá¨Üá ÓÜáÙÜáÛ
19. ÊÜÞ®ÜÂñæ¿á L±ÜaÝÄPÜ ±ÜâÃÝÊæ¿áÈÉ £àÊÜÞì®ÜWÙ Ü Ü (D) (A) GíŸá¨Üá ÓÜáÙÜáÛ™, B¨ÜÃæ (R) GíŸá¨Üá ¯g
¯¿áÊÜáWÜÙíæ ¨ÜÃæ : 22. GÆÉÊÜä ñÜÊÜá¾ÐÜrPæR Jí¨æà ÄࣿÞXÃÜáñÜ¤Êæ ÊÜáñÜá¤
i. ÊÜááS ¯ÊÝìÖÜPÃ Ü áÜ ŸÙÜP¿ æ áÈɨݪWÜ
A®ÜÌÀáÓÜÇÝX¨æ ÊÜáñæã¤í¨ÜÄí¨Ü ¼®Ü°ÊÝXÃÜáñܤ¨æ GíŸá¨Ü®Üá°
ii. JíŸñÜᤠÓÜíTæÂ¿áÈÉ ¿ÞÊÜ bíñÜ®æ¿á ¯¿áÊÜá ÖæàÙÜáñܤ¨æ ?
iii. ÓÜÊáÜ Óܤ ÖæàÚPæWÚ Ü Wæ ÊÜÞñÜÅ A®ÜÌÀáÓÜÇÝX¨æ (A) ËÃæãà«Ý»ÝÓÜ¨Ü ¯¿áÊÜá
iv. ÓÜÊáÜ Óܤ ÖæàÚPæWÚ Ü Wæ A®ÜÌÀáÓÜÇÝXÆÉ™.
(B) A®Ü®ÂÜ ñæ¿á ¯¿áÊÜá
PæÙXÜ ®ÜÊâÜ WÜÙÈÜ É ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ EñܤÃWÜ ÙÜ ®Ü áÜ ° BÁáR ÊÜÞw.
(A) i, ii ÊÜáñÜᤠiv (B) ii, iii ÊÜáñÜᤠiv (C) ÖæãÃÜXvÜáËPæ¿á ¯¿áÊÜá
(C) i, iii ÊÜáñÜᤠiv (D) i, ii ÊÜáñÜᤠiii (D) ÊÜá«Ü¨ÜÈÉ ÖæãÃÜñáÜ ±Üwst ¯¿áÊÜá
Paper II 6 K – 3620
Page 7
17. Quantification is used to exhibit 20. Choose the correct symbolization for the
(A) Outer logical structure given statement :
(B) Inner logical structures of concepts “No coat is waterproof, unless it has
(C) Inner logical structures of propositions been specially treated”.
(D) Structure of syllogism
(A) (x) [~Cx ⊃ (Wx ∨ Sx)]
18. Match List – I with List – II and select (B) (x) [Cx ⊃ (~Wx ∨ Sx)]
the correct answer using the codes given
below the lists : (C) (x) [~Cx ⊃ (~Wx . Sx)]
(D) (x) ~Cx ⊃ (~Wx . Sx)
List – I List – II
a. Hypothetical i. (p ⊃ q) ≡ 21. Assertion (A) : A conjunction is said to
Syllogism (~ q ⊃ ~ p)
be a truth-functional compound statement
b. Modus Tollens ii. p ⊃ q
q ⊃ r and its conjuncts are said to be truth-
∴ p ⊃ r functional components of it.
c. Transposition iii. (p ⊃ q) ≡ Reason (R) : If both the conjuncts of
(~ p ∨ q) a conjunction are true, the conjunction is
d. Material implication iv. p ⊃ q
true, otherwise it is false.
~ q ∴ ~ p
Codes : Codes :
a b c d (A) Both (A) and (R) are true and (R) is
(A) ii iv iii i the correct explanation of (A)
(B) ii iv i iii (B) Both (A) and (R) are true, but (R) is
(C) ii i iii iv
not the correct explanation of (A)
(D) iv ii i iii
(C) (A) is true, but (R) is false
19. In the formal proof of validity the Rules
of inference are (D) (A) is false, but (R) is true
i. applied when the main operators
are in use. 22. Which law of thought says that
ii. nine in number. everything is the same with itself and
iii. applied only to entire statements different from another ?
iv. not applied to entire statements
(A) Law of contradiction
Select the correct answer from the
following : (B) Law of identity
(A) i, ii and iv (B) ii, iii and iv (C) Law of exclusion
(C) i, iii and iv (D) i, ii and iii (D) Law of excluded middle
Paper II 7 K – 3620
Page 8
23. Ôí«ÜáñÜÌ ÊÜáñÜᤠAÔí«ÜáñÜÌWÜÙáÜ _______ 28. ññÜ ¤Ü ÌÍÝÔ÷à¿á aÜaì
æ WÜÙÈ
Ü É™ , Ô÷àÊÝ© bíñÜ®Wæ ÙÜ áÜ
WÜÙã æ í©Wæ ÓÜíŸí«Ü±v Ü áÜ ñܤÊ.æ ñÜÊáÜ ¾ ÖÜPRæ í¨Üá ÊÝ©ÓÜáÊÜ ÓÝí±ÜŨÝÀáPÜ ñÝ£¤ ÌPÜ
i. ÊݨÜWÙ Ü áÜ Ô¨ÝœíñÜWÙÜ áÜ ÊÜáñÜᤠ˫ݮÜWÙÜ íæ ¨ÜÃæ
ii. A®ÜáÊÜÞ®ÝñÜP¾ Ü ÊݨÜWÙ Ü áÜ (A) WÜáÄ Pæàí©ÅñÜ
iii. A®ÜáWÜÊáÜ ®Ü¨Ü ÊݨÜWÙ Ü áÜ (B) ÊÜÂQ¤ Pæàí©ÅñÜ
iv. ÖæàÚPæWÙ Ü áÜ . (C) ÓÜÊÞ Ü g Pæàí©ÅñÜ
(D) ±ÜâÃÜáÐÜ Pæàí©ÅñÜ
PæÙWÜ æ PæãqrÃáÜ ÊÜ ÓÜíPæàñÜWÚÜ í¨Ü ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ EñܤÃÊ
Ü ®Ü áÜ °
BÁáR ÊÜÞw. 29. ±ÜÅW£Ü ±ÜÃÜ ÎPÜÒ|¨ÜÈÉ L±ÜaÝÄPÜ ±ÜâÓܤPÜ hÝn®PÜ Ræ
(A) i ÊÜáñÜᤠiii (B) i ÊÜáñÜᤠiv PÜwÊæá Jñܤ®áÜ ° ¯àvÜÇÝWÜáñܤ¨,æ PæàÊÜÆ K¨ÜáËPæ¿áá
(C) i ÊÜáñÜᤠii (D) ii ÊÜáñÜᤠiii ÊÜÞ®ÜÔPÜ ËPÝÓÜ樆 áÜ ° ÖæbcÓÇ Ü ÝÃܨáÜ . B¨ÜÃ,æ PæàÊÜÆ
ŸÙÜÓÇ Ü ÝXÃÜáÊÜ A¼±ÝÅ¿áWÜÙ®Ü áÜ ° ÓÜêÑÓr áÜ ñÜ¤Êæ &
24. ‘ÓÝÊÜì»èÊÜáñÜÌÊÜâ g®ÜÄWæ ÓÜíŸí—ԨݪX¨æ ÊÜáñÜᤠ×àWæ A¼±ÝÅ¿á Öæãí©¨ÜÊÃÜ áÜ ¿ÞÃÜá ?
B ÓÜÃPÜ ÝÃÜWÙÜ áÜ ñÜÊáÜ Ð
¾ PrÜ Ræ ÓÜí±Üä|ì Aí£ÊÜáÊÜÆÉ’ (A) WÝí—ài (B) ÎÅà AÃÜ¹í¨æã
GíŸá¨Ü®áÜ ° D PæÙXÜ ®ÜÊÃÜ È
Ü É ¿ÞÃÜá ®ÜíŸáñÝ¤Ãæ ? (C) vÜãÂÀáà (D) sÝWæãàÃ…
(A) ÃÜãÓæã (B) ÇÝPæà 30. ±Üqr – I®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô,
(C) Öݸ…Õ (D) ±æÉàpæã PæÙWÜ æ ¯àwÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÙÜ ®Ü áÜ ° ŸÙÜÔ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ
25. ‘±ÜÅhݱÜÅ»áÜ ñÜÌÊÜâ BvÜÚñÜ ÊÜÂÊÜÓ§W
æ ÙÜ È
Ü ÉÁáà AñÜÂíñÜ EñܤÃWÜ ÙÜ ®Ü áÜ ° BÁáR ÊÜÞw.
Pæo¨r áÜ ª ’Gí¨ÜÊÃÜ áÜ ¿ÞÃÜá ? ±Üqr – I ±Üqr – II
(A) ÃÜãÓæã (B) Öݸ…Õ a. ®æç£PÜ ¯ÃÜíPÜáÍÜÊÝ¨Ü i. ñÜñ¤Ü$ÌÍÝÓÜ÷PRæ
(C) ÇÝPæà (D) ÊÜÞP…Õì ËhÝn®© Ü í¨Ü
26. ‘C£ÖÝÓÜÊâÜ Jí¨Üá ¯©ìÐÜr A¥ÜìÊÜ®áÜ ° Öæãí©¨æ. ÓÜÌñÜíñÜÅÊݨÜ
C¨ÜPÝRX Jí¨Üá ÖæãàÃÝoÊÜ®áÜ ° JÙÜWã æ íw¨æ. ¿ÞÊÜâ¨æà
BvÜÚñÜ ®ÜvÓæ áÜ ÊÜ ÊÜáñÜᤠñÜáÚñÜPRæ JÙÜWÝXÃÜáÊÜ Ë«Ý®ÜËÆÉ
ÊÜWì
Ü ¨Ü ®ÜváÜ Ë®Ü ÓÜ« ³ ì
æ ¿áÈÉ ÓÜíPæàñÜÊÝX¨æ’ Gí¨Üá b. ®æç£PÜ ÓݱæàPÜÒñÝÊÝ¨Ü ii. ÊÜÞ®ÜÊ® Ü Ü AÔ¤ñÌÜ ¨Ü
ÖæàÚ¨ÜÊÃÜ áÜ ¿ÞÃÜá ? A¥Üì
(A) ÖæWÇ æ … (B) ÃÜãÓæã c. AÔ¤ñÌÜ ÊÝ¨Ü iii. ¿ÞÊÜâ¨æà ÊÜÓáÜ ¤¯ÐÜu
(C) ÇÝPæà (D) ÊÜÞP…Õì ®æç£PÜ
ÊÜޮܨíÜ vÜWÚÜ ÆÉ
27. D PæÙX Ü ®ÜÊâÜ WÜÙÈ
Ü É Jí¨Üá ¯©ìÐÜr ÓÜí¨Ü»ì Ü ¨ÜÈÉ d. ñÝQìPÜ ÓÜPÝÃÝñÜP¾ ñÜ æ iv. ¯à£ÍÝÓÜ÷¨È Ü É
ËÎÐÜr ÊÜÂQ¤Á㟺®Ü BÃæçP¿ æ á ËaÝÃÜPRæ JñÜᤠ¯àvÜáÊÜ ÓÜí±Üä|ìñæWÚÜ Êæ
ÊÜáãÆPÜ Ô÷àÊÝ©Á㟺ÃáÜ ÓÜÊáÜ ñÜãXÓÜáÊÜâ¨ÜPRæ
ÓÜíPæàñÜWÙ
Ü áÜ :
AWÜñÂÜ ËÃÜáÊÜ ¨ÜêÑPr ãæ à®Ü ¿ÞÊÜâ¨Üá ? a b c d
(A) Ô÷àÊÝ¨Ü (A) iv iii ii i
(B) Ô÷àÊÝ© ¯à£ÍÝÓÜ÷ (B) iii ii i iv
(C) ÓÜÊÞ Ü ®ÜñÝÊÝ¨Ü (C) ii i iv iii
(D) A¼ÊÜ Q¤ÊÝ¨Ü (D) i iv iii ii
Paper II 8 K – 3620
Page 9
23. Validity and invalidity deal with 28. In philosophical discussion, feministic
i. arguments theories claim that traditional
ii. deductive arguments philosophical theories and approaches are
iii. inductive arguments (A) Goal centred
iv. statements (B) Individual centred
(C) Society centred
Select the correct answer from the codes (D) Male-centred
given below :
29. “In progressive education less emphasis
(A) i and iii (B) i and iv is placed on formal book knowledge
(C) i and ii (D) ii and iii for mere reading does not develop the
mind but merely creates second-hand
24. Who among the following believes that
opinions”, who hold this ?
“Sovereignty belongs to the people and
(A) Gandhiji (B) Sri Aurobindo
that governments are not absolute end in
themselves” ? (C) Dewey (D) Tagore
(A) Rousseau (B) Locke 30. Match the List – I with List – II. Select
(C) Hobbes (D) Plato the correct answer from the codes given
below :
25. Who said that “Democracy is one of the
List – I List – II
worst systems of Government” ?
(A) Rousseau (B) Hobbes a. Ethical absolutism i. Philosophy
has no method
(C) Locke (D) Marx independent of
26. Who said that “History has a definite science
meaning, for it consists of a constant b. Ethical relativism ii. The meaning
class struggle, symbolized in the contest of human
between the ruling and the oppressed existence
class” ? c. Existentialism iii. There are
no objective
(A) Hegel (B) Rousseau
moral standards
(C) Locke (D) Marx d. Logical positivism iv. There are
27. Which among the following views that absolutes in
needs to be balanced by a feminist ethics
emphasis on care for a unique individual Codes :
in a specific context ? a b c d
(A) Feminism (A) iv iii ii i
(B) Feminist ethics (B) iii ii i iv
(C) Egalitarianism (C) ii i iv iii
(D) Expressionism (D) i iv iii ii
Paper II 9 K – 3620
Page 10
31. D PæÙX
Ü ®ÜÊÃÜ È
Ü É ‘‘ÓÝí±ÜŨÝÀáPÜ ñÜñ¤Ü$ÌÍÝÓÜ÷ÊâÜ 36. ÊÝÓÜË
¤ PÜÊݨÜÊâÜ ÓÝÊÜޮܠ±ÜÅ£»Üo®æ¿á »ÝWÜÊÝX¨Ü᪠,
AÓÜퟨܜ ’’Gí¨Üá ÓÝÊÜÞ®ÜÂÊÝX A¼±ÝÅ¿á±ÜváÜ ÊÜ _________ ˱ÜÄàñÜ Ÿá©œÍÜQ¤¿á ËÃÜá¨Üœ¨Ü
bíñÜPÃÜ áÜ ¿ÞÃÜá ? ÊÜÂÊÜÓæ§¿ÞX¨æ.
(A) ±ÝÅÁãàXPÜ ñÜñ¤Ü$ÌÍÝÓÜ÷gnÃáÜ (A) B¨ÜÍÜìÊÝ¨Ü (B) ÊÝÓܤËPÜÊݨÜ
(B) ñÝQìPÜ ÓÜPÝÃÝñÜP¾ ÊÜ Ý© (C) ®ÝÊÜáÊÝ¨Ü (D) ÓÜí±ÜŨݿáÊݨÜ
(C) ÊæçaÝÄPÜ ñÜñ¤Ü$ÌÍÝÓÜ÷gnÃáÜ
37. ±Üqr – I ®Üá° ±Üqr – IIÃæãí©Wæ Öæãí©Ô, PæÙÜWæ
(D) AÔ¤ñÌÜ ÊÝ© ñÜñ¤Ü$ÌÍÝÓÜ÷gnÃáÜ ¯àwÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÜÙÜ®Üá° ŸÙÜÔ ÓÜÊÜá±ÜìPÜ
32. __________ ®ÜAÔ¤ñÌÜ ÊݨܨÜñÝ£¤$ÌPÜñ¿
æ ááJí¨Üá EñܤÃÜWÜÙÜ®Üá° BÁáR ÊÜÞw.
ÓÜã£ÅàPÜÃ|
Ü PæR JÙܱv Ü áÜ ñܤ¨.æ D ÃÜã±ÝíñÜÃÊ Ü ®Ü áÜ °
±Üqr – I ±Üqr – II
ÓÝÊÜÞ®ÜÂÊÝX AÔ¤ñÌÜ ¨Ü Óݧ®¨ Ü È
Ü É (GQÕÓ®ræ …j )
a. vÜŸãÉ$™Ë.J. PæÌ$ç®… i. ¿áíñÜŨÜÈÉ »ÜãñÜ
‘GP…&ÔÓæ® r …Õ’ ±ÜÄPÜÆ®³ Àæ áí¨Ü ¯ÃÜã²ÓÜÇÝX¨æ.
b. i. ÃæçÇ… ii. ±ÜÄÎàÆ®æ¿áÈÉ
(A) ÖæçvæWÜYÃ… (B) QPæìWÝv…ì
(C) hæ. ÓÝñæÅì (D) Pæ. hÝÓܳӅì c. G. hæ. I¿áÂÃ… iii. ±ÝÅÁãàXPÜñæ¿á
GÃÜvÜá ԨݜíñÜWÜÙÜá
33. ‘AÔ¤ñÜÌ’ GíŸ ±Ü¨ÜPæR ¯ÓÜÕí©WÜœÊÝX AÔ¤ñÜÌÊݨܨÜ
d. ². G´…. ÓÝóÓÜ®… iv. »ÝÐæ , ÓÜñÜ ÊÜáñÜá¤
A¥Üì¨ÜÈÉ ¯àw¨Ü Êæã¨ÜÆ ñÜñܤ$ÌÍÝÓÜ÷gn®ÝX
__________ PÝ~ÔPæãíw¨Ýª®æ. ñÜPÜì
(A) ÖæçvæWÜYÃ… (B) hæ. ÓÝñæÅì ÓÜíPæàñÜWÜÙÜá :
(C) Pæ. hÝÓܳӅì (D) QPæìWÝv…ì a b c d
34. ‘¸æÙÜXY®Ü ®ÜPÜÒñÜÅ’ ÊÜáñÜᤠ‘ÓÜíhæ¿á ®ÜPÜÒñÜÅ’ GíŸá¨ÜPæR (A) iii ii iv i
Jí¨Üá ÓÜíPæàñÜ˨æ, Aí¨ÜÃæ ÍÜáPÜÅWÜÅÖÜ, B¨ÜÃæ (B) iii i iv ii
(A) AÊÜâWÜÙÜ ÓÜí¨Ü»ÜìÊÜâ ¼®Ü°ÊÝXÃÜáñܤ¨æ (C) ii i iii iv
(B) AÊÜâWÜÙÜ JÙÝ¥Üì ¼®Ü°ÊÝXÃÜáñܤ¨æ
(D) i ii iv iii
(C) AÊÜâWÜÙÜ ±ÜÄÔ§£ ¼®Ü°ÊÝXÃÜáñܤ¨æ
(D) AÊÜâWÜÙÜ ÊÜÓÜᤠ¼®Ü°ÊÝXÃÜáñܤ¨æ 38. ‘B®… w®æãàqíW…’ GíŸ ñܮܰ ÇæàS®Ü¨ÜÈÉ
35. »ÝÐæWæ PæÌ$ç®…®Ü ˫ݮÜÊæí¨ÜÃæ __________ ÃÜÓæÕÇ… ±ÜÄaÜÀáÔÃÜáÊÜ _________ JWÜoá,
ÊÜáñÜᤠ__________ A®Ü®ÜÂÊÝ¨Ü ÖæàÚPæ¿áÈÉ ŸÙÜÓÜÇÝXÃÜáÊÜ ¯©ìÐÜr
(A) ÊÝÓܤÊÜñÝÊÝ©, ÊÜÓÜ᤯ÐÜuÊÝ© ËÊÜÃÜOæ¿á®Üá° ÖæàWæ ÊÝÂTݯÓÜáÊÜâ¨Üá GíŸ
±ÜÅÍæ°Wæ ÓÜíŸí—Ô¨Ü᪙, AÈÉ B ÖæàÚPæ¿áá ±ÜÃæãàPÜÒ
(B) ®ÜvÜÊÜÚPæñÜgn™ , £ÚÊÜÚPÜÓܧ
A¥ÜÊÝ PÜáqÆ ÊÝÂTÝ®ÜÊÝX¨æ.
(C) A®Üá»ÜÊÜÊÝ©, £ÚÊÜÚPÜÓܧ
(A) Êæã¨ÜÆ (B) GÃÜvÜ®æ¿á
(D) A®Üá»ÜÊÜÊÝ©, ®ÜvÜÊÜÚPæñÜgn (C) ÊÜáãÃÜ®æ¿á (D) ®ÝÆR®æ¿á
Paper II 10 K – 3620
Page 11
31. Who among the following thinkers usually 36. Pragmatism is a part of general revolt
hold that “Traditional philosophy is against the overly intellectual closed
nonsense” ? system of
(A) Empirical philosophers (A) Idealism (B) Realism
(B) Logical positivists (C) Nominalism (D) Conventionalism
(C) Rational philosophers
37. Match List – I with List – II and select
(D) Existentialist philosophers
the correct answer by using the codes
32. __________’s philosophy of existence given below the lists :
undergoes a reformulation. This
transformation is typically represented List – I List – II
by the concept of “Ek-sistenz” in place a. W.V.O. Quine i. Ghost in the
of “Existenz”. Machine
(A) Heidegger (B) Kierkegaard b. G. Ryle ii. On Referring
(C) J. Sartre (D) K. Jaspers c. A. J. Ayer iii. Two Dogmas of
33. _______ appears to be the first philosopher Empiricism
to have given to the term “existence” an d. P.F. Strawson iv. Language, Truth
unmistakably existentialistic sense. and Logic
(A) Heidegger (B) J. Sartre Codes :
(C) K. Jaspers (D) Kierkegaard
a b c d
34. ‘The Evening Star’ and ‘The Morning (A) iii ii iv i
Star’ have one denotation, i.e. the Planet
(B) iii i iv ii
Venus, but
(C) ii i iii iv
(A) their context differs
(B) their connotation differs (D) i ii iv iii
(C) their situation differs 38. The ________ puzzle introduced by
(D) their object differs Russell in his paper ‘On Denoting’
has to do with the question of how to
35. Quine’s approach to language is that of
interpret definite description used in an
a/an ________ and ________.
identity statement, where that statement
(A) realist, objectivist is itself embedded in indirect or oblique
(B) behaviorist, cognitivist discourse.
(C) empiricist, cognitivist (A) first (B) second
(D) empiricist, behaviorist (C) third (D) fourth
Paper II 11 K – 3620
Page 12
39. ±ÜÅ£Áãí¨Üá »è£PÜ ÓÜíWÜ£¿áã ñÝQìPÜÊÝX 45. _________ GíŸá¨Üá ®ÝÃÝ¿á| WÜáÃÜáWÜÙÜá
A¥ÜÊÝ ÓÝí¨Ü¼ìPÜÊÝX PæÆÊÜâ ___________ ÃÜbÔÃÜáÊÜ AñÜÂíñÜ ±ÜÅÊÜááS ÓÜíÓÜ¢ñÜ WÜÅí¥ÜÊÝX¨æ.
ÊæáàÇæ AÊÜÆí¹ñÜÊÝX¨æ Gí¨Üá »ÝËÓÜÆá
¿ÞÊÜâ¨æà JÙæÛ¿á PÝÃÜ|ËÆÉ Gí¨Üá ÊÜáãÃ… (A) ÁãàWÜÊÜÞÇÝ
A¼±ÝÅ¿á±Üqr¨ÝªÃæ.
(B) ¨ÜÍÜì®ÜÊÜÞÇÝ
(A) Jí¨Üá Zo®æ (B) ¨æç×PÜ ÓÜíWÜ£
(C) B«Ý£¾PÜ ÓÜíWÜ£ (D) ÊÜÞ®ÜÔPÜ ÓÜíWÜ£ (C) ÓÜÊÜì¨ÜÍÜì®Ü ÓÜíWÜÅÖÜ
40. ÃÜÓæÕÇ… AÊÜÃÜ ñÜñܤ$ÌÍÝÓÜ÷ÊÜ®Üá° _________ ÊÜáñÜᤠ(D) »ÝÊÜá£
_________ GíŸ GÃÜvÜá ±ÜÅÊÜááS ËÐÜ¿áWÜÚWæ
ËáàÓÜÇÝXÃÜáÊÜíñæ ®æãàvÜŸÖÜá¨Üá. 46. ‘ÃÝgQà¿á PÝ¿áìPÜÅÊÜáÊÝX ©à®…¨Ü¿ÞÙ…
(A) ñÝ£¤$ÌPÜ Ô¨ÝœíñÜ, ñÜPÜì E±Ý«Ý¿áÃÜ AË»Ýg ÊÜÞ®ÜÊÜñÝÊݨÜÊÜâ
(B) ÊÜáãÆñÜñܤ$Ì Ô¨ÝœíñÜ, hÝn®Ü¨Ü ԨݜíñÜ
(C) ñÜPÜì, ñÝ£¤$ÌPÜ Ô¨ÝœíñÜ PæÆÊÜâ WÝí— ñÜñܤ$ÌWÜÙÜ®Üá° GÃÜÊÜÆá ±ÜvæÀáñÜá,
(D) ÊÜáãÆñÜñܤ$Ì Ô¨ÝœíñÜ, WÜ~ñÜÍÝÓÜ÷ PæÙÜX®Ü ÓÜíPæàñÜWÜÙÜ®Üá° ŸÙÜÔ ÓÜÊÜá±ÜìPÜ EñܤÃÜÊÜ®Üá°
41. ñÝQìPÜ ÓÜPÝÃÝñܾPÜñæWÜÙÜá ¯àwÃÜáÊÜ ±ÜÄÎàÆ®æ¿á BÁáR ÊÜÞw.
ñÜñܤ$ÌÊÜâ _________ ÊÜޮܨÜívÜÊÝX¨æ.
(A) »ÝÃÜñÜ ¹oár ñæãÆX , E²³®Ü ÓÜñÝÂWÜÅÖÜ,
(A) A¥Üì±Üä|ìñæ¿á
(B) A¥ÜìËÆÉ©ÃÜáËPæ¿á AÓÜÖÜPÝÃÜ
(C) »ÝÐæ¿á (B) ÓÜ|¡ PæçWÝÄPæ, WÜáwPæçWÝÄPæ, ÓÝí±ÜŨÝÀáPÜ
(D) »ÝÊܨÜ
ÊÜ꣤WÜÙÜá
42. µÅàh… GíŸÊÜ®Üá _____ ±Ü¨ÜWÜÙÜ A¼ÊÜÂQ¤¿áÈÉ
±Ü¨ÜWÜÙÜ ÖÝWÜã ÓÜÄ¿Þ¨Ü ÖæÓÜÃÜáWÜÙÜ ®ÜvÜá訆 (C) ÊÜ|ìÊÜÂÊÜÓæ§¿á ®ÝÍÜ, Xàñæ¿á ¯à£,
ÊÜÂñÝÂÓÜÊÜ®Üá° Öæàڨݪ®æ. Êæà¨ÝíñÜ
(A) PÜÊÜáì (B) ±ÜÄPÜÆ³®æ
(C) PÜñÜêì (D) ÓÜÃÜÙÜ (D) ÓÜÊæäìà¨Ü¿á, ÓŲ̈æàÎ, WÝÅÊÜá ÓÜÌÃÝh…
43. ¹. BÃ…. Aí¸æàvÜRÃ… AÊÜÃÜ ±ÜÅPÝÃÜ AÓܳ$êÍÜÂñÝ
¯ÊÝÃÜOæ¿áá _________ Ÿ¿áÓÜáñܤ¨æ. 47. ËÍÜÌ¨Ü ÊÝ¿ááÊÜáívÜÆÊÜ®Üá° ÓÝí±ÜŨÝÀáPÜÊÝX
(A) ×í¨Üã «ÜÊÜáì PÜȳÓÜÇÝXÆÉ™ , B¨ÜÃæ ________ ÃÜ ±ÜÅPÝÃÜ A¨Üá
(B) ÊÜ|ì ÊÜÂÊÜÓæ§ »è£PÜÊÝX¨Ü᪙, ÊÜÞ®ÜÔPÜ A¥ÜÊÝ B«Ý£¾PÜPæR
(C) ÓÜíÓÜ¢£àPÜÃÜ|
ËÃÜá¨ÜœÊÝX¨æ.
(D) hÝ£ ÊÜÂÊÜÓæ§¿á ®ÝÍÜ
44. D PæÙX Ü ®ÜÊÃÜ È
Ü É ÊÜáÃÜOãæ àñܤÃÜ ‘»ÝÃÜñÃÜ ñÜ ’°Ü ¹ÃÜá©Wæ (A) w. w. E±Ý«Ý¿á
±ÝñÜÅÃݨÜÊÜÃÜá ¿ÞÃÜá ?
(B) ÊÜåèÇÝ®Ý BhÝ‚¨…
(A) »ÜWÜñ…ÔíW…
(B) aÜí¨ÜÅÍæàSÃ… BhÝ‚¨… (C) Gí. G®…. ÃÝ¿å…
(C) ÊÜåèÇÝ®Ý AŸáÇ… PÜÇÝí BhÝ‚¨…
(D) ÊÜáÖÝñݾ WÝí— (D) ¹. BÃ…. Aí¸æàvÜRÃ…
Paper II 12 K – 3620
Page 13
39. Moore holds that there is no good reason 45. ________ is the most important Sanskrit
to suppose that every physical fact is work written by Narayana Guru.
either logically or causally dependent on
some (A) Yogama-la
(A) an event (B) physical fact (B) Darśana Ma-la (Garland of Visions)
(C) spiritual fact (D) mental fact .
(C) Sarva Darśana Samgrah.a
40. Russell’s philosophy may be looked -
at as devoted to two principal themes (D) Bha-mati
________ and ________.
46. Deen Dayal Upadhyaya’s Integral
(A) metaphysics, logic
(B) ontology, theory of knowledge Humanism as a political programme
(C) logic, metaphysics borrowed certain Gandhian principles.
(D) ontology, mathematics Select the correct answer from the codes
41. The principle of verification, given by below.
the logical positivists, is the criterion of
(A) meaningfulness (A) Quit India, Salt Satyagraha,
(B) meaninglessness Non-violence
(C) language
(D) sense (B) Small scale industries, Home
42. Frege distinguished between the linguistic industries, Traditional professions
expressions of ______ words and proper (C) Removal of Varn.a system, Ethics of
names. -
(A) object (B) concept Gita- , Veda- nta
(C) subject (D) simple (D) Sarvodaya, Swadeshi, Gram Swaraj
43. According to B. R. Ambedkar, removal
of untouchability demands 47. The substratum of the universe is not
(A) Hindu religion matter as traditionally conceived, but it is
(B) Varn.a vyavastha-
(C) Sanskritization “physical as against mental or spiritual”,
(D) Annihilation of caste system according to
44. Who among the following is a (A) D. D. Upadhyaya
posthumous ‘Bharat Ratna Awardee’ ?
(A) Bhagat Singh (B) Maulana Azad
(B) Chandrashekhar Azad
(C) M. N. Roy
(C) Maulana Abul Kalam Azad
(D) Mahatma Gandhi (D) B. R. Ambedkar
Paper II 13 K – 3620
Page 14
48. CPݺDžWæ, ________ ñܮܰ¨æà B¨Ü PÜÆ³®æ¿á 52. ®ÜÊÜá¾ ¨æàÊÜÃÜ ÊÜÞ®ÜËà¿áñæ¿á PÜÆ³®æ A¥ÜÊÝ
ÊÜáãÆWÜÙÜ®Üá° J¨ÜXÓÜáñݤ®æ.
ÊÜá®ÜáÐÜ娆 ¨æçÊÜñÜÌ ÍÝÍÜÌñÜñæ¿áá ___________
(A) A®ÝÇ… ÖÜP… (B) i¿Þ&EÇ…&ÖÜP…
(C) AÇ…&ÖæàqÊÜå… (D) ñÜÊÝ´… ±ÜâÓܤPܨÜÈÉ ÊÜááS ËÐÜ¿áÊÝX¨æ.
49. ÓÜÊÜá¥Üì®æ (A) : ÃÝ«ÝPÜêÐÜ¡®… AÊÜÃÜ ±ÜıÜä|ìñæ (A) ÊÜá®ÜáÐÜ娆 «ÜÊÜáì
Gí¨ÜÃæ & ÍÜá¨Üœ BñܾÓÝQÒWÜÙÜá, ÍÜá¨Üœ ÓÝÌñÜíñÜÅ$™,
A®ÜíñÜ ÓÝ«ÜÂñæ. (B) ÓݫܮÜ
PÝÃÜ| (R) : Êæã¨ÜÆ GÃÜváÜ ËÐÜ¿áWÜÙ®Ü áÜ °
Êæà¨Ýí£PÜ ÄࣿáÈÉ ËÊÜÄÔ¨ÜÃ,æ ÊÜáãÃÜ®¿ æ á (C) XàñÝígÈ
ËÐÜ¿áÊÜâ ÖæWÇ æ …ÃÜÊÃÜ Ü ¯SÃÜ B¨ÜÍì Ü Êݨܨã
æ í©Wæ (D) ÊÜÂQ¤ñÜÌ
ÓæàÄPæãÙÜáÛñ¤¨
Ü .æ
(A) (A) ÊÜáñÜᤠ(R)WÜÙæÃÜvÜã ¯g 53. PæÙÜX®ÜÊÜâWÜÙÜÈÉ ÓÜñÝÂWÜÅÖÜ¨Ü ÊÜWÜìPæR ÓæàÃܨÜá¨Ü®Üá°
(B) (A) ÊÜáñÜᤠ(R)WÜÙæÃÜvÜã ÓÜáÙÜáÛ
(C) (A) GíŸá¨Üá ¯g, B¨ÜÃæ (R) GíŸá¨Üá ÓÜáÙÜáÛ WÜáÃÜá£Ô.
(D) (R) GíŸá¨Üá ¯g, B¨ÜÃæ (A) GíŸá¨Üá ÓÜáÙÜáÛ (A) AÓÜÖÜPÝÃÜ
50. Pæ. Ô. »ÜpÝraÝ¿áì AÊÜÃÜ ñÜñܤ$ÌÍÝÓÜ÷¨Ü Aí¨Ýgá
ËÊÜÃÜOæ¿á®Üá° _______ ñÜñܤ$ÌÍÝÓÜ÷ Gí¨Üá (B) E±ÜÊÝÓÜ
PÜÃæ¿áŸÖÜá¨Üá.
(A) A£àí©Å¿áñæ (C) B¦ìPÜ Ÿ×ÐÝRÃÜ
(B) B¨ÜÍÜìÊÝ¨Ü (D) Bñܾ ÓÜíñæãàÐÜ
(C) A£àí©Å¿áñæ&ÊÝÓܤÊÜÊݨÜ
(D) A£àí©Å¿áñæ&B¨ÜÍÜìÊÝ¨Ü 54. ¨æàÊÜÃÜ®Üá° ‘ÓÜñÜÂ’ Gí¨Üá ±ÜÅ£±Ý©ÓÜÇÝX¨æ HPæí¨ÜÃæ
51. ±Üqr – I®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜᤠPæÙÜWæ ¨æàÊÜÃÜá JŸº®æà _______ (WÝí—ài).
¯àwÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÜÚí¨Ü ÓÜÊÜá±ÜìPÜÊݨÜá¨Ü®Üá°
BÁáR ÊÜÞw. (A) AÔ¤ñŲ̈ÜÈÉÆÉ
±Üqr – I ±Üqr – II (B) AÔ¤ñŲ̈ÜÈɨݪ®æ A¥ÜÊÝ AÔ¤ñŲ̈ÜÈÉÆÉ
a. ÓÜñÝÂWÜÅ× i. ÓÝÌ»ÝËPÜñæ ÊÜáñÜá¤
®æçÓÜXìPÜñæ (C) AhÝnñÜ/Ahænà¿áñÝÊÝ©
b. «ÜÊÜáì ii. ÊÜáãÆñÜ@ ±ÝÅÊÜÞ~PÜ (D) ¯g
ÊÜáñÜᤠËÍÝÌÓܨÜ
c. ÊÜÞ¿Þ iii. PÜñÜêì訆 ±Üí¥Ü 55. ‘®ÜÊÜá¾ CÐÜr¨Ü ÍÜÄàÃÜÍÝÓÜ÷ÊÜâ ®ÜÊÜá¾ CÐÜr¨ÜªÆÉ ,ÖÝWÝX
d. ÊÜÂQ¤¯ÐÜuñæ iv. AÔ¤ñÜÌ˨æ A¥ÜÊÝ
D ¯ÃÝPÝÃÜ PÝ®Üã®Üá ®ÜÊÜá¾ ¨æàÊÜÃÜÆÉ™’.
AÔ¤ñÌÜ ËÆÉ Gí¨Üá
(A) Pæ. Ô. »ÜpÝraÝ¿áì
ÊÝÂTݯÓÜÇÝWÜáÊÜâ¨Üá
ÓÜíPæàñÜWÜÙÜá : (B) WÝí—
a b c d
(A) ii i iv iii (C) sÝWæãàÃ…
(B) ii iv i iii
(C) iii i ii iv (D) ËÊæàPÝ®Üí¨Ü
(D) iv ii i iii
Paper II 14 K – 3620
Page 15
48. For Iqbal, _____ provides the rudiments 52. The Idea of the humanity of our God,
of his own notion of the self. or the divinity of man, the Eternal is
(A) Anal Haq (B) Zia-ul-Haq the main subject of _____ book.
(C) Al-Hatim (D) Tawaf (A) Religion of man
49. Assertion (A) : Radhakrishnan’s Absolute (B) Sadhana
is – ‘pure consciousness, pure freedom
and infinite possibility’. (C) Gitanjali
Reason (R) : While first two characters (D) Personality
are described in Vedantic way, the third
character is in consonance with Hegel’s 53. Identify from the following the one
Absolute Idealism.
(A) Both (A) and (R) are true that does not belong to the category of
(B) Both (A) and (R) are false Satyāgraha.
(C) (A) is true but (R) is false
(D) (R) is true but (A) is false (A) Non-Cooperation
50. An approximate description of the (B) Fasting
philosophy of K. C. Bhattacharya
can be given by calling it the (C) Economic Boycott
philosophy of
(A) Transcendentalism (D) Self-happiness
(B) Idealism
(C) Transcendental – Realism 54. God is described as Truth because God
(D) Transcendental – Idealism
51. Match List – I and List – II and select the alone is _________ (Gandhi).
correct code given below.
(A) non-existence
List – I List – II
a. Satyagrahi i. Spontaneity (B) neither existence nor non-existence
and naturality
(C) the unknowable /agnostic
b. Religion ii. basically honest
and sincere (D) real
c. Māyā iii. the cult of the
subject 55. “ Just as the physiology of our beloved is
d. Subjectivity iv. can neither be
defined as not our beloved, so this impersonal law
existence nor is not our God”.
as non-existence
Codes : (A) K.C. Bhattacharya
a b c d
(A) ii i iv iii (B) Gandhi
(B) ii iv i iii (C) Tagore
(C) iii i ii iv
(D) iv ii i iii (D) Vivekananda
Paper II 15 K – 3620
Page 16
56. ËÊæàPÝ®Üí¨ÜÃÜ ±ÜÅPÝÃÜ «ÜÊáÜ ì¨Ü ÊÜáãÃÜá AíÍÜWÙÜ íæ ¨ÜÃæ 60. ¿ÞÊÜ ÊÜÂQ¤¿áá Êæà¨ÜWÜÙÜÈÉ EÇæÉàUÔÃÜáÊÜ
(A) ËhÝn®Ü, ÊÜá®Ü@ÍÝÓÜ÷ ÊÜáñÜᤠñÜñܤ$ÌÍÝÓÜ÷ ñÝÂWÜWÜÙÜ®Üá° ÊÜÞvÜáñݤ®æãà Aí¥ÜÊܮܮÜá°
(B) BaÜÃÜOæWÜÙÜá, ËhÝn®Ü ÊÜáñÜᤠñÜñܤ$ÌÍÝÓÜ÷ _______ Gí¨Üá PÜÃæ¿áÇÝWÜáñܤ¨æ. HPæí¨ÜÃæ BñÜ
(C) ±ÜâÃÝ|, C£ÖÝÓÜÍÝÓÜ÷ ÊÜáñÜᤠ¯à£ÍÝÓÜ÷ A¨Ü®Üá° _______ PÝ¿áìWÜñÜWæãÚÓÜáñݤ®æ.
(D) ñÜñܤ$ÌÍÝÓÜ÷™, ±ÜâÃÝ| ÊÜáñÜᤠBaÜÃÜOæWÜÙÜá
(A) ÓܨÜáY|ÎàÆ («ÝËáìPÜ), ¯à£Wæ ñÜPÜRíñæ
57. ±Üqr – I®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜá¤
(B) ®æç£PÜÊÝ©, PÜÆ³®æWæ ñÜPÜRíñæ
PæÙÜWæ PæãqrÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÜÙÜÈÉ ÓÜÊÜá±ÜìPÜÊݨÜ
EñܤÃÜÊÜ®Üá° BÁáR ÊÜÞw. (C) JÙæÛ¿áÊÜ®Üá, ÓÜí¨Ü»ÜìPæR ñÜPÜRíñæ
±Üqr – I ±Üqr – II (D) JÙæÛ¿áÊÜ®Üá, aæ®Ý°X
a. PÝíp… i. ²Å¯Õ²¿Þ G¦PÝ 61. ±Üqr – I®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜá¤
b. hæ. GÓ…. ËáÇ… ii. JÚñÜá ÊÜáñÜá¤
PæÙÜWæ ¯àwÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÜÙÜ®Üá° ŸÙÜÔ ÓÜÊÜá±ÜìPÜ
¨ÜáÐÜrñæ¿á®Üá° ËáàÄ
c. ¯àñæÕ iii. ±ÜÅÁãàg®Ü ñÜñܤ$Ì
EñܤÃÜÊÜ®Üá° BÁáR ÊÜÞw.
d. ÊÜáãÃ… iv. ®æç£PÜñæ ÊÜáãÆñÝ£¤$ÌPÜñ¿
æ á ±Üqr – I ±Üqr – II
ñÜÙÜÖÜ©
a. ÇèQPÜ i. «ÜÊáÜ ìWÜÅí¥Ü¨ÈÜ É EÇæÉàUñÜ
ÓÜíPæàñÜWÜÙÜá :
PÜñÜìÊÜÂWÜÙÜá WÝÅÖÜÂÊܯɍÜ
a b c d
(A) iv iii ii i A£ÓÜãPÜÒ$¾ ËaÝÃÜWÜÙÜ®Üá°
(B) ii iii i iv ±ÜäÃæçÓÜáñÜ¤Êæ
(C) i iv iii ii b. ±ÝÃÜÊÜÞ¦ìPÜ ii. hÝñÜ£àñÜ PÜñÜìÊÜÂWÜÙÜá
(D) ii iii iv i
WÝÅÖÜÂÊÝXÃÜáÊÜ
58. hÝ®… ÃÝÊ…Ç…Õ ñܮܰ ±ÜâÓܤPÜ, ‘G ¦¿áÄ B´…
gÔràÓ…’®ÜÈÉ _______ ÓÜÊÜáÓæÂ¿á®Üá° PÜáÄñÜá ËaÝÃÜWÜÙÜ®Üá°
ËÊÜÄÓÜáñÝ¤Ãæ. ±ÜäÃæçÓÜáñÜ¤Êæ
(A) ±ÜÅ£àPÝÃÜ¨Ü ®Ý¿á c. ¨ÜêÐÝr¥ÜìPÜ iii. ñÝñÝRÈPÜÊܯɍÜ
(B) ËñÜÃÜOÝ ®Ý¿á
d. A¨ÜêÐÝr¥ÜìPÜ iv. hÝñÜ£àñÜ
(C) ®æçÓÜXìPÜ ®Ý¿á
(D) ÓÜá«ÝÃÜOÝ ®Ý¿á ÓÜíPæàñÜWÜÙÜá :
59. E±Ü¯ÐÜñáÜ ¤WÙÜ áÜ _______ A®Üá° JñݤÀáÓÜáñÜ¤Êæ a b c d
ÊÜáñÜᤠ__________ Wæ Öæbc®Ü ±ÝÅÊáÜ áSÂÊÜ®áÜ °
¯àvÜáñÜ¤Êæ. (A) iv iii ii i
(A) ®æç£PÜñæ¿á AíñÜÓÜÕñÜÌ™, ®ÜvÜÊÜÚPæ¿á E¨æªàÍÜ (B) ii i iv iii
(B) ®ÜvÜÊÜÚPæ¿á E¨æªàÍÜ, ®æç£PÜñæ¿á AíñÜÓÜÕñÜÌ
(C) i iii iv ii
(C) A®æç£PÜñæ, ®ÜvÜÊÜÚPæ
(D) ®ÜvÜÊÜÚPæ, ®æç£PÜñæ (D) iii iv i ii
Paper II 16 K – 3620
Page 17
56. Three aspects of religion according to 60. A person who performs the sacrifices
Vivekananda are enjoined by the vedas is said to
(A) Science, Psychology and Philosophy
be _______ because he executes
(B) Rituals, Science and Philosophy
_______
(C) Mythology, Historiography and Ethics
(D) Philosophy, Mythology and Rituals (A) Virtuous (Dhārmika), the Moral
imperative
57. Match the List – I with List – II and select
the correct answer from the codes given (B) The Moralist, the hypothetical
below. imperative
List – I List – II (C) good, the conditional imperative
a. Kant i. Principia Ethica
(D) good, good
b. J.S.Mill ii. Beyond Good and
Evil
61. Match the List – I with List – II and select
c. Nietzche iii. Utilitarianism
the correct answer from the codes given
d. Moore iv. Foundations of the below.
Metaphysics of
Morals List – I List – II
Codes :
a. Laukika i. The scriptural
a b c d
(A) iv iii ii i duties fulfil
(B) ii iii i iv imperceptible
(C) i iv iii ii supersensuous
(D) ii iii iv i ends
58. John Rawls in his book, “ A Theory of b. Pāramārthika ii. The secular duties
Justice”, addresses the problem of fulfil perceptible
(A) Retributive Justice
secular ends
(B) Distributive Justice
(C) Natural Justice c. dr..st.ārthaka iii. non temporal
(D) Reformative Justice d. Adr..s.tārthaka iv. secular
59. The upanis.ads insist on _______ and Codes :
attach great importance to _____
(A) the inwardness of morality, the motive a b c d
in conduct (A) iv iii ii i
(B) the motive in conduct, the inwardness (B) ii i iv iii
of morality
(C) immorality, conduct (C) i iii iv ii
(D) conduct, morality (D) iii iv i ii
Paper II 17 K – 3620
Page 18
62. D PæÙX
Ü ®ÜÊÃÜ È
Ü É ÓÝÌñÜíñÜÅ$ÂPæR ®æç£PÜ ±ÜâÃÝÊæ¿á®Üá° 66. PæÙX
Ü ®ÜÊâÜ WÜÙÈ
Ü É hæ. GÓ…. ËáÇ…®Ü ±ÜÅPÝÃÜ ¿ÞÊÜ
¯àw¨ÜÊÃÜ áÜ ÊÜáñÜᤠ®æç£PÜ PÝ®Üã®Üá Êæà¨ÜWÚÜ Wæ ÖæàÚPæ¿áá ÓÜñÂÜ ÊÜÆÉ ?
ñÜv¿
æ ÞX¨Ü᪠A¨Ü®áÜ ° ÓÜıÜwÓÜ¸àæ Pæí¨ÜÊÃÜ áÜ ¿ÞÃÜá ?
(A) ±ÜÅ»ÝPÜÃÜ (A) A—PÜ ÓÜíTæÂ¿áÈÉ®Ü A—PÜ ÓÜíñæãàÐÜ
(B) E±Ü¯ÐÜñÜá¤WÜÙÜá
(B) D ËÊÜÃO
Ü ¿
æ áÈÉ ÓܨáÜ Y|ÊÜâ JÙæÛ¿á¨Üá
(C) Êæà¨ÝíñÜ
(D) ÁãàWÜ (C) ÓÜíñæãàÐÜÊâÜ Jí¨Üá AÊÜáãñÜì PÜÆ®
³ ¿
æ áÆÉ
63. ®æç£PÜñæ¿á®Üá° ±ÜÅ£¯—ÓÜáÊÜíñæ ¸è¨ÜœÊÜÞWÜì¨ÜÈÉ®Ü B¨ÜÃæ ÓÜí±Üä|ìÊݨܨáÜ ª
±ÜÄPÜÆ³®æWÜÙÜ®Üá° AÊÜâ PÝ~ÔPæãÙÜáÛÊÜíñæ hæãàwÔ.
(D) ËáÇ… WÜÄÐÜu ÊÜáñÜᤠPܯÐÜr ÓÜíñæãàÐÜWÙ
Ü ®Ü áÜ °
(A) ÓÜÊÜá±ÜìPÜ ®Üí¹Pæ, ÓÜÊÜá±ÜìPÜ BPÝíPæÒWÜÙÜá,
ÓÜÊÜá±ÜìPÜ ÊÜÞñÜá, ÓÜÊÜá±ÜìPÜ aÝÄñÜÅ$ ÓÜÊáÜ WæãÚÓÜáñÝ¤Ãæ
(B) ÓÜÊÜá±ÜìPÜ aÝÄñÜÅ$™, ÓÜÊÜá±ÜìPÜ ÊÜÞñÜá,
ÓÜÊÜá±ÜìPÜ BPÝíPæÒWÜÙÜá, ÓÜÊÜá±ÜìPÜ ®Üí¹Pæ 67. ±Üqr – I ®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜá¤
(C) ÓÜÊÜá±ÜìPÜ ÊÜÞñÜá, ÓÜÊÜá±ÜìPÜ BPÝíPæÒWÜÙÜá, PæÙXÜ ®Ü ÓÜíPæàñÜWÙÜ ®Ü áÜ ° ŸÙÜÔ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ EñܤÃÊ
Ü ®Ü áÜ °
ÓÜÊÜá±ÜìPÜ ®Üí¹Pæ, ÓÜÊÜá±ÜìPÜ aÝÄñÜÅ$Â
(D) ÓÜÊÜá±ÜìPÜ BPÝíPæÒWÜÙÜá, ÓÜÊÜá±ÜìPÜ ®Üí¹Pæ, BÁáR ÊÜÞw.
ÓÜÊÜá±ÜìPÜ aÝÄñÜÅ$™, ÓÜÊÜá±ÜìPÜ ÊÜÞñÜá
±Üqr – I ±Üqr – II
64. D PæÙÜX®ÜÊÜÃÜÈÉ ±ÜÅÊÜÞ|PÜ ¯à£ÍÝÓÜ÷¨Ü PæÒàñÜŨÜÈÉ
‘hÝn®ÜÊÜâ AÓÝ«ÜÂ’ Gí¨Üá A®ÜáÊæãà©Ô¨ÜÊÜÃÜá a. ÓܨÝaÝÃÜ i. Pèoáí¹PÜ PÜñì
Ü ÊÜÂWÜÙáÜ
¿ÞÃÜá ?
(A) ÖÜãÂí b. hÝ£«ÜÊáÜ ì ii. ¨æàÍÜPÝRX PÜñì
Ü ÊÜÂWÜÙáÜ
(B) ÓÜÊáÜ Ã
° …
c. ¨æàÍÜ«Ê
Ü áÜ ì iii. hÝ£ PÜñì
Ü ÊÜÂWÜÙáÜ
(C) A¿áÂÃ…
(D) ÖÜãÂí, ÓÜÊáÜ Ã ° …, A¿áÂÃ… d. PÜáÆ«ÜÊáÜ ì iv. ÊÝwPæ¿á EñܤÊáÜ
65. D PæÙX
Ü ®ÜÊâÜ WÜÙÈ
Ü É ‘ÓÝÊÜì£ÅPÜ A¥ÜÊÝ ÓÜí±Üä|ì ®ÜvÊ Ü ÚÜ Pæ
®æç£PÜ ÊÜޮܨíÜ vÜWÚÜ ÆÉ™, B¨ÜÃæ AíñÜÖÜ GÆÉ
ÊÜޮܨíÜ vÜWÙÜ áÜ ¯©ìÐÜr ÓÜíÓÜ¢£Wæ ÓÜíŸí—Ô¨Ü᪙ ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ :
J²³ñÊ Ü ÝXÊæ ÊÜáñÜᤠB ÓÜíÓÜ¢£¿á ÖæãÃÜWæ AÊÜâ a b c d
Ôí«ÜáñÜÌÊÜ®áÜ ° Öæãí©ÆÉ ’Gí¨Üá ¿ÞÊÜ Ô¨ÝœíñÜ
A¼±ÝÅ¿á±ÜváÜ ñܤ¨æ ? (A) iv iii ii i
(A) ÓÝíÓÜ¢£PÜ ÓݱæàPÜÒñÝÊÝ¨Ü (B) ii i iv iii
(B) ®æç£PÜ ÓÜí¨æàÖÜÊݨÜ
(C) ®æç£PÜ ÊÜÓáÜ ¤¯ÐÜñu ÝÊÝ¨Ü (C) iv ii i iii
(D) ®æç£PÜ ÓݱæàPÜÒñÝÊݨÜ, ®æç£PÜ ÓÜí¨æàÖÜÊÝ¨Ü (D) i iii ii iv
Paper II 18 K – 3620
Page 19
62. Who among the following gives the 66. Which one of following statements is not
moral proof for freedom and moral law is true according to J.S. Mill ?
an injunction of the vedas, which ought
(A) The greatest happiness of the greatest
to be done ?
(A) Prabhākara number
(B) The upanis.ads (B) Virtue is a good of this description
(C) The Vedānta
(D) Yoga (C) Happiness is not an abstract idea
63. Arrange the following concepts in but a concrete whole
which they appeared in Buddhist path
(D) Mill equates higher and lower pleasures
representing morality.
(A) Right belief, Right aspirations,
67. Match the List – I with List – II and select
Right speech, right conduct
(B) Right conduct, Right speech, Right the correct answer from the codes given
aspirations, Right belief below :
(C) Right speech, Right aspirations,
Right belief, Right conduct List – I List – II
(D) Right aspirations, Right belief,
Right conduct, Right speech a. Sadācāra i. family duties
64. Who among the following subscribes to b. Jātidharma ii. duties to the country
the view that “Knowledge is impossible
in the realm of normative ethics” ? c. deshadharma iii. caste duties
(A) Hume
(B) Sumner d. Kuladharma iv. customary good
(C) Ayer conduct
(D) Hume, Sumner, Ayer
65. Which among the following theories Codes :
views that there are no universal or
absolute moral standards, but that all such a b c d
standards are relative to the particular
(A) iv iii ii i
culture that accepts them and so have no
validity outside that culture ? (B) ii i iv iii
(A) cultural relativism
(B) ethical skepticism (C) iv ii i iii
(C) ethical objectivism
(D) ethical relativism, ethical skepticism (D) i iii ii iv
Paper II 19 K – 3620
Page 20
68. ±Üqr – I®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜᤠPæÙW
Ü æ 70. D PæÙX
Ü ®ÜÊâÜ WÜÙÈ
Ü É ¿ÞÊÜâ¨Üá ®æç£PÜ ÊÜÂÊÜÓ¿
§æ á®Üá°
¯àwÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÙÜ ®Ü áÜ ° ŸÙÜÔ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ EñܤÃÊ
Ü ®Ü áÜ ° J²³Pã æ ívÜá ÓÜÖ®Ü ¿
æ á®Üá° AñÜá®Üñ° Ê
Ü ÝX JÚñæí¨Üá
BÁáR ÊÜÞw. PÜívÜá, ÓÜíñæãàÐÜ樆 áÜ ° ±Ý±Ü¨Ü ÊÜáãÆÊæ®áÜ ° ñܨ
¤ æ?
(A) ¸è¨Üœ «ÜÊáÜ ì (B) hæç®« Ü Ê
Ü áÜ ì
±Üqr – I ±Üqr – II
(C) ®Ý¿á (D) ÁãàWÜ
a. PÜÊáÜ ìÁãàWÜ i. ÊÜÞ®ÜËà¿áñæ¿á
JÚ£WÝX PæçWã æ ívÜ PÜÅÊáÜ 71. ±Üqr – I®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜᤠPæÙW Ü æ
¯àwÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÙÜ ®Ü áÜ ° ŸÙÜÔ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ EñܤÃÊ Ü ®Ü áÜ °
b. ÓÜÌ«ÜÊáÜ ì ii. ®ÝÊÜâ, “ÓÜÌñÜíñÜÅ Bñܾ ”
BÁáR ÊÜÞw.
Gí¨Üá PÜÿ æ ááÊÜ Ô§£
c. Ô§ñ±
Ü ÅÜ gn iii. JŸº®Ü PÜñìÜ ÊÜÂÊÜ®áÜ ° ±Üqr – I ±Üqr – II
¯ÊÜì×ÓÜáÊÜâ¨Üá a. ÓæãàµÓ…r$ Õ i. CÊæáàh… B´… © Çæç®…
d. ÇæãàPÜ ÓÜíWÜÅÖÜ iv. ±ÜÄOÝÊÜáPÝRX b. ÓÝPæÅqÓ… ii. BPÜÓ
r … ±ÜâÃÜÓ…
¿ÞÊÜâ¨æà c. ±æÉàpæãà iii. qàaÜÃ…Õ B´… ÊÜaã
Ü Âì
BÓæ±v Ü ¨Ü æ PÜñì
Ü ÊÜÂÊæí¨Üá
¯ÊÜì×ÓÜáÊÜâ¨Üá d. AÄÓÝroÇ… iv. CÇæíqP… Êæá¥Üv…
ÓÜíPæàñÜWÙ Ü áÜ : ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ :
a b c d a b c d
(A) iv iii ii i (A) ii i iii iv
(B) iii ii i iv (B) iii iv i ii
(C) ii i iv iii (C) iv i ii iii
(D) i iv iii ii (D) i ii iv iii
72. D ±ÜÅÍ¿
°æ áá Jí¨Üá ÊÜáãÆ»ÝWÜ樆 áÜ °
69. D PæÙX
Ü ®Ü ±ÜâÓܤPWÜ ÙÜ ®Ü áÜ ° AÊÜâWÜÙáÜ ±ÜÅPo
Ü WæãívÜ
Öæãí©ÃÜáñܤ¨æ ÊÜáñÜᤠA¨ÜQRíñÜ ÖæaÝcX Jí¨ÜQRíñÜ
ÄࣿáÈÉ hæãàwÔ. PæÙWÜ æ ¯àvÜÇÝXÃÜáÊÜ ÖæaáÜ c BÁáRWÙÜ áÜ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜÊÝXÊæ. A»Ü¦ìWÜÙáÜ
ÓÜíPæàñÜ樆 áÜ ° ŸÙÜÔPæãÚÛ. PæÙWÜ æ PæãqrÃáÜ ÊÜ ÓÜíPæàñÜWÙÜ ®Ü áÜ ° ŸÙÜÔ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ
I. GÓæÕ Pܮà ÕÜ …¯íW… ÖÜãÂÊÜá®… ÓÜíÁãàg®æ¿á®Üá° ÖÜávÜáPÜ¸àæ PÜá.
AívÜÃ…ÓÝr$ÂíwíW… ȹ°h…Wæ ÓÜíŸí—st ñÜñ¤Ü$ÌWÜÙáÜ :
II. © µ®æãàËá®ÝÆi B´… © Ô³Äp… I. ¿ÞÊÜâ¨Ü®áÜ ° ±Üñ¤æÖa Ü cÜŸÖÜá¨æãà A¨Ü®áÜ °
III. B®… G®…PÝÌ¿áÄ Pܮà ÕÜ …¯íW… © ÖÜãÂÊÜá®… ±ÜÅñÂ
æ àQÓÜ Ÿ ÖÜ
á ¨Üá
AívÜÃ…ÓÝr$ÂíwíW… II. AÊÜáãñÜì ËaÝÃÜWÙ Ü Ü Ô¨ÝœíñÜ
IV. pÝÅPàræ oÓ… ¦ÁãàÇÝiPæã ±ÝÈqPÜÓ… III. ÓÜí»Üʯ Ü à¿á gWÜ£¤®Ü ŸWæX®Ü ԨݜíñÜ
IV. WÜáÃÜá£ÓÜÇÝWÜ¨Ü A®Ü®ÂÜ ñæ
ÓÜíPæàñÜWÙ Ü áÜ :
ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ :
(A) IV I III II (A) I ÊÜáñÜᤠIV ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ
(B) I III II IV (B) III ÊÜáñÜᤠI ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ
(C) II IV I III (C) II ÊÜáñÜᤠIII ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ
(D) III II I IV (D) III ÊÜáñÜᤠIV ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ
Paper II 20 K – 3620
Page 21
68. Match List – I with List – II and select 70. Which among the following systems
the correct answer using the codes given believes the ethical system which
below : “look upon patience as the highest
good and pleasure as a source of
List – I List – II sin” ?
a. Karma-yoga i. Actions done for (A) Buddhism (B) Jainism
the good of humanity (C) Nyāya (D) Yoga
b. Svadharma ii. A state which we call
71. Match List – I with List – II. Select the
“the freed soul”
correct answer using the codes given
c. Sthitha prajña iii. Performing one’s below :
duty
d. Loka iv. Duty performed for List – I List – II
. .
Samgraha the sake of duty a. Sophists i. Image of the line
without any desire b. Socrates ii. Actus purus
for fruits c. Plato iii. Teachers of virtue
Codes : d. Aristotle iv. Elenctic method
a b c d Codes :
(A) iv iii ii i a b c d
(B) iii ii i iv (A) ii i iii iv
(C) ii i iv iii (B) iii iv i ii
(D) i iv iii ii (C) iv i ii iii
(D) i ii iv iii
69. Arrange the following books in the
order in which they appeared. Use 72. This question consists of a stem and
the code given below : more than one of the options are
correct. The candidate has to find
I. Essay Concerning Human
the correct combination from the
Understanding codes given below :
II. The Phenomenology of the Spirit Principles associated with Leibniz :
III. An Enquiry Concerning the Human I. What is distinguishable is
Understanding separable
IV. Tractatus Theologico Politicus II. Doctrine of abstract ideas
Codes : III. Doctrine of the possible world
IV. Identity of indiscernibles
(A) IV I III II
Codes :
(B) I III II IV (A) I and IV correct
(C) II IV I III (B) III and I correct
(D) III II I IV (C) II and III correct
(D) III and IV correct
Paper II 21 K – 3620
Page 22
73. ______ ®ÜÈÉ®Ü ±æÉàpæãà®Ü ŸÃÜÊ~
Ü WæWÙÜ áÜ , ______ ®Ü 76. ÖæWàæ È¿á®… ÊÜÂÊÜÓ§¿
æ áÈÉ ___________
ÓÝÊÜá¥ÜÂìÊÜ®áÜ ° ñæãàÄÓÜÆá ÓÜãPܤÊÝXÊæ. ÊÜáãÆ»ÜãñÜ hÝn®ÍÜ ÝTæ G¯ÔPæãÙÜáÛñܤ¨.æ
(A) ÓÜí¨ÜÍì
Ü ®Ü, ñÝQìPÜ Ë«Ý®Ü (A) ÃÝg¯à£ (B) ¯à£ÍÝÓÜ÷
(B) ÓÜíÊÝ¨Ü ÃÜã±Ü, ÓÝPÜÅqP… Ë«Ý®Ü (C) ñÜPì
Ü ÍÝÓÜ÷ (D) PÜÇæ
(C) ÃÜã±ÜWÙ
Ü áÜ , ñÜñ¤Ü$ÌhÝn¯ ÃÝg 77. D PæÙX
Ü ®ÜÊÃÜ È
Ü É™, gWÜ£®¤ Ü ÊÜáãÆÊÜÓáÜ Ê
¤ âÜ WÜ~ñܨÜ
®ÜÊáÜ ã¨ÜáWÜÙÝ¨Ü ÓÜíTæÂWÜÙáÜ , ÓÜíŸí«ÜWÙÜ áÜ ,
(D) ÓÝPÜÅqP… ˫ݮÜ, ÓÜíÊÝ¨Ü ÃÜã±Ü
hÝÂË᣿á AíQWÜÙáÜ CñÝ©WÜÙ®Ü áÜ ° JÙÜWã
æ íw¨æ
Gí¨Üá ±ÜÅ£±Ý©Ô¨ÜÊÃÜ áÜ ¿ÞÃÜá ?
74. Pæãà±Ü¯ìPÜÓ…®Ü PÝÅí£Àáí¨Ü PÝíp… ÖæàÙÜáÊÜâ¨æí¨ÜÃæ
(A) ±ÝÊæáì®æçv…Õ
(A) ÊÜWì
Ü WÜÙÜ ÓÜÖÝ¿áËÆÉ¨æ ¿ÞÊÜâ¨æà ÊÜÓáÜ ¤Ê®Ü áÜ ° (B) ±æç¥ÝWæãàÃÜÓ…
ÁãàbÓÜÇÝWÜáÊÜâ©ÆÉ (C) ±æäÅpã æ àWæãÃÜÓ…
(B) A®Üá»Üʨ
Ü Ü ±ÜÄ—¿á ÖæãÃÜWæ ¿ÞÊÜâ¨æà (D) A®ÝQÕÊÞ Ü ívÜÃ…
A¥ÜìÊÜ®áÜ ° ¯ÁãàiÓÜÇÝWÜáÊÜâ©ÆÉ 78. D PæÙX Ü ®ÜÊâÜ WÜÙÈ
Ü É Óæçíp… BWÜÔ®r …®Ü ‘© Ôq
(C) ±ÜÅhnæ ¿á ±ÜÄ—¿á ÖæãÃÜWæ ±ÜÄPÜÆ®
³ Wæ ÙÜ Ü B´… WÝv…’®Ü ±ÜÅPÝÃÜ ¿ÞÊÜ ÖæàÚPæ¿áá
®ÜváÜ Êæ ¿ÞÊÜâ¨æà ÓÜíŸí«Ü樆 áÜ ° ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜÊÝX¨æ ?
Óݧ²ÓÜÇÝWÜáÊÜâ©ÆÉ (A) C£ÖÝÓÜÊâÜ GÃÜváÜ ®ÜWÃ Ü WÜ ÙÜ Ü ÊÜ꣤iàÊÜ®Ê
Ü ®Ü áÜ °
¨ÝSÈÓÜáñܤ¨æ –- ËÍÜÌ¨Ü ®ÜWÃÜ Ü
(D) hÝn®PÜ Ræ ÓÜíŸí—st ËÐÜ¿á ÊÜá®ÜÔ®
Õ Ü ÖæãÃÜWæ
(B) GÈÉ ÍÝÍÜÌñÜ AíñÜÂÊÜâ ®ÜÃPÜ ¨
Ü È
Ü É SívÜ®Wæ æ
AÔ¤ñÌÜ ¨ÜÈÉÃáÜ ñܤ¨æ
JÙÜWÝWÜáñܤ¨Á æ ãà AÈÉ ±ÜűíÜ aÜÊâÜ
75. ËÍæÉàÐÜOÝñÜP¾ Ü £à±Üâì Jí¨ÝX¨æ A¨ÜÃÈ
Ü É AÓÜퟨܜñÀ æ áí¨Ü PÜãw¨æ
(C) ¿ÞÃÜ ÍÝÍÜÌñÜ AíñÜÂÊÜâ ÓÜÌWÜì¨ÜÈÉ ¨æàÊÜÃÜ
(A) ±ÜÅ£±Ý¨Ü®Ü ±Ü¨Ê
Ü âÜ ËÐÜ¿á ±Ü¨¨
Ü Ü
ÓÜáí¨ÜÃÜ ÓÜêÑ¿r ÞX¨æÁãà AíñÜÖÜ ¨æàÊÜÃÜ
ËÃÜá¨ÜœÊÝXÃÜáñܤ¨æ ®ÜWÃÜ Ê
Ü âÜ Ÿ¨ÜœñÀ
æ áí¨Ü PÜãw¨æ
(B) ±ÜÅ£±Ý¨Ü®Ü ±Ü¨Ê
Ü âÜ ËÐÜ¿á (D) (A), (B) ÊÜáñÜᤠ(C)
±Ü¨¨
Ü ã
æ í©XÃÜáñܤ¨æ
79. “¿ÞÊÜiàj Êæàñ… ÓÜáSí iàÊæàñ… Má|í
(C) ±ÜÅ£±Ý¨Ü®Ü ±Ü¨Ê
Ü âÜ DWÝWÜÇàæ ËÐÜ¿á¨Ü PÜêñÝÌñ… ZêñÊ
Ü åÜ … ²¸æàñ…” C¨Üá _________
ÓÜí»ÝÊÜÂñæÁãí©Wæ ÓæàÄPæãíwÃÜáñܤ¨æ ñÜñ¤Ü$ÌÍÝÓÜ÷¨Ü ÓÝÃÝíÍÜÊÝX¨æ.
(D) ±ÜÅ£±Ý¨Ü®Ü ±Ü¨Ê
Ü âÜ ËÐÜ¿á ±Ü¨¨
Ü ã
æ í©Wæ (A) hæç®«
Ü Ê
Ü áÜ ì (B) aÝÊÝìPÜ
ÓæàÄPæãÙÜÛÆá ÓÝ«ÜÂËÆÉ (C) ¸è¨Üœ«Ê
Ü áÜ ì (D) Êæà¨ÝíñÜ
Paper II 22 K – 3620
Page 23
73. The writings of plato are in ______which 76. _________ became the fundamental
is suited to show the strength of ______ discipline in the Hegelian system.
(A) Interview, logical method (A) Politics (B) Ethics
(B) Dialogue form, the Socratic Method (C) Logic (D) Art
(C) Forms, Philosopher king
77. Who among the following maintained
(D) The Socratic Method, Dialogue that the basic substance of the world
form consisted of mathematical entities
– numbers, relations, geometrical
74. By Copernican Revolution, Kant
figures and so on ?
means
(A) Parmenides
(A) No object can ever be thought of
(B) Pythagoras
without the help of categories
(C) Protogoras
(B) No meaning can be assigned
(D) Anaximander
outside the domain of experience
(C) No relation between concepts can 78. Which one of the following, statements
be established outside the domain is correct according to St. Augustines
of consciousness ‘The City of God’ ?
(D) Things as objects of knowledge exists (A) History records the careers of two
cities-the city of the world
external to the mind
(B) World is composed of the
75. An analytic judgement is the one in nonsaved where eternal destiny is
which damnation in hell
(A) The predicate term is the opposite (C) The city of God is composed of the
of the subject term saved whose eternal destiny is the
beatific vision of God in heaven
(B) The predicate term subsumes the
(D) (A), (B) and (C)
subject term in it
- -
79. “Yāvajji vet sukham ji vet r.n. am
(C) The predicate is already contained
Kr.tvāt ghr. tam pibet” sum up the
in the connotation of the subject
philosophy of
(D) The predicate term is not contained (A) Jainism (B) Cārvāka
within the subject term (C) Buddhism (D) Vedānta
Paper II 23 K – 3620
Page 24
80. ÓÜÊáÜ ¥Üì®æ (A) : ÇÝPæà ×àWæ ÁãàbÓÜáñݤ®æ 83. ËÎÐÝr¨Ìæ $çñ¨
Ü È Ü É Bñܾ ÊÜáñÜᤠ¨æàÖÜ¨Ü ®ÜváÜ Ë®Ü
“ÊÜá®ÜÔ® Õ È
Ü É ÓÜÖg
Ü ñÜñ¤Ü$ÌWÜÚÆÉ”. ÓÜíŸí«Ü樆 áÜ ° ________ G®ÜÇ ° ÝWÜáñܤ¨.æ
PÝÃÜ| (R) :BÃÜí»Ü©í¨ÜÆã ÊÜá®ÜÔ®Õ È Ü É E±Ý¿áWÜÙáÜ (A) ÓÜÊáÜ ÊÝ¿á
CÃÜáÊÜâ©ÆÉ , B¨ÜÃæ ÓÜíÊæà¨Ü®Wæ ÙÜ Ü ÊÜáãÆPÜ
ÔÌàPÜÄÓÜÇÝWÜáñܤ¨.æ (B) ÓÜíÁãàWÜ
ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ : (C) ñݨÝñÜ$¾ Â
(A) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙà æ v
Ü ãÜ ¯g ÊÜáñÜᤠ(D) A±Üê¥PÜ … Ô©œ
(R) GíŸá¨Üá (A) GíŸá¨ÜÃÜ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ
ËÊÜÃO Ü ¿
æ ÞX¨æ 84. __________ ÓÜãbÓÜáñݤ®æ H®æí¨ÜÃæ Jí¨Üá ÊæàÙæ
(B) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙà æ v
Ü ãÜ ¯g, B¨ÜÃæ væÓÝRpì
æ ¿á ±Ü¨Ý¥ÜìÊÜ®áÜ ° PÜáÄñÝ¨Ü ÊÝÂTÝ®Ü樆 áÜ °
(R) GíŸá¨Üá (A) GíŸá¨ÜÃÜ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ PÜoár¯pÝrX ±ÝÈÓÜ¸àæ PݨÜÃ,æ AÈÉ PæàÊÜÆ Jí¨Üá
ËÊÜÃO Ü ¿
æ áÆÉ ±Ü¨Ý¥ÜìËÃÜ¸àæ PÜá A¨æí¨ÜÃæ ¨æàÊÜÃáÜ .
(C) (A) GíŸá¨Üá ¯g, B¨ÜÃæ (R) GíŸá¨Üá (A) Ô³®ãæ àg (B) ÖÜãÂí
¯gÊÜÆÉ (C) ÇÝPæà (D) ŸQÉì
(D) (A) GíŸá¨Üá ¯gÊÜÆÉ™, B¨ÜÃæ (R)
GíŸá¨Üá ¯g 85. PæÙW
Ü æ PæãqrÃáÜ ÊÜ ÓÜÊáÜ ¥Üì®æ (A) ÊÜáñÜᤠPÝÃÜ| (R)
WÜÙÜ®Üá° ±ÜÄÎàÈÔ. A®ÜíñÜÃÜ PæÙÜWæ PæãqrÃÜáÊÜ
81. ¨æÌ$çñݨæÌ$çñ¨
Ü È
Ü É ÊÜáãÃÜá Ë«ÜWÚÜ Êæ ÓÜÊÜá±ÜìPÜ ÓÜíPæàñÜWÜÙÜÈÉ BÃÜí¼PÜ ¸è¨Üœ«ÜÊÜáìPæR
AÊÜâWÜÙíæ ¨ÜÃæ
ÓÜíŸí—Ô¨Üíñæ ÓÜÊÜá±ÜìPÜÊݨÜá¨Ü®Üá° BÁáR
(A) iàÊÜ, gWÜñ… ÊÜáñÜᤠDÍÜÌÃÜ
ÊÜÞw.
(B) A±ÜÃÝPÜêñ,Ü ±ÝÅPêÜ ñÜ ÊÜáñÜᤠPÝÆ
(C) ÓÜñ¤Ü$Ì™, ÃÜgÓ… ÊÜáñÜᤠñÜÊáÜ Ó… ÓÜÊáÜ ¥Üì®æ (A) : bíñÜ®¿
æ á ±ÜÅ£Áãí¨Üá ±Ü¨Ý¥ÜìÊÜä
(D) ÓÜñ…, ÓܨÝÓܨ… ÊÜáñÜᤠAÓÜñ…
ÓݱæàPÜÒÊÝXÃÜáñܤ¨.æ
PÝÃÜ| (R) : HPæí¨ÜÃæ C¨Üá iàË, A¨Üá
82. ÓÜÊáÜ ¥Üì®æ (A) : ±ÜâÃÜáÐÜ ÊÜáñÜᤠ±ÜÅPêÜ £¿á ®ÜváÜ Êæ E¨Ü½ËÓÜáñܤ¨æ.
Jí¨Üá ÓÜÖg Ü ÓÜí±ÜPì
Ü (ÓÜíÁãàWÜ) ˨æ.
ÓÜíPæàñÜWÙ
Ü áÜ :
PÝÃÜ| (R) : HPæí¨ÜÃ,æ CÊæÃv Ü ãÜ ±ÜÅñÂÜ PÜÒÊÝ¨Ü »è£PÜ
±Ü¨Ý¥ÜìWÜÙáÜ . (A) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙà æ v
Ü ãÜ ¯gÊÜÆÉ
ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ : (B) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙÃæ vÜ ã Ü ¯g B¨ÜÃæ (R)GíŸá¨Üá
(A) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙà æ v
Ü ãÜ ¯gÊÜÆÉ (A) GíŸá¨ÜÃÜ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ ËÊÜÃO Ü ¿æ áÆÉ™
(B) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙà æ v
Ü ãÜ ¯g (C) (A) GíŸá¨Üá ¯g B¨ÜÃæ (R) GíŸá¨Üá
(C) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙà æ v
Ü ãÜ ¯g, ÊÜáñÜᤠ¯gÊÜÆÉ™
(R) GíŸá¨Üá (A) GíŸá¨ÜÃÜ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ
(D) (A) ÊÜáñÜᤠ(R)WÜÙà æ vÜ ã Ü ¯g ÊÜáñÜᤠ(R)
ËÊÜÃO Ü ¿
æ ÞX¨æ
(D) PæàÊÜÆ (A) GíŸá¨Üá ¯g, B¨ÜÃæ (R)
GíŸá¨Üá (A) GíŸá¨ÜÃÜ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ
GíŸá¨Üá ¯gÊÜÆÉ ËÊÜÃO Ü ¿
æ ÞX¨æ
Paper II 24 K – 3620
Page 25
80. Assertion (A) : Locke thinks that there 83. The relation between the soul and the
are no innate principles in the mind. body in Viśis..tadvaita is known as
Reason (R) : Ideas are not present in (A) Samavāya
the mind from the beginning, but received .
(B) Samyoga
through sensations. (C) Tādātmya
Codes : (D) Apr. thaksiddhi
(A) Both (A) and (R) are true and (R) is
the correct explanation of (A) 84. __________ points out that if Descartes’
definition of substance is to be strictly
(B) Both (A) and (R) are true but (R) is
adhered to, there can be only one substance,
not the correct explanation of (A)
i.e. God.
(C) (A) is true, but (R) is false
(A) Spinoza (B) Hume
(D) (A) is false, but (R) is true
(C) Locke (D) Berkeley
81. The three types of inanimate in
85. Given below are Assertion (A) and
Dvaitādvaita are
Reason (R) consider then and select the
(A) Jiva, Jagat and IŚvara
correct code given below, in the context
(B) Aprākr. ta, Prākr. ta and Kāla of early Buddhism.
(C) Sattva, Rajas and Tamas
Assertion (A) : Every object of thought
(D) Sat, Sadasad and Asat
is necessarily relative.
82. Assertion (A) : There is a real contact Reason (R) : This is because ‘This
.
(samyoga) between Purus.a and Prakr.ti. being, that arises’.
Reason (R) : Because both of them are Codes :
tangible substances.
(A) Both (A) and (R) False
Codes :
(B) Both (A) and (R) are true but (R) is
(A) Both (A) and (R) are false
not the correct explanation of (A)
(B) Both (A) and (R) are true
(C) (A) is true, but (R) is false
(C) Both (A) and (R) are true and (R) is
the correct explanation of (A) (D) Both (A) and (R) are true and (R) is
the correct explanation of (A)
(D) Only (A) is true but (R) is false
Paper II 25 K – 3620
Page 26
86. ±Üqr –I®Üá° ±Üqr – IIÃæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜᤠPæÙÜWæ 88. “ÊÜáãÆ»ÜãñÜ ÓÜÊÆ
Ü ñÜá¤WÙÜ áÜ ÊÜáñÜᤠÊÜáãÆ»ÜãñÜ
PæãqrÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÜÙÜÈÉ ÓÜÊÜá±ÜìPÜÊݨÜá¨Ü®Üá° ÓÝÌñÜíñÜÅ$ÂWÜÙ®Ü áÜ ° ÃܨáÜ ªWã
æ ÚÓÜáÊÜ ÖÜPáÜ R ÓÜÃPÜ ÝÃÜPRæ
BÁáRÊÜÞw.
CÆÉ™. HPæí¨ÜÃæ D ÓÝÌñÜíñÜÅ$ÂWÜÙáÜ BvÜÚñÜWÝÃÜ®Ü
±Üqr – I ±Üqr – II
ÊÜáñÜᤠ±ÜÅhWæ ÙÜ Ü ®ÜváÜ Ë®Ü J±Üí³ ¨Ü¨Ü £àÊÜÞì®ÜPRæ
a. Êæà¨Ü®Ý i. hÝWÜêñÝÊÜÓ§æ
±ÜäÊÜì»ÝË¿ÞXÊæ.”Gí¨Üá D PæÙXÜ ®ÜÊÃÜ È
Ü É
b. ÓÜíhÝn ii. »ÝÊÜ®æ
c. ÓÜíÓÝRÃÜ iii. PÜÆ®
³ æ ¿ÞÃÜá ®ÜíŸáñÝ¤Ãæ ?
d. ËhÝn®Ü iv. ÍÜQ¤WÙÜ áÜ (A) Öݸ…Õ (B) ÇÝPæà
ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ : (C) ÃÜãÓæãà (D) ÊÜÞP…Õì
a b c d
(A) i iii ii iv 89. ±æÉàpæãà ________ ÓÜÆáÊÝX ñÜ®°Ü ÃÝgQà¿á
(B) ii iii iv i ÊÜ꣤iàÊÜ®Ê
Ü ®Ü áÜ ° Pæç¹or®áÜ .
(C) iv ii iii i (A) ñÜ®°Ü Ÿ¨ÜáPÜ®áÜ ° ÃÝgQà¿áPæR ËáàÓÜÈvÜáÊÜ
(D) ii i iii iv (B) ñÜ®°Ü Ÿ¨ÜáPÜ®áÜ ° ÓÜÊÞ
Ü gÓæàÊæWæ ËáàÓÜÈvÜáÊÜ
(C) ñÜ®°Ü Ÿ¨ÜáPÜ®áÜ ° ñÜñ¤Ü$ÌÍÝÓÜ÷PRæ ËáàÓÜÈvÜáÊÜ
87. ÓÜÊáÜ ¥Üì® æ (A) : A¨æÌ$çñܨÜÈÉ JŸº®Üá Ÿ¨ÜáQÃÜáÊÝWÜÇæà
(D) ñÜ®°Ü Ÿ¨ÜáPÜ®áÜ ° ñÜ®°Ü PÜáoáíŸPæR ËáàÓÜÈvÜáÊÜ
(iàÊÜ®Üá¾ Q ¤) ÊæãàPÜÒÊÜ®Üá° ±Üvæ¿áŸÖÜá¨Üá.
PÝÃÜ| (R) : C¨Üá HPæí¨ÜÃæ, A¨æÌ$çñܨÜÈÉ AÊÜ®Üá ÓÜñܤ 90. ‘AԨܒœ A¥ÜÊÝ ‘ÓÝ«ÜÂÓÜÊáÜ ’ GíŸá¨Üá »ÝÃÜ£à¿á
A®ÜíñÜÃÜ ÖæàWæ ÊæãàPÜÒÊÜ®Üá° ±Üvæ¿áŸÖÜá¨Üá GíŸá¨ÜPæR
¿ÞÊÜ ¨ÝÄ¿áã CÆÉ™. ñÜPì
Ü ÍÝÓÜ÷¨È
Ü É®Ü Jí¨Üá PÜáñÜPì
Ü . ±ÜÅ£±Ý¨Ü®¿
æ áÈÉ BPÝÍÜ
ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ : PÜÊáÜ ÆÊÜâ ±ÜÄÊÜáÙÜ¿ááPÜÊ
¤ ÝX¨æ, HPæí¨ÜÃæ A¨æãí¨Üá
(A) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙÃ
æ v
Ü ã
Ü ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ ÓÜÃã
æ àÊÜè
Ü È
Ü ÉÃáÜ ÊÜ PÜÊáÜ Æ¨ÜíñæÁáà CÃÜáÊÜ PÜÊáÜ Æ,
(B) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙÃ
æ v
Ü ã
Ü ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜÊÆ
Ü É Êæáà騆 PÜáñÜPì
Ü ¨Ü E±ÜË»ÝWÜÊíæ ¨ÜÃæ
(C) PæàÊÜÆ (R) GíŸá¨Üá ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ ÊÜáñÜᤠ(A) (A) ÓÜÌÃÜã±ÝԨܜ
GíŸá¨Üá ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜÊÆ
Ü É (B) BÍÜÅ¿ÞԨܜ
(D) PæàÊÜÆ (A) GíŸá¨Üá ¯g B¨ÜÃæ (R) (C) ÊݱÜÂñÝÌԨܜ
GíŸá¨Üá ÓÜãPÜ¤ÊÆ
Ü É¨Ü PÝÃÜ| (D) Ԩܜ
Paper II 26 K – 3620
Page 27
86. Match List – I with List – II and select 88. Who among the following believes that
the appropriate code given below : “the government has no right to abrogate
basic privileges and basic freedoms, for
List – I List – II
these freedoms are antecedent to the
a. Vedanā i. consciousness conclusion of the compact between ruler
.
b. Samjña ii. feeling and subjects” ?
.
c. Samskāra iii. conception (A) Hobbes (B) Locke
d. Vijñāna iv. forces (C) Rousseau (D) Marx
Codes :
89. Plato abandoned his political Career
a b c d
inorder to
(A) i iii ii iv
(A) devote his life to politics
(B) ii iii iv i
(B) devote his life to social service
(C) iv ii iii i
(C) devote his life to philosophy
(D) ii i iii iv
(D) devote his life to his family
87. Assertion (A) : In Advaita one can get
- 90. Asiddha or Sādhyasama is a fallacy in
Moks. a while he is alive (Jivanmukti)
Reason (R) : This is because in Advaita, Indian Logic. In the proposition ‘the sky-
there is no way how he can get Moks.a after lotus is fragrant, because it is a lotus, like
he dies. the lotus of a lake’, the sub-division of the
Codes : above fallacy is
(A) Both (A) and (R) are correct (A) Svarūpāsiddha
(B) Both (A) and (R) are incorrect
(B) Āśrayāsiddha
(C) Only (R) is correct and (A) is incorrect
(C) Vyāpyatvāsiddha
(D) Only (A) is true but (R) is an
inappropriate reason (D) Siddha
Paper II 27 K – 3620
Page 28
91. ±Üqr – I®Üá° ±Üqr – IIÃæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜᤠPæÙW
Ü æ 93. Çæç¸…¯p…j®Ü ñÜñܤ$ÌÍÝÓÜ÷ÊÜ®Üá° _______ ¨Üíñæ
¯àvÜÇÝXÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÙÜ È
Ü É ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜÊݨÜá¨Ü®áÜ ° ¯ÃÜã²ÓÜÇÝX¨æ.
BÁáR ÊÜÞw.
(A) ÓÜí±Üä|ì B¨ÜÍÜìÊݨÜ
±Üqr – I ±Üqr – II
¯«ÝìÄñÜ WÜÅ×àñÜWÙ
Ü áÜ : (B) ÊÜÂQ¤¯ÐÜu B¨ÜÍÜìÊݨÜ
a. ÊÜÓáÜ ¤Ê®
Ü áÜ ° A¨ÜÃÜ i. WÜíWæàÍÜ
ÖæÓÄÜ ®æãí©Wæ E±Ý«Ý¿á (C) ŸÖÜáÊÝ© B«Ý£¾PÜ B¨ÜÍÜìÊݨÜ
WÜÅ×ÓÜÇÝWÜáñܤ¨æ (D) ÓÜÌ¿áí±æÅàÄñÜ B¨ÜÍÜìÊݨÜ
b. ÊÜÓáÜ ¤Ë®Ü WÜá|ÊÜáorWÙ Ü áÜ , ii. ÊÝñÝÕ$¿á®Ü
QÅÁáWÜÙáÜ ÊÜáñÜᤠ94. ±Üqr – I ®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜá¤
ÓÝÊÜì£ÅPñ Ü Wæ ÙÜ Ü BñÜíPÜ PæÙÜX®Ü ÓÜíPæàñÜWÜÙÜ®Üá° ŸÙÜÔ ÓÜÊÜá±ÜìPÜ EñܤÃÜÊÜ®Üá°
c. ÖæÓÃ Ü áÜ , PÜáÆ, iii. g¿áíñÜ »Üor
BÁáRÊÜÞw.
˼®Üñ ° Wæ ÙÜ ãæ í©X®Ü
ÊÜÓáÜ ¤Ë®Ü ÓÜíŸí—ñÜ BñÜíPÜ ±Üqr – I ±Üqr – II
d. ÊÜÓáÜ ¤Ë®Ü ñÜPÒÜ|¨Ü iv. A®Üí° »Üo r
a. ÓܨÜÓÜ©ÌÆPÜÒ| TÝ£ i. Çæãà±Ü ¨æãàÐÜ
BñÜíPÜ ÊÜáñÜᤠWÜá|WÜÙÜ
ÓÜÐ ³ rÜ hÝn®Ê Ü ®Ü áÜ ° Öæãí©¨æ b. ˱ÜÄàñÜ TÝ£ ii. JqrXÃÜáÊÜ ¯g ÖÝWÜã
ÓÜíPæàñÜWÙÜ áÜ : ÓÜáÚÛ®Ü »Ü¿á
a b c d c. ÓÜñ… TÝ£ iii. AÄ訆 ÊÜÓÜᤠ¸æàÃævæ
(A) ii iii i iv C¨æ
(B) i iii iv ii d. A®ÜÂ¥Ý TÝ£ iv. ñܱÜâ³ £ÙÜáÊÜÚPæ
(C) iii ii iv i
ÓÜíPæàñÜWÜÙÜá :
(D) iv iii ii i
a b c d
92. ‘PæãXpæã GWæãì ÓÜÊÜå…’ GíŸá¨Üá _______ A®Üá°
ÓÜãbÓÜáñܤ¨æ. (A) i ii iii iv
(A) ÓÜÌ¿áí ±ÜÅhæn
(B) ii iv i iii
(B) ¨æàÊÜÃÜ AÔ¤ñÜÌ
(C) AÖÜí ÊÜáñÜᤠÊÜÓÜᤠ(C) iii iv ii i
(D) ±ÜÄOÝÊÜáPÝÄ ÊÜáñÜᤠÓÜÌ¿áí ±æÅàÄñÜ Ô§£WÜÙÜá
(D) iv iii ii i
Paper II 28 K – 3620
Page 29
91. Match List – I with List – II and select the 93. Leibnitz’s philosophy is characterised as
correct code given below :
(A) Absolute idealism
List – I List – II
(B) Subjective idealism
Determinate perception is :
a. Object is perceived i. Gan.geśa
(C) Pluralistic metaphysical idealism
with its name Upādhyāya (D) Voluntaristic idealism
b. Apprehension of ii. Vātsyāyana
substance qualities, 94. Match List – I with List – II and select
actions and universal the correct answer using the codes given
together
below :
c. Relational apprehension iii. Jayanta Bhat..ta
of an object with List – I List – II
association of names,
a. Sadasadvilaks.an.a i. Error of
genus, differentia
Khyāti omission
d. Immediate apprehension iv. Annam.bhat..ta -
b. Viparita Khyāti ii. Apprehension
of an object and its
of true and false
qualities with a clear
knowledge of same together
Codes : c. Sat Khyāti iii. Object of cognition
a b c d is elsewhere
(A) ii iii i iv d. Anyathā Khyāti iv. Misapprehension
(B) i iii iv ii Codes :
(C) iii ii iv i
a b c d
(D) iv iii ii i
(A) i ii iii iv
92. ‘Cogito ergo sum’ implies
(A) Self-consciousness (B) ii iv i iii
(B) The existence of god
(C) iii iv ii i
(C) The ego and the object
(D) Affective and voluntaristic states (D) iv iii ii i
Paper II 29 K – 3620
Page 30
95. PæÙWÜ æ ¯àwÃÜáÊÜ ÓÜÊáÜ ¥Üì®æ (A) ÖÝWÜã PÝÃÜ| (R) 97. ±Üqr – I ®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜá¤
±ÜÄÎàÈÔ ÊÜáñÜᤠPÜáÊÜÞÄÆ »Üo®r Ü ÓÜí¨Ü»ì Ü PæR PæÙÜWæ PæãqrÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÜÚí¨Ü ÓÜÊÜá±ÜìPÜÊݨÜ
A®ÜÌÀáÓÜáÊÜíñæ ÓÜÊáÜ ±ÜìPÜ ÓÜíPæàñÜWÙÜ ®Ü áÜ ° BÁáR ÊÜÞw. EñܤÃÜWÜÙÜ®Üá° BÁáR ÊÜÞw.
ÓÜÊÜá¥Üì®æ (A) : ¯ÃÝPÜÃO æ á®Üá° WÜÅ×ÓÜÇÝWÜáÊÜâ©ÆÉ ±Üqr – I ±Üqr – II
Ü ¿
PÝÃÜ| (R) : HPæí¨ÜÃæ AÈÉ ¿ÞÊÜâ¨æà A¥ÜìËÆÉ¨Ü a. PÜOÝ¨Ü i. ËáàÊÜÞíÓÜ
ÊÜÓáÜ ¤ ÓÜí±ÜPì
Ü ËÆÉ ÓÜãñÜÅWÜÙÜá
(A) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙæÃÜvÜã ÓÜáÙÜáÛ b. PܲÇÝ ii. ®Ý¿á ÓÜãñÜÅWÜÙÜá
(B) (A) ÊÜáñÜᤠ(R) WÜÙæÃÜvÜã ÓÜÄ c. WèñÜÊÜá iii. ÊæçÍæàÑPÜ ÓÜãñÜÅWÜÙÜá
(C) PæàÊÜÆ (A) ÊÜÞñÜÅ ÓÜÄ B¨ÜÃæ (R) GíŸá¨Üá d. hæçËᯠiv. ÓÝíS ÓÜãñÜÅWÜÙÜá
ÓÜáÙÜáÛ ÓÜíPæàñÜWÜÙÜá :
(D) (A) ÊÜáñÜᤠ(R)WÜÙæÃÜvÜã ÓÜÄ ÊÜáñÜᤠ(R) a b c d
GíŸá¨Üá (A) GíŸá¨ÜÃÜ ÓÜÊÜá±ÜìPÜ (A) i iv iii ii
ËÊÜÃÜOæ¿ÞX¨æ (B) iv iii i ii
(C) iii iv ii i
96. ±Üqr – I ®Üá° ±Üqr – II Ãæãí©Wæ Öæãí©Ô ÊÜáñÜá¤
(D) ii iv i iii
PæÙÜWæ PæãqrÃÜáÊÜ ÓÜíPæàñÜWÜÚí¨Ü ÓÜÊÜá±ÜìPÜÊݨÜ
EñܤÃÜÊÜ®Üá° BÁáRÊÜÞw. 98. ÈÁãà±æäàÇ…x®Ü ±ÜÅPÝÃÜ »Ü㠯ࣿá ÊÜáãÆÊæí¨ÜÃæ
±Üqr – I ±Üqr – II (A) iàÊÜÍÝÓÜ÷ (B) ±ÜÄÓÜÃÜ ËhÝn®Ü
a. ®ÜbPæàñÜ®Ü PÜ¥æ i. dÝí¨æãàWÜ (C) ñÜñ$¤Ü ÌËáàÊÜÞíÓæ (D) ¯à£ÍÝÓÜ÷
b. ¿ÞgnÊÜÆRé, WÝXì ii. PÜsÜ 99. PÜêСÜÊáÜ ã£ì¿áÊÜÃÜ ±ÜÅPÝÃÜ ‘£Ú©ÃÜáÊÜÊÄ
Ü í¨Ü
ÓÝÌñÜíñÜÅ$Â’ Gí¨ÜÃæ
ÊÜáñÜá¤ ÊæáçñæÅàÀá
(A) ÓÜáÙÜáÛ ±ÜÄÓÜÃÜ
c. ÍæÌàñÜPæàñÜá iii. ÊÜááívÜPÜ
(B) hÝWÜêñÜ ±ÜÄÓÜÃÜ
ñÜñܤ$ÌÊÜáÔ
(C) ¯gÊÜÆÉ¨Ü ±ÜÄÓÜè Ü Ü ÁãàWÜÂñæ
d. ŸÅÖÜ¾Êæà¨Ü, ŸÅÖæ¾$ÊÜ
ç iv. ŸêÖܨÝÃÜ|ÂPÜ (D) ¯gÊÝ¨Ü ±ÜÄÓÜè Ü Ü ÁãàWÜÂñæ
Ȇ憣
100. A¨æÌ$çñ¨
Ü È
Ü É »ÜÅÊáæ ¿á ÓÜí¨Ü»ì
Ü ¨ÜÈÉ ÖÜWY¨
Ü È
Ü É
ÓÜíPæàñÜWÜÙÜá : PÜívÜáŸÃÜáÊÜ ÖÝÊÜ®áÜ ° ________ Gí¨Üá
a b c d PÜÿ
æ áÇÝWÜáñܤ¨.æ
(A) ii iv i iii (A) ˱ÜÄàñÜ «ÜÊáÜ ì
(B) i iii iv ii (B) AÓÜñݾñÅÜ ÊÜí«Ý±ÜâñÜÅ
(C) ii i iii iv (C) ÓܨÓ
Ü ¨
Ü … ËÆPÜÒ|
(D) iii ii iv i (D) ¯gÊÝ¨Ü ÖÜWYÜ
Paper II 30 K – 3620
Page 31
95. Given below are Assertion (A) and 97. Match List – I with List – II and select
Reason (R), consider them and select the the correct answer from the codes given
below :
correct code given below in the context
of Kumārila Bhat.t.a. List – I List – II
-
Assertion (A) : Negation cannot be a. Kan.āda i. Mimāmsa
perceived. Sūtras
Reason (R) : Because there is no sense b. Kapila ii. Nyāya Sūtras
object contact. c. Gautama iii. Vaiśes. ika
(A) Both (A) and (R) are false Sūtras
.
(B) Both (A) and (R) are true d. Jaimini iv. Sāmkhya
(C) Only (A) is true but (R) is false Sūtras
(D) Both (A) and (R) are true and (R) is Codes :
the correct explanation of (A) a b c d
(A) i iv iii ii
96. Match List – I with List – II and select (B) iv iii i ii
the correct answer from the codes given (C) iii iv ii i
below : (D) ii iv i iii
List – I List – II 98. According to Leopold, the source of the
a. Story of Naciketa i. Cha-ndogya land ethic is
~avalkya, (A) Biology (B) Ecology
b. Ya-jn ii. Kat.ha
- (C) Metaphysics (D) Ethics
Gargi and
Maitreyi 99. For Krishnamurti, freedom from the
known means
c. Śvetaketo iii. Mun.d.aka (A) False environment
tattvamasi (B) Awared environment
d. Brahmaveda iv. Br.hada-ran.yaka (C) Untrue worth of the environment
Brahmaiva (D) True worth of the environment
Bhavati 100. The ‘Snake’ that is seen in a rope in a
Codes : case of illusion is termed as ________
a b c d in Advaita.
-
(A) ii iv i iii (A) Viparita Dharma
(B) i iii iv ii (B) Asatmātra vandhyāputra
(C) ii i iii iv (C) Sadasad Vilaks.an.a
(D) iii ii iv i (D) Actual rope
Paper II 31 K – 3620
Page 32
bñÜᤠŸÃÜÖÜPÝRX ÓܧÙÜ
Space for Rough Work
Paper II 32 K – 3620