CBSE Class 12 Sample Paper 2026 for Sanskrit Core

CBSE BOARD

SAMPLE
PAPER
2026

DOWNLOAD

सं #ृ तम् (के ,-कम्, कोड-सङ् 3ा - 322)
आदश%-'(नप+म् *
क8ा - 9ादशी (2025-26)
समयः - होराAयम् पूणाEFाः - 80

सामाIिनदL शाः -
• कृ पया सMNतया परी8णं कु वEQु यत् अSTन् UVनपAे 11 पृXािन मुिYतािन सSQ।
• कृ पया सMNतया परी8णं कु वEQु यत् अSTन् UVनपAे 18 Uमुखाः U\ाः सSQ।
• अSTन् UVनपAे च^ारः ख_ाः सSQ -
ख_ः (क) अपिठत-अवबोधनम् - 10 अFाः
ख_ः (ख) रचनाcककायEम् - 15 अFाः
ख_ः (ग) अनुUयुfgाकरणम् - 20 अFाः
ख_ः (घ) I. पिठत-अवबोधनम् - 25 अFाः
II. सं #ृ त - सािहkेितहास - पlरचयः - 10 अFाः
• Ukेकं ख_म् अ,धकृ k उnरा,ण एकSTन् pाने qमेण लेखनीयािन।
• उnरलेखनात् पूवs UVनपAानुसारं UVनt qमाFः अवuं लेखनीयः।
• सवLषां U\ानाम् उnरा,ण सं #ृ तेन लेखनीयािन।
• अt UVनपAt पठनाय 15 िनमेषाः िनधाElरताः सSQ। अSTन् अवधौ के वलं UVनपAम् एव पठनीयम्
उnरपुSxकायां च िकमिप न लेखनीयम्।
• U\ानां िनदL शाः yानेन अवuं पठनीयाः।

ख#ः - क
अपिठतावबोधनम् - 10 अ6ाः
1. अधो,ल,खतं गzांशं पिठ^ा UदnU\ानामुnरा,ण सं #ृ तेन ,लखत - 10

राघवो नाम कVचन िनXावान् बुि{मान् च िवzाथ} आसीत्। तt अyयने महती •,चः
आसीत्। अतः सः सवEदा €ाyाये सं ल•नः भवित T। सƒूणEया सं ल„तया पlर…मेण च तt
सवLषु िवषयेषु उ†ृ ‡ः पlरणामः भवित। येन ,श8काः सहपािठनः च तं सवEदा Uशं सSQ।
ग,णतं तt िUयः िवषयः अSx। सः ग,णतt U\ानां समाधानं कतुEम् अहिनEशं Uयतते। तt
मेधसः पlर…मt च कारणेन सः सवEदा क8ायां Uथमं pानम् अवाˆनोित। सः €t
अ,धका,धकं समयम् अyयने एव यापयित। राघवt अyयनं Uित एतत् समपEणम् अनुशासनं

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 1

च तम् आदशE‰ाAŠपेण समाजे UितXापयित। तt िमAा,ण पlरवारसदtाः Uितवे,शजनाः च
तt सफलतां Uित गवEम् अनुभवSQ। सव•ः UोŽािहतः राघवः अIेषां बालानां Uेरकः भवित।
अनेन बालाः राघवेण Uेlरताः अyयनाय त•राः भवSQ। समाजे ,श,8तानां बालानां वृि{ः
भवित।
(अ) एकपदे न उnरत - (के वलं UVन9यम्) 2×1=2
(i) समाजे क“”शानां बालानां वृि{ः भवित?
(ii) कः बुि{मान् िवzाथ} आसीत्?
(iii) राघवः कु A सं ल•नः भवित?

(आ) पूणEवाNयेन उnरत - (के वलं UVन9यम्) 2×2=4
(i) राघवं िकम् आदशE‰ाAŠपेण समाजे UितXापयित?
(ii) राघवt उ†ृ ‡ः पlरणामः कथं भवित?
(iii) के गवEम् अनुभवSQ?
(इ) अनु‰ेदt समु,चतं शीषEकं ,लखत। 1×1=1
(ई) यथािनदL शम् उnरत- 3×1=3
(i) ‘Uेlरतः’ इkथL िकं पदं गzांशे Uयुfम्?
(क) Uेरकः (ख) UोŽािहतः
(ग) त•रः (घ) Uसं ,शतः
(ii) ‘यापयित’ इित िqयापदt िकं कतृEपदं UयुNतम्?
(क) बालः (ख) समयम्
(ग) राघवः (घ) अyयनम्
(iii) ‘उ†ृ ‡ः’ इkt िवशेषणपदt िकं िवशे›म् अA गzांशे UयुNतम्?
(क) पlरणामः (ख) िवzाथ}
(ग) सः (घ) Uेरकः

ख#ः - ख
रचना9ककाय;म् - 15 अ6ाः
2. भवती सौMा िदœी नगरे वसित। भवती एकtां पुxक-मेलायां भागं गृहीतवती। 10×½=5
तद,धकृ k सखीं त•ीं Uित ,ल,खतं पAं मžूषायां UदnशŸै ः lरfpानािन पूरिय^ा पुनः
,लखतु -
ित,थः- ..............
िUये स,ख (i) ..............
स¢ेहं नमो नमः।
अA कु शलं तAाxु। सहषs सं सूचियतुिम‰ािम यद् (ii) .................. अहम् उ£ियIाम्

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 2

(iii) .............. एकtां िवVवपुxक-मेलायां (iv) ............ गता आसम्। तA ग^ा
मम gैयSNतकः (v) ............ एव पlरवितEतः। तA अनेके¥ः pाने¥ः अनेके Uकाशकाः
समागताः आसन्। िविवधिवषयकािन (vi) ............. अिप लभQे T। तAkः आकषEकः
दशEनीयः च िवषयः िव¦ान-UदशEनी आसीत्। तtां Uद,शEIां सवLऽिप (vii) ..............
सं #ृ तेन Uद,शEताः आसन्। तत् सवs ”‡् वा (viii) ......... Uित मम …{ा इतोऽिप व,धEता।
भवतीम् अहं ब¨ Tृतवती। यिद भवती अभिव›त् तिहE अ,धकः (ix) .........अभिव›त्।
अहम् अनेन पAेण सह कािन,चत् पुxकािन ,चAा,ण च Uेषयािम, अवuं पuतु तेन सवEम्
अवगिम›ित। शेषं िम,ल^ा चचEयावः। िपAोः चरणयोः मम (x) .............. िनवेदयतु।
भवदीया सखी
सौMा
अनुभवः, िवषयाः, पुxकािन, सं #ृ त¦ानम्, त,•!,
Uणामान्, गतमासे, आन«ः, आयो,जतायाम्, ¬मणाथEम्।

3. अ अधः Uदnं ,चAम् आधृk प-िवंशिततः िAंश®पlरिमतैः शŸै ः अनु‰ेदमेकं ,लखत - 5

भारतम्, सवEA, U,थतम्, दे ह¯ाम्, Spतम्, िAवणEः, समायाSQ, िवशेषकायEqमे,
°जारोहणम्, पथस-लनम्, सैिनकाः, िव,श‡ाः, अितथयः, भारत9ारम्, भाित।

आ अधः Uदnं िवषयम् आधृk प-िवंशिततः िAंश‰Ÿपlरिमतैः शŸै ः अनु‰ेदं ,लखत-
िवषयः ‘िववेकान«ः’

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 3

उ½ोधनम्, सनातनधमEt, अयम्, युवसं Iासी, समxे, िवVवे,
pापनम्, क“ितEः, सवEA, िवदे शेषु, ,शकागोनगरे, Uचारम्।

4. अ मžूषाUदn-पदसहायतया अधो,ल,खतां कथां पूरयत - 10×½=5
पुरा िहर±क,शपुः (i) ------------ एकः अहFारी ब,लXः च (ii) ------------ अभवत्।
सः दै kVचराचरः वषEसह²ा,ण िनराहारो िह अधः ,शरः (iii) -------- परम-तपसा च ³´दे वं
(iv) --------- कृ ^ा वरमयाचत। ततः ³´ा तTै िव,श‡ं (v) --------- अय‰त्- न मनु›ैः
न पशु,भः न िदवा न राAौ न गृहे न बिहः न (vi) --------- नाµेण च मृयेत। अनेन वरेण
िहर±क,शपुः अजेयः अभवत्। सः दे वताः (vii) --------- सवEA €ा,धपkम् अpापयत्।
(viii) --------- िव¶ुः िहर±क,शपोः परमशAुः आसीत्, यतः िव¶ुः (ix) ---------
¬ातरं िहर±ा8ं ह^ा लोकान् र,8तवान्। तTात् (x) --------- सवEA िव¶ोः पूजा नामTरणं
भजनं च तेन िनिष{म्।

रा¾े, भगवान्, पlर…मेण, शµेण, परा,जk, नामकः,
वरम्, Uस¿नम्, रा8सराजा, िहर±क,शपोः।
आ अधो,ल,खते सं वादे मžूषायाः सहायतया lरfpानािन पूरयत -
माधवः - िमA! भवान् q“डनाय वािटकां न आग‰त्। अिप गृहे सवs कु शलम्?
रामः - (i) ---------------------------------।
माधवः - तिहE िकमथs नाग‰त्?
रामः - (ii) -----------------------------------------।
माधवः - अहो! वाराणसीं सवL पlरवारजनाः अग‰न्। ब¸nमम्। िकं िकं ”‡म्?
रामः - (iii) ---------------------------------------।
माधवः - वाराणtाः िवषये ब¨धा …ुतम् अSx। िकम् अ•भत् तA भवान्?
रामः - आन«Uदं नगरं तत्, सवLऽिप तA ,चQारिहताः हरहरमहादे व इित वदQः ¹जSQ।
माधवः - अहो! अºतु ं खलु तद् ”uम्। िकं सायFालt ग»ाघ¼t ”uम् अवालोकयत्?
रामः - (iv) ------------------------------------------।
माधवः - सkं वदित, अहम् अA िववरणं …ु^व
ै आन,«तः भवािम।
रामः - भवान् अिप कदािप ग‰तु यतोिह वxुतः दशEनीयं pलं तत्।
माधवः - (v) -----------------------------------।
रामः - €ागतम्, पुनिमEलामः राम राम!

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 4

• आम्, अºतु ं ”uं भवित तA यदा ग»ारती भवित तदा जनाः सवEA घ¼े
उपिवu आन,«ताः भवSQ।
• आम् िमA! पlरवारसदtैः सह िवमशs कृ ^ा योजनां कlर›ािम। धIवादः।
• सवEUथमं तु ग»ा¢ानं कृ तं पÏात् च िवÐनाथदशEनम् अकु मE।
• आम् िमA! गेहे सवs कु शलमेव।
• वयं गृहे न आT, सवLऽिप ¬मणाथs वाराणसीम् अग‰ाम।
•
ख#ः - ग
अनु?यु@Aाकरणम् 20 अ6ाः
5. अ अधो,ल,खतवाNयेषु रे खािFतपदानां सSÀं सSÀ‰े दं वा कृ ^ा ,लखत- 4×1=4
(क) वेदम् अनूÁ आचायÂऽQेवा,सनम् अनुशाSx।
(ख) शैशवे + अ¥xिवzानाम्।
(ग) तt एव वचनात् भवत् + अ,भषेको िनवृnः।
(घ) अथ 8णा¥Qरं पुनः स एव पाद°िनर…ािव इित।
आ अधो,ल,खतवाNयेषु रे खािFतपदानां सSÀं सSÀ‰े दं वा कृ ^ा ,लखत-
(क) िविनिमEतम् + छादनम् अ¦तायाः।
(ख) पुरा धारारा¾े ,सÀुल-सÅो राजा ,चरं Uजाः पयEपालयत्
(ग) कोिकलानां मधुरवचां,स …ु^ा कt यूनः + Æदयम् उ†SÇतं न भिव›ित।
(घ) दया भूतेÈलोलुˆ^ं मादE वं Éीरचापलम्।

6. अधो,ल,खत-वाNयेषु रे खािFतपदानां समु,चतं समxपदं िवËहवाÌं वा UदnिवकÍे¥ः 4×1=4
,च^ा ,लखत -
(i) एतद् अनुशासनम्।
(क) शासनt अभावः (ख) शासनt पVचात्
(ग) शासनम् अनQरम् (घ) शासनम् अनुसारम्
(ii) एकशरीरे सं ,8Îा पृ,थवी र,8तgेित।
(क) एकम् शरीरे इित (ख) एकTात् शरीरम्
(ग) एकं शरीरम्, तSTन् (घ) शरीराय एकम् तSTन्
(iii) राजा िदलीपः आकारे ण स”शी U¦ा यt सः आसीत्।
(क) आकारस”शU¦ः (ख) आकारस”शU¦ा
(ग) आकारस”शीU¦ः (घ) आकारस”शायU¦

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 5

(iv) परÑरमनु¹तौ पितपÒौ आवां िAवगs साधयावः।
(क) Aयाणां वग•ः समाहारः, तम् (ख) Aयाणां वगEt समाहारः तम्
(ग) Aयाणां वगाEणां तम् (घ) Aयाणां वगाEणां समाहारः तम्
7. अधो,ल,खत-वाNयेषु रे खािFतपदे षु Uकृ ितUkयौ सं यो¾ िवभ¾ वा समु,चतं Šपं 4×1=4
UदnिवकÍे¥ः ,चनुत -
(i) µीयः बालाVच न िकमिप U‰् + तgत्।
(क) U‡gः (ख) U‡gत्
(ग) U‡gम् (घ) U‡gाः
(ii) वxुतः Šपं िवzावतां एव भवित।
(क) िवzा + मतुप् (ख) िवzा + Nतवतु
(ग) िवzा + शतृ (घ) िवzा + तल्
(iii) ताते धनुनE मिय सkम् - अव + ई8् + शानच्।
(क) अवी8मान् (ख) अवेÔमाणे
(ग) अवी8मानाः (घ) अवी8माने
(iv) नैकेनािप समं गता वसुमती।
(क) वसुमत् + ,णिन (ख) वसुमत् + इन्
(ग) वसुमत् + ङÕप् (घ) वसुमत् + िfन्
8. समु,चतं िवभिfयुfं पदं UदnिवकÍे¥ः ,च^ा lरfpानपूितs कृ ^ा ,लखत - 4×1=4
(i) ……………. िUयं धनमाÆk UजातQुः मा gव‰े Žीः।
(क) आचायाEत् (ख) आचायEt
(ग) आचायाEय (घ) आचाय•ः
(ii) हा ,धक! ............... अिव¦ाय उपालभसे।
(क) अTाकम् (ख) अT¥म्
(ग) अTात् (घ) अTान्
(iii) ........... भोजः जीिवतो भिव›ित।
(क) ,शवUसादम् (ख) ,शवUसादे न
(ग) ,शवUसादाय (घ) ,शवUसादानाम्
(iv) ........... अQे वाlर िवषापहम्।
(क) भोजनt (ख) भोजनात्
(ग) भोजनेन (घ) भोजनम्

9. अ वाÁानुसारं समु,चतैः पदै ः lरNतpानािन पूरिय^ा अधो,ल,खतं सं वादं ,लखत- 4×1=4
रामभYः - भोः नारायण! (i) ...........अधुना कु A गMते?

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 6

नारायणः - िकं न जाना,स ^म्? सः पठनाय (ii) ........... ग‰ित।
रामभYः - तेन गृहं पुनः कदा (iii) ...........?
नारायण - िनVचयेन अyयनं समाØ एव (iv) ........... गृहं Ukागिम›ित।
आगिम›ते, िवदे शम्, सः, uामेन।
आ वाÁानुसारं समु,चतैः पदै ः lरNतpानािन पूरिय^ा अधो,ल,खतािन वाÌािन ,लखत-
(i) िकं तेन सः .............. (¦ा)?
(ii) .............. (अTद्) न जानािम।
(iii) गु•ः सवाEन् .............. (,श›) पाठयित।
(iv) ,श›ैः yानेन .............. (पाठ) पÙQे।

ख#ः - घ भागः - I
पिठतांशावबोधनम् 25 अ6ाः
10. अधो,ल,खतं गzांशं पिठ^ा तदाधाlरतान् U\ान् यथािनदL शं सं #ृ तेन उnरत - 5
सं वृnे िक,-दÀकारे भुशु_ीं #Àे िनधाय िनपुणं िनरी8माणः, आगत-Ukागतं
च िवदधानः, UतापदुगEदौवाlरकः कtािप पाद8ेप°िनिमवा…ौषीत्। ततः Spरीभूय पुरतः
पuन् सkिप दीपUकाशे कमØनवलोकयन् गÚीर€रेणैवम् अवादीत्- ‘कः कोऽA भोः? कः
कोऽA भोः?’ इित।
अथ 8णानQरं पुनः स एव पाद°िनर…ावीित भूयः सा8ेपमवोचत्- ‘क एष
मामनुnरयन् मुमूषुEः समायाित ब,धरः? ततो ‘दौवाlरक ! शाQो भव िकिमित gथs मुमूषुElरित
ब,धर इित च वद,स?’ इित वfारमपuतैवाऽऽक,णE म-€रमेदरु ा वाणी। अथ ‘तत् िकं ना¦ािय
अzािप भवता UभुवयाEणामादे शो यद् दौवाlरके ण Uहlरणा वा िAःपृ‡ोऽिप UkुnरमÛद् हQgः
इित’ इkेवं भाषमाणेन 9ाःpेन 8Mतामेष आग‰ािम, आगk च िन,खलं िनवेदयािम’ इित
कथयन् 9ादशवषLण के नािप ,भ8ावटु नानुगMमानः कोऽिप काषायवासाः धृततुÜीपाAः
भgमूितEः सं Iासी ”‡ः।

I. एकपदे न उnरत - (के वलं UVन9यम्) 2×½=1
(क) UkुnरमÛद् जनः के न हQgः?
(ख) दौवाlरकः भुशु_ीं कु A िनदधाित?
(ग) कः पाद8ेप°िनिमव अ…ौषीत्?
II. पूणEवाNयेन उnरत - (के वलं UVन9यम्) 2×1=2
(क) 9ौवाlरके ण क“”शः सं Iासी ”‡ः?
(ख) 9ौवाlरकः सा8ेपं िकम् अवोचत्?

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 7

(ग) UभुवयाEणां कः आदे शः?
III. (अ) िनदL शानुसारम् उnरत - 2×1=2
(क) ‘अ…ौषीत्’ इित िqयापदt कतृEपदं िकम्?
(ख) ‘€ािमवयाEणाम्’ इkt पयाEयपदं िकं UयुNतम्?
(आ) िनदL शानुसारम् उnरत -
(क) ‘धृततुÜीपाAः’ इkt िवशेषणपदt िवशे›पदं िकं Uयुfम्?
(ख) ‘कथय,स’ इkथL िकं िqयापदं गzांशे Uयुfम्?
11. अधो,ल,खतं पzांशं पिठ^ा तदाधाlरतान् U\ान् यथािनदL शं सं #ृ तेन उnरत - 5
€ायnमेकाQगुणं िवधाAा िविनिमEतं छादनम¦तायाः।
िवशेषतः सवEिवदां समाजे िवभूषणं मौनमपS_तानाम्॥
I. एकपदे न उnरत - (के वलं UVन9यम्) 2×½=1
(क) के न मौनं िविनिमEतम्?
(ख) अ¦तायाः छादनं िकम् अSx?
(ग) अपS_तानां कृ ते मौनं िकं भवित?
II. पूणEवाNयेन उnरत - (के वलं UVन9यम्) 2×1=2
(क) िवधाAा क“”शगुणं मौनं िविनिमEतम्?
(ख) के षां समाजे मौनं िवभूषणम्?
(ग) के षां िवभूषणं मौनम्?
III. (अ) िनदL शानुसारम् उnरत - 2×1=2
(क) ‘आवरणम्’ इkथL िकं पदमA Uयुfम्?
(ख) ‘िवदुषाम्' इkt िकं िवपयEयपदं Uयुfम् ?
(आ) िनदL शानुसारम् उnरत -
(क) ‘िवधाAा’ इित कतृEपदt िकं िqयापदं Uयुfम्?
(ख) ‘ईÐरेण’ इkथL िकं पदं पzांशे Uयुfम्?
12. अधो,ल,खतं नाßांशं पिठ^ा तदाधाlरतान् U\ान् यथािनदL शं सं #ृ तेन उnरत - 5
मदालसा - कु _ले! दुलEभो जनः ई”शः यः गृहpUयोगशालायां €प®Iै €तàतां दzात्।
ऋत°जः - (€गतम्) अवसरोऽयमाcानं Uकाशियतुम्। (Uकाशम्) उपSpतोऽहं शAु,जतः
पुAः ऋत°जः। आ¦ा चेत् अहमिप अtां पlरचचाEयां सSâ,लतो भवेयम्।
कु _ला - €ागतम् अितथये। अिप …ुताः भव,ºः मम सखीिवचाराः?
ऋत°जः - आम्। अत एव U‡ुमुŽहे िकं गÀवEराजिवÐासु-महाभागाः अिप €पãीं यु,धिXर
इव हाlरतवQः। हlरÏ- इव िवq“तवQः?

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 8

कु _ला - मदालसे! तू¶ीं िकमथs ितX,स? दे िह Ukुnरम्।
ऋत°जः - एकt अपराधेन सवाE जाितः दäåा इित िव,चAो Iायः तव स3ाः।
मदालसा - अAभवQः नारी€ाधीनताम,धकृ k िकं कथयSQ?
ऋत°जः - माता एव Uथमा आचायाE इkSx मे अवधारणा। नारी एव समxसृ‡ेः िनमाEAी।
परं कथनेन िकम्? परीÔ एव ¦ाtित अAभवती। परी8ाथEमुzतोऽST
गृहpा…मUयोगशालायाम्।
I. एकपदे न उnरत - (के वलं UVन9यम्) 2×½=1

(क) ऋत°जः कु A परी8ाथEम् उzतः अSx?
(ख) कt पुAः ऋत°जः आसीत्?
(ग) €ागतम् अितथये इित का वदित?
II. पूणEवाNयेन उnरत - (के वलं UVन9यम्) 2×1=2
(क) ऋत°जः िकं U‡ुम् उŽहते?
(ख) मदालसायाः कः िव,चAः Iायः?
(ग) क“”शः जनः दुलEभः भवित?

III. (अ) िनदL शानुसारम् उnरत - 2×1=2
(क) ‘µी’ इkt समानाथEकं पदं नाßांशे िकं Uयुfम्?
(ख) ‘परतàताम्’ इkt िकं िवलोमपदं नाßांशे Uयुfम्?

(आ) िनदL शानुसारम् उnरत -
(क) ‘मे’ इित सवEनामपदं कTै Uयुfम्?
(ख) ‘भवेयम्’ इkt कतृEपदं सं वादात् ,च^ा ,लखत।

13. अ अधो,ल,खतt पzt भावाथs मžूषाUदnपदै ः पूरिय^ा पुनः ,लखत - 3×1=3
¦ाने मौनं 8मा शfौ kागे æाघािवपयEयः।
गुणा गुणानुबSÀ^ाnt सUसवा इव ॥
भावाथE: - राजा िदलीपः ¦ाने सkिप मौनं (i) ………., शNतौ सkाम् अिप
(ii) ………. 8मां करोित, महाQं kागं कृ ^ा अिप €क“यां (iii) ……….
न करोित। एवं रा¦ः िदलीपt गुणाः गुणानुसाlर^ात् सहोदराः इव सSQ।
Uशं साम्, अपराधान्, धारयित।
आ Uदn-भावाथEAयात् शु{ं भावाथs ,च^ा ,लखत-

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 9

(i) िAिवधं नरकtेदम्।
(क) नरकमयम् इदं सवEम् अSx।
(ख) नरकt 9ारं िAिवधम् उNतम् अSx।
(ग) नरकयुfं 9ारम् इदम् अSx।
(ii) माÀाता च महीपितः कृ तयुगालFारभूतो गतः।
(क) सkुयुगt आभूषŠपः राजा माÀाता अिप मरणं UाÎवान्।
(ख) मèाः पितः माÀाता कृ तयुगं अलFारं कतुs गतः।
(ग) माÀाता भूषणयुfः महीपः गतः।
(iii) भूkै न Uमिदतgम्।
(क) िवभूितः Uमादं न करोित।
(ख) भूमेः कृ ते Uमादः न करणीयः।
(ग) धनसƒदै ÐयाEय क¯ाणाय च Uमादः (आलtम्) न करणीयः।

14. अधो,ल,खत-æोकt Uदnे अ•ये lरfpानपूितs कु •त - 3×1=3
दै वी सƒि9मो8ाय िनबÀायासुरी मता।
मा शुचः सƒदं दै वीम,भजातोऽ,स पा_व॥
अ•य: - दै वी (i) .......... िवमो8ाय आसुरी (च) (ii) ...... मता (अतः) पा_व ! मा
शुचः (यतः) दै वीम् सƒदम् (iii) ........ अ,स।
िनबÀाय, अ,भजातः, सƒत्।

15. अ ‘क’ xÚt वाÌांशt ‘ख’ xÚt वाÌांशेन सह मेलनं कु •त - 4×1=4
‘क’ xÚः ‘ख’ xÚः
(क) यtाः शqसमो भताE (क) वृnिव,चिकŽा वा tात्।
(ख) सेतुयLन महोदधौ िवर,चतः (ख) €ाyायxप आजEवम्।
(ग) यिद ते कमEिव,चिकŽा (ग) éासौ दशाtाQकः।
(घ) दानं दमVच य¦Vच (घ) मया पुAवती च या।

आ अधो,ल,खतेषु वाNयेषु रे खािFतपदानां Uस»ानुसारं शु{म् उnरं ,च^ा ,लखत -
(क) याITाकं सुचlरतािन तािन ^योपाtािन।
(ख) शरीरे अlरः Uहरित Æदये €जनxथा।
(ग) ^या भोजो भुवनेÐरी-िविपने राAौ हQgः।
(घ) आसुरीं योिनमापêा मूढाः जìिन जìिन

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 10

lरपुः, सुकमाE,ण, मूखाEः, अर±े।

ख#ः - घ भागः - ii
सामाKसं Lृ तसािहOपPरचयः 10 अ6ाः
16. अधो,ल,खत-U\ानाम् उnरा,ण ,लखत- (के वलं UVनAयम्) 3×1=3
(क) ‘…ीमºगवíीतायाः’ कः पाठः सF,लतः?
(ख) ‘मातुरा¦ा गरीयसी’ इित पाठः कTात् नाटकात् सF,लतः?
(ग) ‘पुरîीप-कम्’ इktाः रचनायाः ले,खका का?
(घ) ‘नैकेनािप समं गता वसुमती’ इkt पाठt स«भEËïः कः?

17. मžूषायाः समु,चतं पदं ,च^ा lरfpानािन पूरयत - (के वलं UVनAयम्) 3×1=3
(क) महाकाgे IूनाितIूनम् ---------- सगाEः भवSQ।।
(ख) उिदते---------- काgे é माघः é च भारिवः।
(ग) रघुवंशम् इित महाकाgं ---------- िवर,चतम्।
(घ) सगEब{ा रचना --------- कðते।
नैषधे, का,लदासेन, महाकाgम्, अ‡।

18. समु,चतं मेलिय^ा ,लखत - 4×1=4
भागः - क भागः - ख
(क) …ीहषEः (क) भासः
(ख) Uितमानाटकम् (ख) नाß-शाµम्
(ग) भरत-मुिनः (ग) का,लदासः
(घ) अ,भ¦ानशाकु Qलम् (घ) नैषधीयचlरतम्

*************************************

*अवधेयम् - 2024-25 इित शै45णकस9: मू<ा>नयोजना 2025-26 इित वतCमानशै45णकस9े अिप अनुवितC Fते। 11

Study Materials
Notes

Model Papers Class 6 Notes

Sample Papers Class 7 Notes
Half Yearly Sample Papers Class 8 Notes

Class 9 Notes
Important Resources
Class 10 Notes
Periodic Table
Class 11 Notes
Writing Skills / Formats

Maps of India / World Class 12 Notes

Books and Solutions

NCERT Books
NCERT Book Solutions
HC Verma Chapter Wise Solutions
RD Sharma Solutions
CGBSE Solutions