MP Board Class 12 Sample Paper 2027 Sanskrit

FOR MP CLASS 12 PREPARATION

MP Board Class 12
Sample Paper 2027
Sanskrit
EXAM YEAR TYPE SUBJECT

MP Class 12 2027 Sample Paper Sanskrit

Notes · Sample Papers · Previous Year Papers · Mock Tests

.
.co s e m

s em l a
a
केवल अ ास हे तु नमूना
aप g
हायर सेके ी परी ा 2026-2027

िवषय - सं ृत

क ा - 12 वी ं

कुल कुल मु ि त पृ समय पूणाक m
23
om 08 03:00 80 . co
. c e m
m
1.eसव८ ঋ ाः अिनवाया१ ः स् । l as
िनदशाः -
as
l 2. ঋ ानां स ुखे अ৛ाः ঋद ाः । ag
ag
3. सव८षां ঋ ानां उ रािण सं ृ त भाषायां दे यािन।

ঋ 1. उिचतं िवक ं िच ा िलखत - 1x6=6

1. "दधा ुषिस" पद स् िवৢे दः अ् -

(अ) दधाते + षिस (ब) दधा ु + षिस

(स) दधा ुष + िस (द) दधाित + उषिस
m
2 . "आथव१ण " पदे स् ः अ् -
m .co
s e
(अ) िवसग१ स् ः
a
(ब) गुण स् ः
l
(स) यण् स् ः a(द)g ਀न स् ः
3 . "कठोरभाषणैः " पद िवঁहः अ् -

(अ) कठोर भाषणै ः (ब) कठोराय भाषणैः

(स) कठोरै ः भाषणै ः (द) कठोर भाषणैः

4 . ता ः + बिलम् अनयोः स् पदं भिव ित -

(अ) ताबिलम् (ब) ता ोबिलम् m
m .co
.co m
(स) त बिलम् (द) ता बिलम्

m s e
s e 5. 'माता च िपता च ' = सम पदं भवित -
g la
g la (अ) िपतरौ (ब) मातिपता a
a (स) मातिपतुः (द) िपतामाता

6 . 'नराधमान्' पदे समासः अ् -

(अ) अ यीभाव समासः (ब) ि गु समासः

(स) समासः (द) त ुॹष समासः

m 1
. c
c. o s e m
s em
For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit
gl a
Page 1 of 8

ঋ - 2. ঋद श ै ः ौरঢ ानपूित४ कुॹत - 1x 7 = 7

1. 'अभवत्' इ ् न् पदे .... ....... .... . लकारः अ् । (लङ् /लोट् )

2 . 'चर' इ ् न् पदे .... ....... .... . पुॹषः अ् । (ঋथम/म म)

3 . 'पठ् ' धातोः लृ ट् लकार उ मपुॹष बॽवचन .... .... . ॺपं अ् ।
(पिठ ावः /पिठ ामः )

4 . 'गৢित' इित ॺपम् ...... ..... .... . अ् । (एकवचन /बॽवचन )

5. "अिभधीयताम्' इ ् न् पदे .... ..... .... . उपसग१ ः अ् । (अभी/अिभ)

6. "िनश " इ ् न् पदे .... ..... .... . उपसग१ः अ् । (िन/िनस्)

7. 'िव' उपसग१ युঢं .... ..... .... पदम् अ् । (वृ ाव ा/ िच यत्)

ঋ - 3. शु वाভानां सम঴ं "आम्" अशु वाভानां सम঴ं "न" इित िलखत - 1x 6 = 6

1. "ঋतापी तनयः " अनयोः पदयोः िवशेषण पदं 'तनयः ' अ् ।

2. "ঋभूतम् धनम् " अनयोः पदयोः िवशे पदं 'धनम्' अ् ।

3. "एकम् लोकम्" अनयोः पदयोः िवशेषण पदं 'एकम्' अ् ।

4. "िदवঢ়ते राजिन" अनयोः पदयोः िवशे पदं 'िदवঢ়ते' अ् ।

5. "अपादान" योगे चतुथ५ िवभ्ঢः भवित।

6. "अिधकरण" कारके स मी िवभ्ঢः भवित।

ঋ - 4. यु৒मे लनं कुॹत - 1x 6 = 6

(अ) (ब)

(i) ঋमिदत म् - तुमुन् ঋ यः

(ii) िवसिज१तः - पुनः अ यम् अ्

(iii) उ ঔ टु म् - ঢ ঋ यः

(iv) यथायो৓ - त त् ঋ यः

(v) ঒ुितः पु नः ि िवधा - मा अ यम् अ्

(vi) मा शु चः - यथा अ यम् अ्

2

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 2 of 8

.
.co s e m

s em l a
a
ঋ - 5. एकवाভेन उ रं िलखत -
ag 1x 7 = 7

1. सनयः तनयः कः आसीत् ?

2. दै वी संपद् क ै मता ?

3. कः िঋयः अिप ा৸ः ?

4. ‘स म्' पद िवलोम पदं िलखत ? m
m पदं िलखत ?
'मौनम्' पद oिवलोम . co
5.
c. e m
6. 'शव१रeी'm
पद पया१ य पदं िलखत ?
l as
a s ag
7. gl'वसुमती' पद पया१ य पदं िलखत ?
a
अधोिल्खत ঋ ानाम् उ रािण सं ृ तभाषायां िलखत -

ঋ 6. वाয়य उभौ भेदौ िलखत ? 2

ঋ 7. जगतः ঴याय के ঋभव् ? 2

m
.co
ঋ 8. रिवः रसं िकमथ१ म् आद े ? 2

ঋ 9. रामेण আीिण पातकािन कािन उঢािन ? e m 2

l as
ঋ 10. राআौ के के ঋिवश् ?
ag 2

ঋ - 11. ঋ पআे समागतान् ोकान् िवहाय पाਉपु कात् सुभािषतमेकं (एकं) िलखत। 2

ঋ - 12. रे खाि৛तप ाधृ ঋ िनमा१ णं कुॹत - 1x 2 = 2

1. अ धारा शतधा अभवत्।

2. श ानाम् अ ाূानं ाकरणम् ।

m
m
ঋ - 13 . अधोिल्खतािन वाভािन कः कं ঋित कथयित -
c. 1xo 2 = 2
m .co 1. नारी जीवनयाআायां कमिप सहचरमपे঴ते। कः - कं ঋित
s e m
s e g la
g la 2. नवनृपितिवमश८ ना् श৛ा ঋजानाम्। कः - कं ঋित
a
a ঋ - 14. सं ृ तभाषायाः ঋथमः उप ासः कः ? लेखक नाम िलखत। 2

ঋ - 15. आिदका ं िकम् ? कवे ः नाम िलखत। 2

m 3
. c
c. o s e m
s em
For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit
gl a
Page 3 of 8

ঋ - 16. अधोिल्खतं ग ां शं पिठ ा ঋ ानाम् उ रािण िलखत - 3

(क) पुरा धारारा৸े िस ुल-सं৯ो राजा िचरं ঋजाः पय१पालयत्। त वाध१ ভे भोज इित पुআः समजिन। सः
यदा प৽वािष१क दा िपता ा नो जरां ৯ा ा मुূामा ानाॾयानुजं मु਀ं महाबलमालोভ पुআं च बालं
संवीশ िवचारयामास - य हं रा৸ल঵ीभारधारणसमथ४ सहोदरमपहाय रा৸ं पुআाय ঋयৢािम, तदा
लोकापवादः । अथ वा बालं मे पु আं मु਀ो रा৸लोभाि षािदना मारिय ित तदा द मिप रा৸ं वृथा ।
पुআहािनव४शोৢे द इित िवचाय१ रा৸ं मु਀ाय द ा तदु ঢ়े भोजमा ानं मु मोच। ततः ॿमाद् राजिन
िदवঢ়ते स ा रा৸-स ि मु१਀ो मुূामा ं बु् सागरनामानं ापारमुঈया दू रीकृ त दे ऽ ं
िनयोजयामास । अथ कदाचन सभायां ৸ोितः शा पारঢ়तः क न ঍ा णः समाग राजानम् आह दे व!
लोका: मां सव१৯ं कथय् ।

ঋ ाः - 1. मु਀ः मु ূामा ं कया दू रीकृतवान् ?

2. िस ुलः िकं िवचाय१ रा৸ं मु਀ाय द वान् ?

3. मु਀ सभायां की शः ঍ा णः समागतः ?

(ख) व राज इदं वचनमाकਘ१ कुिपतो राजा ঋाह ं मम सेवकोऽिस, मया यਚ ते या तद्
िवधेयम्। पुनः व राजः राजा৯ा पालनीयैवेित म ा तू ीं बभूव। अन रम् अिनৢ िप व राजः भोजं
रथे िनवे राআौ वनं नीतवान्। तআ आ नो वधयोजनां ৯ा ा भोजः िकमिप व राजं किथतवान्। त चनैः
वैरा৓माप ो व राजः तं न हतवान्, अिपतु गृ हमाग भोजं गृहा रे भूमौ िनि঴ रर঴। पुनः
कृिআमॺपेण भोज म कं कारिय ा राजभवनं ग ा व राजो राजानं ঋाह ঒ीमता यदािद ं
त ािधतिमित। ततो राजा भोजवधं ৯ा ा तं पृ वान् व राज! खड् गঋहारसमये तेन िकमुঢम् ?
व राजेन च रा৯े भोज अ् मस े शॺपेण त द ः ोकः समिप१ त:-

मा ाता च महीपितः कृतयु गाल৛ारभूतो गतः

सेतुय८न महोदधौ िवरिचतः রासौ दशा ा कः ॥

अ े वािप युिधि रঋभृतयो याता िदवं भूपते !

नैकेनािप समं गता वसुमती नूनं या या ित।।

ঋ ाः - 1. क वधः कदािप िहताय न भवित ?

2. व राजः भोजं कुআ िनि঴ रर঴ ?

3. महोदधौ सेतुः केन रिचतः ?

4

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 4 of 8

.
.co s e m

s em g l a
a a
ঋ -17 अधोिल्खतयोः प ां शयोः पिठ ा प ां शमे क ঋ ानाम् उ रािण सं ृ त भाषायां िलखत - 3
(क) गुणी गुणं वेि न वेि िनगु१णः

बली बलं वेि न वेि िनब१लः ।

िपको वस गुणं न वायसः

करी च िसंह बलं न मूषकः ।।
m
ঋ ाः - 1. िसंह
omबलं कः न वेि ? . co
. c e m
e m
2. िनगु१णः कं न वेि ?
l as
as
l 3. वस गुणं कः वेि ? ag
ag

(ख) ाय मेका गुणं िवधाআा

िविनिम१तं छादनम৯तायाः ।

िवशेषतः सव१िवदां समाजे

िवभूषणं मौनमप्ਔतानाम् ।।
m
ঋ ाः - 1. मौनं क
m
ाः छादनं करोित ? .co
e
s िवभूषणम् ?
l a
2. केषां समाजे अप्ਔतानां मौनं

3. agकेन िविनिम१तम् ?
ाय मेका गुणं मौनं

ঋ -18 अधोिल्खतयोः नाਅंशयोः पिठ ा नाਅां शमे क ঋ ानाम् उ रािण सं ृ तभाषायां िलखत- 3

(क) ऋत जः - अहो ! शोभनं ग व१राजिव ावसोः राजो ानम् । आএम਀रीणां परां शोभां

ਆा कोिकलानां च मधुरवचां िस ঒ु ा क यू नो ॼदयं सहसा उਚ्ਓतं न भिव ित ?

m
.co
वामपा ८ रमणीनामालाप इव ঒ूयते। अআैव ् ा ঒ो ािम।
m
c. o कुਔला - स्ख मदालसे ! ं तु केवलं िव ा यने एव रता , िकय ं कालं यावत् sem
s em ঍ चय१঑तं धारिय िस ?
g l a
la a
ag मदालसा - ৯ानोदिध ु अन पारो गभीर । मया सागरतटे ् ा कितपयिब व

एव ঋा ा अ ाविध।

कुਔला - िवनयशीले ! िव ा ददाित िवनयम् , अत एव एवं भणिस।

कुलगुॹ तु ॺमहाभागै ु ग व१राजाय अ दे व सू िचतम्।

मदालसा - िकं ঒ुतं या यद् गुॹवयॱः माम् अिधकृ िपআे किथतम् ?

m 5
. c
c. o s e m
s em
For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit
gl a
Page 5 of 8

ঋ ाः - 1. िव ा यने एव का रता आसीत् ?

2. ৯ानोदिध की शः अ् ?

3. िव ा िकं ददाित ?

(ख) कुਔला - गृ ह ा঒मं ঋिव िशशूनां चौरআिनमा१ णं मातुराधीनम्। तআ का िवचारणा ?

मदालसा - यथाहं प ािम पुॹषः भाया१ यां ािधप ं ापयित। ঈौपदीं ीयां

स ि ं म मानः युिधि रः तां द् यूते हाौरतवान्, यथा सा िनज५वं व ु आसीत्।

कुਔला - िनज५वं तु नासीत् , परं युिधि र एषा एव िच नसरिणः आसीत् इित ঋतीयते।

मदालसा - हौर ः प ीं शै ां , पुআं रोिहतं च जनसंकुले आपणे िवॿीतवान्।

ना् मे मनोरथः ई शं प ीपदमঢ়ीकतु१म्।

कुਔला - कटु स ं ख ेतत्। परं स्ख !अ् न् संसारे िविभ ঋकृितकाः पुॹषाः

वस् । ঋकृ नुकूलः वरः अिप ঋा ते।

ं तु नवनवो ेषशािल ा ঋितभया िविहतैः नूतनैः ঋयोगैः अ ान् सवा१ न् िव ापयिस।

गृह ा঒मोSिप एका ঋयोगशाला , य ां ं ৯ानिव৯ानयोः ঋयोगं कतु४ शশिस।

,मदालसा - कुਔले ! दु ल१भो जनः ई शः , यः गृ ह ঋयोगशालायां प ै त तां द ात्।

ঋ ाः - 1. संसारे की शाः पु ॹषाः वस् ?

2. हौर ः प ीं पुআं च कुআ िवॿीतवान् ?

3. गृ ह ा঒मं ঋिव िशशूनां चौरআिनमा१ णं क ाः अधीनम् ?

ঋ 19 - ौरঢ ान पूित४ कुॹत (कोSिप আयः ) 3

1. शा ं ि धा- .... ....... .... .पौॹषेयं च।

2. अभयं .... ....... .... . ৯ा१ नयोग व् ितः ।

3. या नव ािन .... ....... ....तािन सेिवत ािन।

4. एकेन अिप .... ....... ....साधुना।

6

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 6 of 8

.
.co s e m

s em g l a
a a
ঋ 20. अधोिल्खतम् अपिठतग ां शं पिठ ा ঋ ानाम् उ रािण सं ृ तभाषायां िलखत| (कोSिप च ारः ) 4

संसारे ऽ् न् जननी अ ं यािन यािन सुखािन ঋयৢित, ज भूिम तथैव सौिव ािन ददाित।

ज दाআी माता ज भूिम गा१द् अिप ঒े ा वौर ा च वत१ते। माता कुमाता कदािप न भवित। सा
ज न ঋभृित अतीव िन लঋे णा पुআं पुআीं च लालयित, पालयित, दु ৊ं पायिय ा िशशुं वध१यित यं
च महਚ ािन अनुभूय तं सु खयित, मह याৡ र঴ित।
m
om
शीततॴ रािআकालेषु बाल मूআेण आঈीभूताऽिप िव रे यं िपित, पर ु बालं च शु ाने . co
. c e m
श ायां ापयित। िकमिधकं माता
e m स ितसुखाय र঴णाय च दु ल१भঋाणानिप दातुम् उ ता भवित।
l as
l as
अतः स िमदं किथतं यत् जननी गा१ दिप अिधकं सु खं ঋयৢित।
ag
ag कथनानुसारे ण ‘माता िकल मनु ाणां दे वतानाम् च दै वतम्’।
भास

व ुतः ज भूिमः जननीवत् अ ान् सवा१ न् नानािवधािन अ ािन, फलािन च द ा याव৪ीवनं पालयित
पोषयित संवध१यित च। भूिमः अ ं धनं, धातून्, र ािन च ঋयৢित। ज दाআी कितिच षा१न रं
क १ ं पूरिय ा िनवृ ा भवित; िक ु ज भूिमः अ ाकं जीवन अ् मं ঴णं यावत्
ा जलफलािदिभः अ ान् पोषयित। वयं च अ् मं ासम् अআैव नयामः । पशुपि঴षु अिप मातृभूिमं
ঋित ेहभावः ते। मानवः तु िवशेषॺपेण िववेकशीलः मन ी च वत१ ते। अतः मातृभू ै त ेहः
m ाः "।
ाभािवकः । सु ठूঢम् अथव१वेदेऽिप "माता भूिमः पुআोऽहम् पृिथ

m .co
ঋ ाः -
s e
1. ज भूिमः अ ान् जननीवत् कथं संवध१g
l a
aयित ?
2. अथव१वेदे िकम् उঢम् ?

3. गा१ द् अिप ঒े ा वौर ा च के वत८ते ?

4. भास कथनं िकम् ?

5. भूिमः अ ं िकं िकं ঋयৢित ?
m
m 6. मानवः िवशेषॺपेण की शः वत१ते ?
.co
m .co s e m
s e g la
g la ঋ 21. ঋाचाय१ कृते अवकाशाथ१म् एकं ঋाथ१नापআं िलखत | a 4
a

शु मु ণथ१म् आवे दन पআं िलखत |

m 7
. c
c. o s e m
s em
For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit
gl a
Page 7 of 8

ঋ 22. ঋद ैः श ै ः अनुৢेद लेखनं कुॹत - 4

(मा,भव,ঋमिदत म् ,भू ै,न,ঋमदः ,ঋवचना ां ,अितिथदे वो)

ा ाया ा .................। आचाया१ य िঋयं धनमाॼ ঋजात ुं ................ वৢे ीः । स ा
ঋमिदत म्। धमा१ .................। कुशला ঋमिदत म्। ................. न ঋमिदत म्। ा ाय-
................. न ঋमिदत म्। दे विपतृकाया१ ां ................. ঋमिदत म्। मातृदेवो ............... । िपतृदेवो भव।
आचाय१देवो भव। ................. भव ।

( तআ,अलू঴ा,कमा१िण,अथ,इतरािण,स िश१नः ,सुचौरतािन,ते)

या नव ािन................ , तािन सेिवत ािन, नो............... । या ाकं ................ तािन, योपा ािन, नो
इतरािण ................ यिद ते कम१िविचिक ा वा वृ िविचिक ा वा ात्, ये तআ ঍ा णाः ..............................
, युঢा आयुঢाः , .................... धम१कामाः ुः , यथा ..................... तআ वत८रन् तथा ............ वत८थाः ।

ঋ - 23. अधोिल्खतेषु एक कवेः संि঴ पौरचयं िलखत - 4

(अ) महिष१: वेद ासः

(ब) आिदकिव: वा ीिकः

(स) महाकिवः भासः

(द) महाकिवः कािलदासः

---XXX---

8

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 8 of 8