Page 1
2026
SAMPLE / MODEL
PAPERS
NCERT BASED
PRACTICE PAPERS
DOWNLOAD PDF
FOR
CBSE BOARD
AND
STATE BOARDS
Page 2
र्ाशषवक–अभ्यासप्रश्नपत्रम–् 2025-26
कक्षा- षष्ठी सस्ं कृतम्
समयः 2.5 hr. पूर्ावङ्कः 60
सामान्य-निर्देशााः
सर्वे प्रश्नाः अनिर्वनरनयाः।
उत्तरननि संस्कृ तेिैर्व लेखिीरननि।
प्रश्निनम् उत्तरननि खण्डनिसु नरं क्रमेिैर्व लेखिीरननि।
प्रश्संख्रन अर्वश्रमेर्व लेखिीरन।
प्रश्पत्रे चत्र्वनराः खण्डनाः सनतत।
• खण्ड 'क' अपनित-अर्वबोधिम् 8 अंकनाः
• खण्ड 'ख' रचिनत्मक–कनरयम् 12 अंकनाः
• खण्ड 'ग' अिप्रु रक्त
ु -व्रनकरिम् 18 अक ं नाः
• खण्ड 'घ' पनित-अर्वबोधिम् 22 अंकनाः
खण्ड-क
अपनित-अवबोधिम् 8 अंकााः
प्र०1. अधोशलशितम् अिच्ु छे दं पशित्र्ा प्रदत्तािां प्रश्नािाम् उत्तराशर् सस्ं कृतेि शलित -
विद्यालये प्रविविनं विद्यार्थी उत्साहेन आगच्छवति। िे सिे स्िच्छिस्त्रधारिणः भिवति। विद्यालयस्य उद्याने सतु ििावण
पष्ु पावण विकवसिावन सवति। अत्र अध्यापकाः विद्यावर्थिभ्यः निू नं ज्ञानं प्रििवि। विद्यालयस्य जीिनं सिेषां मनवस
आनतिं जनयवि।
अ) एकपर्देि उत्तरत - (के वलं प्रश्नत्रयम)् 3×1=3
(क) विद्यार्थीः कुत्र प्रविविनम् आगच्छवति?
(ख) उद्याने कावन विकवसिावन सवति?
(ग) के विद्यावर्थिभ्यः ज्ञानं प्रििवि?
आ) पूर्णवाक्येि उत्तरत– (के वलं प्रश्नमेकम)् 1x2=2
(क) विद्यालयस्य जीिनं वकं जनयवि?
(ख) सतु ििावण पष्ु पावण कुत्र विकवसिावन सवति?
स) यथानिर्देशम् उत्तरत- (के वल प्रश्नद्वयम)् 2×1=2
1
Page 3
(क) ' पष्ु पावण' अस्य पिस्य एकिचनरूपम् अवस्ि -
(अ) पष्ु म् (ब) पष्ु पम् (स) पष्ु पः (ि) पष्ु पा
(ख) 'विकसवति' इवि पिं कवस्मन् लकािे अवस्ि?
(अ) लृट् (ब) लट् (स) लोट् (ि) लङ्
(ग) ' विद्यालये प्रविविनं विद्यार्थी उत्साहेन आगच्छवति' अत्र वकं वियापिम् अवस्ि?
(अ) 'विद्यालये (ब) प्रविविनं (स) आगच्छवति (ि) उत्साहेन
(र्द) अस्य अिुच्छे र्दस्य कृते उपयुक्त शीर्णक संस्कृतेि नलखत । 1
खण्ड-ख
रचिात्मक कायणम् 12 अंका
प्र०2. अधःप्रदत्ताशि शित्राशर् दृष््र्ा मञ्जूषायां प्रदत्तिब्दािां सहायतया ित्र्ारर र्ाक्याशि रियत - (4x2=8)
मञ्जूर्ा
कतिक
ु म,् बालकाः, क्षेत्र,ं , चटकाः, चलवति, छात्रः, वपबवि, िीडवति, सवति अवस्ि
अर्थिा
मञ्जूषातः पदं शित्र्ा र्ाक्याशि पूरयत -
मञ्जषू ा
2
Page 4
भ्रमिः, नृत्यवति, िृक्षाः, कोवकलः
१. गजौ………………………….. ।
२. ………………………….. सवति।
३. मयिू ाः…………………………..।
४. ………………………….. कूजवि।
प्र० 3. उशितेि सर्विामपदेि संयोज्य र्ाक्याशि रियत (4x1=4)
क–स्तम्भः ि–स्तम्भः
(क) सः (i) खािवस
(ख) िे (ii) चलवि
(ग) त्िं (iii) गच्छवति
(घ) आिां (iv) धािािः
खण्ड-ग
अिुप्रयुक्त-व्याकरर्म् 18 अंकााः
प्र.4 अधोशलशितािाम् उदाहरर्ािाम् अिुसारं ररक्तस्थािाशि पूरयत– 3x1=3
क) िैद्या ………(i)…………. ………(ii )………….
………(iii)…………. चिे चिावण
प्र. 5 अधोशलशितािाम् उदाहरर्ािाम् अिस
ु ारं ररक्तस्थािाशि परू यत– 3x1=3
अवस्ि ………(i)…………. सवति
………(ii) …………. ………(iii)…………. स्मः
प्र.6 सः, ते, तत,् ताः इत्येभ्यः शब्िेभ्यः उवचिं सििनामपिं वचत्िा रिक्तस्र्थानावन पिू यि - 4x1=4
संज्ञािब्दाः सर्विामिब्दाः
यर्था- लता अवस्ि सा अवस्ि।
(1) वपपीवलके चलिः। …………………. चलिः।
3
Page 5
(ii) चटकाः कूजवति। …………………. कूजवति।
(iii) िीपकः ििवि। …………………. ििवि।
(i) फलं पिवि …………………. पिवि।
प्र. 7 अङ्कािां कृते मञ्जर्ू ाताः नचत्वा उनचतं पर्दं परू यत– 4x1=4
(i) जतमोत्सर्वे (२५) ……………………… अनतथराः आगतर्वतताः।
(ii) प्रवियोवगिायां (३३) ………………….. छात्राः भनगं गृहीतर्वतताः।
(iii) बसरनिे (४९)………………… जिनाः आसि।्
(iv) उद्याने (६८) ………………… िृक्षाः सनतत।
प्र.8 उदाहरर्ािुगुर्ं समयम् अक्षरः संख्याशभर्ाव शलित – 4x1=4
०९ .०० ……………………… सप्तिािनम्
०३ .४५ ……………………… साधि–पञ्चिािनम्
०६ .३० ……………………… अथर्ा पािोन–द्वािशिािनम्
०४. १५ ……………………… सपाि–एकिािनम्
खण्ड-घ
पनित-अवबोधिम् 22 अंका:
प्र.9 अधोनलनखतं गद्ांशं पनित्वा प्रश्नाि् उत्तरत- 5
एकिा िेन मागेण कविि् धवनकः आगच्छवि। सः वभक्षक ु ः मनवस एि वचतियवि -"अहो मम भाग्यम्। अद्य अहं
प्रभिू ं धनं प्राप्नोवम" इवि।
वभक्षक ु ः धवनकं ििवि - "आयि! अहम् अिीि िरिद्रः अवस्म, कृ पया िानं किोि"ु इवि।
धवनकः िं पृष्टिान् - "त्िं वकम् इच्छवस ?"
"आयि! अहं प्रभिू ं धनम् इच्छावम"
इवि सः सविनयम् उक्तिान् ।
ििा धवनकः ििवि "अहं िभ्ु यं सहस्रं रूप्यकावण यच्छावम।
अ) एकपर्देि उत्तरत– (के वलं प्रश्नमेकम)् 1x1 = 1
i. एकिा मागेण कः आगच्छवि स्म?
ii. वभक्षक
ु ः कं ििवि?
4
Page 6
ब)पर्
ू णवाक्येि उत्तरत– (के वलं प्रश्नमेकम)् 1x2 = 2
i. वभक्षक
ु ः मनवस वकं वचतियवि?
ii. धवनकः वभक्षक
ु ं वकं ििवि?
स) यथानिर्देशम् उत्तरत- (के वलं प्रश्नद्वयम)् 2x1 = 2
i) ‘प्रभिू ं धनम’् अिरोाः पदरोाः नकं नर्वशेष्रपदम् अनस्त?
क) प्रभिू ं ख) धनम् ग) उभे पिे घ) ि नकमनप
ii) ‘वनधिनः’ पदस्य कृ िे नकं पयाियपदं गद्नश ं े प्ररक्त
ु म?्
क) धवनकः ख) वनधिनम् ग) वभक्षक ु ः घ) धनी
iii) ' अहम् अिीि िरिद्रः अवस्म, ' अत्र अहम् इवि सििनामपिं कस्मै प्रयक्त
ु म?्
क) वभक्षक
ु ाय ख) वनधिनाय ग) धवनकाय घ) छात्राय
प्र.10 अधोनलनखतं पद्ांशं पनित्वा प्रश्नाि् उत्तरत- 5
छायामतयस्य कुििवति विष्ठवति स्ियमािपे ।
फलातयवप पिार्थािय िृक्षाः सत्पुरुषा इि ।।
अ) एकपर्देि उत्तरत– (के वलं प्रश्नमेकम)् 1x1 = 1
i. िृक्षाः अतयस्य वकं कुििवति?
ii. िृक्षाः स्ियं कुत्र विष्ठवति ?
ब) पूर्णवाक्येि उत्तरत– (के वलं प्रश्नमेकम)् 1x2 = 2
i. िृक्षाणां पिार्थािय वकम् सवति?
ii. िृक्षसदृशाः के सवति?
स) यथानिर्देशम् उत्तरत- (के वलं प्रश्नद्वयम)् 2x1 = 2
i. ‘िृक्षाः’ अत्र कन नर्वभनक्ताः अनस्त?
क) प्रथमन ख) पञ्चमी ग) षष्ठी घ) नितीरन
ii. ‘सज्जनाः’ अस्य वकं पयाियपिं पद्ये प्रयक्त
ु म?्
क) िृक्षाः ख) सत्परुु षाः ग) सेिकाः घ) आिपः
5
Page 7
iii. ‘स्िार्थािय’ पदस्र नकं नर्वलोमपदं पद्नश
ं े प्ररक्त
ु म?्
क) पिार्थािय ख) विकासाय ग) शुभवचतिकाय घ) िृक्षाः
प्र.11 अधोनलनखतं संवार्दं पनित्वा प्रर्दत्तप्रश्नािाम् उत्तरानर् नलखत– 5
माधिनामकः एकः बालकः आसीि।् सः स्िप्ने स्िशिीिस्य अङ्गावन दृष्टिान् । िावन पिस्पिं चचाि कुििवति स्म।
पािः ििवि - अहं श्रेष्ठः । मम कािणेन माधिः चलवि ।
हस्िः अनक्ष ु णं ििवि - अिे अिे । मम कािणेन माधिः वलखवि, गृहकायं किोवि, िस्िवू न आनयवि च। अिः अहम्
एि श्रेष्ठः । मां विना माधिः वकमवप द्रष्टट ं शक्नोवि वकम् ? इवि नयनं ििवि।
कणिः वस्मिं कृ त्िा कर्थयवि – माधिः यिा मागे गच्छवि ििा पृष्ठिः यानानां ध्िवनं यवि न शृणोवि सािधानः च न
भिवि, िवहि िघु िटना भिेि् । माधि, मम कािणेन एि वशक्षकस्य उपिेशं श्रत्ु िा ज्ञानं िधियवि, सङ्गीिं च श्रत्ु िा
आनतिं च अनभु िवि।
अ) एकपर्देि उत्तरत– (के वलं प्रश्नमेकम)् 1x1 = 1
i. ) बालकस्य नाम वकम् आसीि?्
ii.) वकं श्रत्ु िा आनतिं च अनभु िवि?
ब) पूर्णवाक्येि उत्तरत– (के वलं प्रश्नमेकम)् 1x2 = 2
i.) पािः वकं ििवि?
ii.) हस्िः अनक्ष ु णं वकं ििवि?
स) यथानिर्देशम् उत्तरत- (के वलं प्रश्नद्वयम)् 2x1 = 2
i.) ‘पािः ििवि? अत्र पािः इत्यत्र का विभवक्त?
क) नितीरन ख) प्रथमन ग) सप्तमी घ) पञ्चमी
ii.) ‘अहं श्रेष्ठः' अत्र अहम् इवि सििनामपिेन कस्य वनिेशः?
क) पािस्य ख) हस्िस्य ग)कणिस्य घ) माधिस्य
iii.) ‘गच्छवि’ पदस्र नकं परनयरपदम् गद्नंशे प्ररक्त
ु म् अनस्त?
क) चलवि ख) किोवि ग) शक्नोवि घ) आनयवि
12. मञ्जूर्ाताः समुनचतानि पर्दानि नचत्वा अधोनलनखतश्लोकस्य अन्वयं पूरयत– 3x1= 3
12. िणिसंयोजनेन रिक्तस्र्थानावन पिू यि (के िलं प्रश्नत्रयम)्
6
Page 8
(i) ग+् अ+ण+् ए+श+् अः= ………………………………………………..
(ii) ि+् इ+ष+् ण्+उः= ………………………………………………..
(iii) च+् इ+न+् ि+् अ+क्+आः= ………………………………………………..
अथर्ा
िणिविच्छे िं कुरुि -
(i) वशक्षकः ………………………………………………..
(ii) ितिनम् ………………………………………………..
(iii) किोष्णम् ………………………………………………..
13 शितीयाशर्भक्तेः र्ाक्याशि रियन्तु। 4x1=4
यर्था– बालकः ………………िेिं………………नमवि।(िेि)
i.) बावलकाः ………………………………… गच्छवति। (विद्यालय)
ii.) पवक्षणः ……………………………….. खािवति। (फल)
iii.) वशक्षकः ………………………………… पाढयवि। (पाठ)
iv.) नििकी ………………………………… धिवि। (मद्रु ा)
7