Page 4
No. of Question – 23
उৡ मा िमक परीा, 2023
HIGHER SECONDARY EXAMINATION - 2023
िसंधी
SINDHI
(Third Language)
समयः 3 ¼ घे
पू णा४कः 80
(MODEL PAPER)
शिगद१ न लाइ ज़ॺरी िहदायतूं -
1. शािगद१ सभ खां पिहरी ं पं िहजे सुवाली पे पर ते रोल नंबर ज़ॺर िलखिन।
2. सभई सुवाल करण ज़ॺरी आिहिन।
3. हरिहक सुवाल जो जवाबु, िॾनल जवाबी कॉपीअ म७ िल्खणो आहे ।
4. सुवाल जो जवाबु िलखण खां अॻु सुवाल जो नंबर ज़ॺर िलखो।
5. सुवालिन जे सा ॾं माक४ु िॾनल आिहिन।
खਔ – ‘अ’
1. (i to xii) हे िठयिन सुवालिन जा सही जवाब चूंिडयो - [12 x 1 = 12]
(i) ‘अलहदा’ ल ज जी माना आहे -
(अ) सािॻयो (ब) अलॻ
(स) अवाइली (द) अदब
(1)
Page 5
(ii) ‘परी’ आहे -
(अ) नाटक (ब) मज़मून
(स) शाइरी (द) कहाणी
(iii) ‘काश’ ले ख जो लेखक आहे -
(अ) मनोहर ‘चु घ’ (ब) हरी िहमथाणी
(स) पदम शमा१ (द) झमू छु ॻाणी
(iv) ‘दॻु’ ल ज जी माना आहे -
(अ) िघटी (ब) र ो
(स) खु ॾु (द) अङणु
(v) ‘िज़ गी’ किवता जो शाइॹ आहे -
(अ) परसराम ‘िजया’ (ब) नारायण ‘ ाम’
(स) ॾं दाराज ‘दु खायल’ (द) हरी ‘िदलगीर’
(vi) शाॽ अ ु ल लतीफ जो बै त आहे -
(अ) त ीॹं (ब) कलजुॻ
(स) सौदागॹ (द) लीला चने सॹ
(vii) ‘गामु ’ ल ज जी माना आहे - -
(अ) ॻोठु (ब) शहॹ
(स) िज़लो (द) ঋां त
(2)
Page 6
(viii) िसंधी अरबी िलपीअ म७ अखर आिहिन -
(अ) 52 (ब) 50
(स) 36 (द) 42
(ix) रत कटोरो िॾबो त ……………………… कटोरो िमलं दो -
(अ) भत (ब) अधु
(स) सचु (द) मचु
(x) ‘कु ो हणणु ’ इ लाह जी माना आहे -
(अ) िम करणु (ब) बराबरी करणु
(स) ॼाण हािसल करणु (द) कु े सां हमलो करणु
(xi) मज़मू न जी ॿोली ॽअण घु रजे -
(अ) सवली (ब) अणठहक ड़
(स) ॾुखी (द) अणवण ड़
(xii) िঋंसीपाल खे फ़ी माफु कराइणु लाइ िलखणो पव ो आहे -
(अ) ख़तु (ब) श ी ख़तु
(स) दर ा (द) वापारी ख़तु
2. (i to vi) सही ल ज चूं डे खाल भौरयो - [6 x 1 = 6]
[ टिहक, पैसा, सािलक, िलं क, कुब१, िगरनार ]
(i) राइ िॾयाच ................................... जो राजा हो।
(ii) “न घोड़ो कॾिहं ्खले थो ऐं न गां इ कॾिहं ..................... िॾए थी।“
(3)
Page 7
(iii) माउ पीउ खां मथे .............................. आिहिन छा?
(iv) अजाइबु अकुलु ............................. िॾनो िसक सां ।
(v) नेण िनवड़त साणु खणु, तिहं साणु ............................. िॾनो िसक सां ।
(vi) “जे रखो था चाॽ गु ल सां ................................. कंडिन सां रखो।“
3. (i to xii) हे िठयिन सुवालिन जा जवाब िहक िसट म७ िलखो - [7x1=7]
(i) मु हमद राम किहं जी मदद क ो हो?
(ii) “पािल१याम७ट जे अं दर” बैठक बाबित ले खक किहड़ो अिहवालु िॾनो?
(iii) गोिब माउ, ले्खका खे अची छा चयो?
(iv) साधू वासवाणी आजीवन कुवां रो रिहयो, ॽन शादी छो न कई? संदिस जीवनी जे आधार
ते िलखो।
(v) “खैॺ म ायुिम तुंिहं जो, साखी सभु जहानु ” िसट म७ किव राम पंजवाणी छा थो चवणु
चाहे ?
(vi) भारत खे केॺ संवाौरिन था?
(vii) “अखॺ जे अघे” किवता म७ किहड़ो संदेश िॾनो िवयो आहे ?
* हे िठये टु िकरे खे पढ़ी सुवालिन जा जवाब िलखो:- [5x1=5]
इहा सची ॻा् आहे त मनुषु जेकी सोचे थो, उहा ई िथए थी। मनुष जी तरकी ৃािह
ज़वािलयत संदिस वीचारिन ते ई मदाॹ रखे थी। उ मु वीचाॹ ऑला िज़ ीअ जो िनमा१णु किन
था; उहे ई जीवन जो अं गु बिणजी वञिन था।
संसार म७ असां खे जेकी ঋा थी रिहयो आहे , सो सभु वीचारिन जो ई फलु आहे । तंदुॹ ी
ৃािह बीमारी, सुखु तोड़े दु खु, मानु अथवा अपमानु, िमআ ৃािह शআु सभु असां जे वीचारिन मां
उ कम१िन मां ई असां खे ঋा िथया आिहिन। कम१ असां जे वीचारिन जो ई फलु आिहिन। मन
(4)
Page 8
म७ जेके वीचार िचिटजिन था, उ िन मू िजिब ई कम१ िथयिन था। अं दर म७ वीचारिन जे उ तीअ
िबना कॾिह िब कम१ नथा िथयिन। िच म७ िचिटयल वीचारिन मूिजिब ई असां जे शरीर ािह मन
जी हालित बिणजे थी।
असां जे शरीर जो आधाॹ मनु ई आहे । शरीर खे शঢी ब ी ंदड़ मनु ई आहे । उ ीअ
सां ई शरीर म७ शঢीअ जो वाधारो िथए थो। मनु मलीन िथयण ते शरीॹ िब मलीनु िथए थो। रोॻी
मन वारो शरीॹ कॾिह िब तंदुॹ ु रही कीन सघं दो। मन जे शु ता ते तन जी पिवআता मदाॹ
रखे थी।
(i) मिथऐं टु िकरे जो सुिहणो िसरो िलखो।
(ii) मनुष जी तरकी किहं ते मदाॺ रखे थी?
(iii) असां जे वीचारिन जो फलु छा आहे?
(iv) असां जे शरीर जो आधार आहे ?
(v) ‘मान’ ल ज जो िज़दु िलखो।
खਔ – ‘ब’
4-16 हे िठयिन सुवालिन जा जवाब अिटकल 50 ल जिन म७ िलखो - [ 13 x 2 = 26 ]
4. टपाल िटकिलयुिन जी किहड़ी अहिमयत आहे ?
5. ‘ॾाहरसेन ारक अजमे र’ ते मु िसर नोट िलखो।
6. कुसुम, ले खक खे पंिहं जो जेको हालु अची ॿुधायो, तंिहं खे पंिहं जिन ल िन म७
समझायो।
7. हरदास पंिहं जे माउ पीउ खे कींअ वािपस िमिलयो?
8. ‘मु दूं मोटी आयूं ’ किवता म७ कवीअ जी किहड़ी तलब आहे ?
9. ‘िस ू सागर’ किवता जो मु ূ उ े िलखो?
10. ‘कलजुॻ’ किवता म७ शाइॺ छा जो बयानु कयो आहे?
(5)
Page 9
11. सौदागॺ किवता जो साॺ पंिहं जिन ल िन म७ िलखो।
12. हाइकू छा खे चइबो आहे ?
13. ब ीअ जे ख़ जी िनंड छो न खु लंदी?
14. मोहन अ ताल म७ छो भत५ िथयो?
15. सु रम मोहन खे मु ईअ बाबत छा ॿुधायो?
16. शोभा मोहन अिॻयां किहड़ी ौरथ रखी?
खਔ – ‘स’
17. हवालो समु झायो - [3]
“ओ.के. दादी िफ़िकर न कौरयो मां पाणीअ िबना न मोटं दुिस।“
या
“मािलक जी इहा िनराली र ज़ आहे त जे िहक हवासु ज़ईफ़ या गै़र अ ी आहे त ॽनजी
कुवत िॿयिन हवासिन या उ विन खे पाणे ही पॽचाए थो। “
18. माना समझायो - [3]
लीला! हीला छिॾ! जे तूं सोभी स्खएं,
पाए पां दु िॻचीअ म७, पाणु ग़रीबीअ गिॾ,
हिॾ न चवंदुइ लिॾ, जे काॺ
ं आिणएं कां ध खे ।
या
खुद सां िब नथो तूं ाॺ करीं, बिस नफ़रत जो ঋचाॺ करीं,
तूं जीएं न जीअण िॾएं थो कंिहं खे, थो लाशिन जो वापाॺ करीं,
तू क व ग़ारत सां जॻ म७, केसी ं शमशान सजाईंदे!
तो छे िड़यो आहे शे रिन खे , तूं पंिहं जो तॾो पटाईंदे!
(6)
Page 10
19. पंजकड़े म७ घिणयूं िसटू ं थींिदयूं आिहिन? िहन िसंफ जी ईजाद कंिहं कई? [3]
या
दोहो छा खे चइबो आहे ? िमसाल ॾे ई समझायो।
20. हे िठयिन मां िकिन िब िटिन इ लाहिन/पहाकिन जी माना िलखी जुिमले म७ किम आिणयो- [ 3 ]
(i) पुठी ठपणु
(ii) मं झु कढणु
(iii) गीह जा ॾीआ ॿारणु
(iv) जव ढे री गॾॽ रखपालु
(v) कॾिहं भरीअ म७ त कॾिहं भाकुर म७
(vi) ॻुड़ु ॼाणे ॻुड़ जी ॻोिथरी ॼाणे
खਔ – ‘द’
21. ‘अझो’ नॉिवल जी समालोचना कौरयो। [4]
या
‘अझो’ नॉिवल जी कहाणी पंिहं जिन ल िन म७ िलखो।
22. पंिहं जे ू ल जे िঋंसीपाल खे ू ल जी पाणीअ जी टं कीअ जी सफ़ाईअ जे जोॻे बंदोब
लाइ दर ा िलखो। [4]
या
त ां पंिहं जे पीउ खे हॉ ल जी ॼाण ॾींदे ख़तु िलखो।
(7)
Page 11
23. कंिहं िब िहक िवषय ते अिटकल 250 ल िन म७ मज़मू न िलखो - [4]
(i) िसंधी भाषा जो आईंदो
(ii) भारतीय नारी अॼु ऐं का
(iii) जीवन म७ रांिदयुिन जी अहिमयत
(iv) पंिहं जे जीवन जी अणिवसर ड़ घटना
(8)