PSEB 8th Class Syllabus 2027 Science

FOR PUNJAB CLASS 8 PREPARATION

PSEB 8th Class
Syllabus 2027 Science
EXAM YEAR TYPE SUBJECT
Punjab Class 8 2027 Syllabus Science

Notes · Sample Papers · Previous Year Papers · Mock Tests

ôq/DhFnZmt]
ftfrnkB
gkmeqw (2026-2027)
o m
m c
ਕੁੱ .ਲ਼ -100 ਅੰਕ
.co e m
s ਿਲਖਤੀ-80 ਅੰ ਕ
s em l a
a ag ਸੀ.ਸੀ.ਈ.-20 ਅੰ ਕ
nfXnkfJF1L c;b T[sgkdB ns/ gqpzXB (Crop Prduction and Management)L
ਰੁੱ ਤ ਅਨੁਸਾਰ ਫਸਲ , ਫਸਲ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀਆਂ w[Zy y/sh gZXshnK, GzvkoD, ਫਸਲ ਉਤਪਾਦਨ ਿਵੱ ਚ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ

ਹਰੀ ਕ ਤੀ, ਮੰ ਡੀਕਰਣ।

nfXnkfJF2L ;{ywihtL fwZso ns/ d[ôwD (Micro Organisms : Friends and Foes)L
m
om
ਸੂਖਮਜੀਵ ਦੀ ਖੋਜ, ਸੂਖਮਜੀਵ ਦੀਆਂ ਿਕਸਮ , ;{ywihtL ftôkD{, ihtkD{, T[Zbh, gq'N'÷'nk ns/ ekJh ਸਾਡੇ ਜੀਵਨ
. co
. c e m
e m
ਿਵਚ ਸੂਖਮਜੀਵ, ਸੂਖਮਜੀਵ ਸਾਡੇ ਿਮੱ ਤਰ, ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਸੂਖਮਜੀਵ, ਪੌਿਦਆਂ ਿਵੱ ਚ ਿਬਮਾਰੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ
l as
as
ਸੂਖਮਜੀਵ, ਭੋਜਨ, ਸੁਰੱਿਖਆਣ।
l ag
g
a e'bk ns/ g?No'bhnw (Coal and Petroleum)
nfXnkfJF3L

ਨਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸਾਧਨ, ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸਾਧਨ, ਕੋਲਾ, ਪੈਟੋਲੀਅਮ, ਪਾਿਕਰਿਤਕ ਗੈਸ, ਕੁਝ

ਕੁਦਰਤੀ ਸਾਧਨ ਸੀਿਮਤ ਹਨ।

nfXnkfJ -4L ਜਾਲਣ ns/ bkN (Combustion and Flame)

m
.co
ਬਲਣ, ਪਜਲਣ ਤਾਪਮਾਨ, ਅੱ ਗ ਿਕਵ ਕੰ ਟਰੋਲ ਕਰਦੇ ਹ , ਬਲਣ ਦੀਆਂ ਿਕਸਮ , ਲਾਟ, ਬਾਲਣ ਕੀ ਹੈ।

e m
nfXnkfJ -5L s
g"fdnK ns/ izs{nK dh ਸੁਰੱਿਖਆ ( Conservation of Plants and Animals)
l a
1. izrbK dh eNkJh ns/ fJ;d/ ekoD, a
g
izrbK dh eNkJh ਦੇ ਪਭਾਵ, ਜੰ ਗਲ ਅਤੇ ਜੰ ਗਲੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸੁੱ ਰਿਖਆ, ਜੰ ਗਲ

ਦੀ ਸੰ ਭਾਲ, ਪੌਦੇ ਅਤੇ ਜੰ ਤੂ, ਸਥਾਨਕ ਪਜਾਤੀਆਂ, ਖਤਰੇ ਦੀ ਕਗਾਰ ਦੇ ਜੰ ਤੂ ਅਤੇ ਅਲੋ ਪ ਹੋ ਚੁੱ ਕੀਆਂ ਪਜਾਤੀਆਂ, ਅਲੋ ਪ

ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਰੈ ਡ ਡਾਟਾ ਬੁੱ ਕ, ਪਿਰਤੰ ਤਰ, ਪਵਾਸ, ਜੰ ਗਲ ਦੀ ਸੁਰੱਿਖਆ ਲਈ ਕਾਗਜ ਦਾ ਪੁਨਰ-ਉਤਪਾਦਨ, ਮੁੜ

ਜੰ ਗਲ ਲਗਾਉਣਾ।

nfXnkfJ-6L izs{nK ftZu gqiBB (Reproduction in Animals)
m
m 1. gqiBB d/ Yzr, ਅfbzrh ਪਜਣਨ, ਿਲੰਗੀ ਪਜਣਨ, ਮਨੁੱਖੀ ਮਾਦਾ ਪਜਣਨ ਪਣਾਲੀ, ਿਤੱ ਤਲੀ ਦਾ ਜੀਵਨ ਚੱ ਕਰ, ਡੱ ਡੂ ਦਾ .co
m .co ਜੀਵਨ।
s e m
s e g la
g la a
a nfXnkfJ-7L feô'o nt;Ek ਵੱ ਲ (Reaching the Age of Adolescence)

1. feô'o nt;Ek ns/ ਪੋੜ ਅਵਸਥਾਰ ਦਾ ਅਰੰ ਭ, ਪੋੜ ਅਵਸਥਾ ਿਵੱ ਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪਿਰਵਰਤਨ ਸੈਕੰਡਰੀ ਿਲੰਗੀ ਲੱਛਣ,
ਪਜਣਨ ਪਿਕਿਰਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਿਵਚ ਹਾਰਮੋਨ ਦੇ ਭੂਿਮਕਾ, ਮਨੁੱਖ ਿਵੱ ਚ ਜਣਨ-ਕਾਲ ਦਾ ਸਮ , ਸੰ ਤਾਨ ਦਾ ਿਲੰਗ

ਿਨਰਧਾਰਨ ਿਕਸ ਪਕਾਰ ਹੁੰ ਦਾ ਹੈ। ਿਲੰਗੀ ਹਾਰਮੋਨ ਤ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਹਾਰਮੋਨ, ਡੱ ਡੂ ਅਤੇ ਕੀੜੇ-ਮਕੌ ਿੜਆਂ ਦ ਜੀਵਨ ਚੱ ਕਰ

ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਕਰਨ ਿਵਚ ਹਾਰਮੋਨ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ, ਪਜਣਿਨਕ ਿਸਹਤ, ਨਸ਼ੀਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਤ ਪਰਹੇਜ।
m . c
c. o s e m
em
nfXnkfJ - 8 pb ns/ dpkਉ (Force and Pressure)
s g l a
l a a
ag

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 1 of 4

ਬਲ –ਧੱ ਕਣਾ ਜ ਿਖਚਣਾ , ਬਲ ਪਰਸਪਰ ਅੰ ਤਰ ਿਕਿਰਆ ਕਾਰਨ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਬਲ ਬਾਰੇ ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ, ਬਲ ਵਸਤੂ ਦੀ ਗਤੀ

ਿਵੱ ਚ ਪਿਰਵਰਤਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਬਲ ਦੇ ਪਕਾਰ, ਗੈਰ ਸੰ ਪਰਕ ਬਲ, ਦਬਾਓ, ਵਾਯੂਮੰਡਲੀ ਦਬਾਓ।

nfXnkfJ - 9 orV (Friction)

ਭੂਿਮਕਾ, ਰਗੜ ਬਲ, ਰਗੜ ਨੂੰ ਪਭਾਿਵਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਰਕ, ਰਗੜ ਦਾ ਕਾਰਨ, ਰਗੜ ਦੀਆਂ ਿਕਸਮ , ਰਗੜ ਬਲ ਜਰੂਰੀ ਦੁਸ਼ਟ,

ਰਗੜ ਬਲ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ, ਰਗੜ ਬਲ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ, ਦਵ ਰਗੜ।

nfXnkfJ-10 X[Bh (Sound)

ਧੁਨੀ ਕੀ ਹੈ?, ezgB ਆਯਾਮ, ਆਵਰਤਕਾਲ ਅਤੇ ਆਿਵਤੀ, ਧੁਨੀ ਸੰ ਚਾਰ ਦੇ ਲਈ ਮਾਿਧਅਮ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੁੰ ਦੀ ਹੈ, ਿਕ ਧੁਨੀ ਤਰਲ

ਿਵਚ ਸੰ ਚਾਿਲਤ ਹੁੰ ਦੀ ਹੈ?, ਧੁਨੀ ਦੀਆਂ ਿਵਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵ , ਸੁਣਨਯੋਗ ਅਤੇ ਨਾ-ਸੁਣਨਯੋਗ, ਧੁਨੀਆਂ, ਰੌਲਾ ਅਤੇ ਸੰ ਗੀਤ, ਅਸ ਆਪਣੇ ਕੰ ਨ

ਰਾਹ ਿਕਵ ਸੁਣਦੇ ਹ ।

nfXnkfJ-11 fpibh Xkok d/ o;kfJfDe gqGkt (Chemical Effects of Electric Current)

ਕੀ ਦਵ ਿਬਜਲੀ ਚਾਲਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਚੁੰ ਬਕੀ ਟੈਸਟਰ, ਿਬਜਲੀ ਧਾਰਾ ਦੇ ਰਸਾਇਿਣਕ ਪਭਾਵ, ਿਬਜਲਈ ਮੁਲੰਮਾਕਰਣ।

nfXnkfJ-12 e[ZM e[dosh ਘਟਨਾਵ (Some Natural Phenomena)

ਜਾਣ-ਪਛਾਣ, ਮਹ ਮਾਰੀ ਅਤੇ ਿਵਸ਼ਵ ਪੱ ਧਰੀ ਮਹ ਮਾਰੀ, ਪੌਣ ਤੂਫਾਨ ਅਤੇ ਚੱ ਕਰਵਾਤ,nekôh fpibhL ਭੂਚਾਲ।

nfXnkfJ-13 gqekô (Light)

ਪਕਾਸ਼ ਦੇ ਪਰਾਵਰਤਨ ਦੇ ਿਨਯਮ, ਿਨਯਿਮਤ ਅਤੇ ਅਿਨਯਿਮਤ ਪਰਾਵਰਤਨ, ਬਹੁ-ਪਰਾਵਰਤਨ, ਬਹੁ-ਪਤੀਿਬੰ ਬ, ਸੂਰਜੀ ਪਕਾਸ਼

ਸਫੇਦ ਜ ਰੰ ਗੀਨ, ਮਨੁੱਖੀ ਅੱ ਖ ਅਸ ਿਕਵ ਦੇਖਦੇ ਹ , ਅੱ ਖ ਦੀ ਸੰ ਭਾਲ, ਿਦੜਤਾ ਦਰਸ਼ਨ, ਕੀਟ ਦੀਆਂ ਅੱ ਖ , ਿਗਰਿਗਟ ਦੀਆਂ

ਘੁੰ ਮਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅੱ ਖ , ਹਨਰੇ ਦੇ ਜੀਵ, ਨਤਰਹੀਣ ਚੁਣਤ
ੋ ੀ ਵਾਲੇ ਿਵਅਕਤੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੜਨਾ ਅਤੇ ਿਲਖਣਾ, ਨਤਰਹੀਣ ਚੁਣਤ
ੋ ੀ ਵਾਲੇ

ਕੁਝ ਲੋ ਕ ਦੀਆਂ ਮਹਾਨ ਪਾਪਤੀਆਂ।

ਿਕਿਰਆਵ
ਪਾਠ-1 ਫਸਲ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਪਬੰ ਧਨ

ਿਕਿਰਆ 1 : ਬੀਜ ਦਾ ਪੁੰ ਗਰਨਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਬੀਜ, ਿਮੱ ਟੀ, ਪਾਣੀ, ਇੱ ਕ ਗਮਲਾ।

ਪਾਠ-2 ਸੂਖਮਜੀਵ : ਦੋਸਤ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਨ

ਿਕਿਰਆ 2 :ਦਹ ਿਵੱ ਚ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਪਤਾ ਕਰਨਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਸੂਖਮਦਰਸ਼ੀ, ਕੱ ਚ ਦੀ ਸਲਾਈਡ, ਪੈਟਰੀ ਿਡਸ਼, ਸੂਈ, ਦਹ ਅਤੇ ਪਾਣੀ।

ਿਕਿਰਆ 3 : ਡਬਲ ਰੋਟੀ ਤੇ ਲੱਗੀ ਲ਼ੀ ਦਾ ਅਿਧਐਨ ਕਰਨਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਡਬਲ ਰੋਟੀ, ਪਾਣੀ, ਕੱ ਚ ਦੀ ਸਲਾਈਡ, ਸੂਈ, ਸੂਖਮਦਰਸ਼ੀ।

ਪਾਠ-4 ਜਾਲਣ ਅਤੇ ਲਾਟ

ਿਕਿਰਆ 4 : ਬਲਣਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਨਾ ਬਲਣਸ਼ੀਲ ਪਦਾਰਥ ਦੀ ਪਛਾਣ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਲੱਕੜ ਦੇ ਟੁਕੜੇ, ਮਾਿਚਸ ਦੀਆਂ ਤੀਲੀਆਂ, ਿਮੱ ਟੀ ਦਾ ਤੇਲ, ਅਖਬਾਰ, ਪੱ ਥਰ, ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਕੱ ਚ, ਪਲਾਸਿਟਕ

ਆਿਦ।

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 2 of 4

ਿਕਿਰਆ 5 : ਬਲਣ ਲਈ ਹਵਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਇੱ ਕ ਮੋਮਬਤੀ, ਕੱ ਚ ਦੀ ਿਚਮਨੀ, ਲਕੜ ਦੇ ਟੁਕੜੇ, ਕੱ ਚ ਦੀ ਪਲੇ ਟ ਮਾਿਚਸ।

m
m ਿਕਿਰਆ 6 : ਪਜਲਣ ਤਾਪਮਾਨ ਤ ਘੱ ਟ ਤਾਪਮਾਨ ਉਪਰ ਕੋਈ ਵੀ ਵਸਤੂ ਨਹ ਜਲੇ ਗੀ। .co
m .co ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਇੱ ਕ ਮੋਮਬੱ ਤੀ, ਕਾਗਜ਼ ਦੀ ਸ਼ੀਟ, ਮਾਿਚਸ ਦੀ ਡੱ ਬੀ। s e m
as e g la
ਿਕਿਰਆ 7 : ਲਾਟ ਦੇ ਵੱ ਖ-ਵੱ ਖ ਭਾਗ ਦਾ ਅਿਧਐਨ ਕਰਨਾ।
a
ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਇੱ ਕ ਮੋਮਬੱ ਤੀ, ਕੱ ਚ ਦੀ ਨਲੀ, ਿਚਮਟਾ, ਤਾਬੇ ਦੀ ਤਾਰ, ਮਾਿਚਸ, ਕੱ ਚ ਦੀ ਪਲੇ ਟ।

ਪਾਠ-6 ਜੰ ਤੂ ਅਤੇ ਪਜਣਨ

ਿਕਿਰਆ 8 : ਡੱ ਡੂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਚੱ ਕਰ ਬਾਰੇ ਸਮਝਣਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ : ਚਾਰਟ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ।
m
om . co
. c e m
e m ਪਾਠ-8 ਬਲ ਅਤੇ ਦਬਾਅ
l as
as ag
gl
ਿਕਿਰਆ 9 : ਦੋ ਚੁੰ ਬਕ ਿਵਚਕਾਰ ਆਕਰਸ਼ਣ ਅਤੇ ਅਪਕਰਸ਼ਣ ਦਾ ਪੇਖਣ ਕਰਨਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾaਸਮਾਨ: ਦੋ ਚੁੰ ਬਕ , ਿਤੰ ਨ ਪੈਨਿਸਲ , ਪਲੇ ਨ ਸਤਾ।

ਿਕਿਰਆ 10 : ਤਰਲ ਬਰਤਨ ਦੇ ਤਲ ਤੇ ਦਬਾਉ ਲਗਾਉਦਾ ਹੈ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਕੱ ਚ ਦੀ ਨਲੀ (ਦੋਵ ਿਸਰੇ ਖੁੱ ਲ਼ੇ ਹੋਣ) ਪਾਣੀ, ਗੁਬਾਰੇ ਆਿਦ।

ਿਕਿਰਆ 11 : ਤਰਲ ਬਰਤਨ ਦੀਆਂ ਦੀਵਾਰ ਤੇ ਦਬਾਓ ਪਾ ਦਾ ਹੈ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਇੱ ਕ ਪਲਾਸਿਟਕ ਦੀ ਬੋਤਲ, ਗੁਬਾਰਾ, ਕਟਰ, ਪਾਣੀ, ਐਮਰਸੀਲ, ਬੇਲਨਾਕਾਰ ਨਲੀ ਆਿਦ।

ਿਕਿਰਆ 12 : ਤਰਲ ਦਾ ਦਬਾਉ ਉਸਦੇ ਪੱ ਧਰ ਨਾਲ ਵਧਦਾ ਹੈ।
o m
c
. ਆਿਦ।
m
ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਪਲਾਸਿਟਕ ਦੀ ਬੋਤਲ, ਛੇਕ ਕਰਨ ਸੂਈ, ਪਾਣੀ
e
l as
g
a ਪਾਠ-9 : ਰਗੜ
ਿਕਿਰਆ 13 – ਇੱ ਕ ਖੁਸ਼ਕ ਸੈ ਲ ਦੁਆਰਾ ਵੱ ਖ-ਵੱ ਖ ਸਤਾ ਤੇ ਵੱ ਖ-ਵੱ ਖ ਦੂਰੀ ਤਿਹ ਕਰਨ ਦਾ ਅਿਧਐਨ ਕਰਨਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ : ਖੁਸ਼ਕ ਸੈ ਲ, ਕੱ ਪੜਾ, ਮੇਜ਼ ਆਿਦ।

ਪਾਠ-10 ਧੁਨੀ

ਿਕਿਰਆ 14: ਇੱ ਕ ਸਾਧਾਰਨ ਪੈਡੂਲਮ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਆਿਵਤੀ ਿਗਆਨ ਕਰਨਾ। m
m
c. o ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਬਾਬ, ਧਾਗਾ, ਸਟਡ ਆਿਦ। m .co
s e
s em ਿਕਿਰਆ : ਧੁਨੀ ਦੇ ਸੰ ਚਾਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ (ਠਸ, ਦਵ, ਗੈਸ)।
15
g l a
g la ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਬੀਕਰ, ਘੰ ਟੀ, ਪਾਣੀ, ਧਾਗਾ, ਦੋ ਖਾਲੀ ਕੱ ਪ, ਇੱ ਕ ਿਗਲਾਸ, ਇੱ ਕ ਮੋaਬਾਇਲ ਫੋਨ ਆਿਦ।
a
ਪਾਠ-11 ਿਬਜਲਈ ਧਾਰਾ ਦੇ ਰਸਾਇਿਣਕ ਪਭਾਵ

ਿਕਿਰਆ 16: ਟੈਸਟਰ ਰਾਹ ਿਨੰਬੂ ਦੇ ਰਸ ਜ ਿਸਰਕੇ ਿਵੱ ਚ ਿਬਜਲੀ ਚਾਲਨ ਦੀ ਪਰਖ ਕਰਨਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਬੀਕਰ, ਤਾਰ, ਬਲਬ, ਿਨੰਬੂ ਦਾ ਰਸ ਜ ਿਸਰਕਾ, ਟੈਸਟਰ ਆਿਦ।

ਿਕਿਰਆ 17: ਇੱ ਕ ਧਾਤ ਤੇ ਦੂਜੀ ਧਾਤ ਦੀ ਪਰਤ ਚੜਾਉਣਾ।
m . c
c. o
ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਕਾਪਰ ਸਲਫੇਟ ਦੇ ਰਵੇ, ਸਲਿਫਊਿਰਕ ਐਿਸਡ, ਤ ਬੇ ਦੀਆਂ ਤਾਰ , ਕਾਪਰ ਦੀਆਂ ਦੋ ਪਲੇ ਟ , ਬੀਕਰ, ਇਕ
s e m
em
ਬੈਟਰੀ ਅਤੇ ਕਸ਼ੀਦਤ ਪਾਣੀ।
s g l a
l a a
ag
ਿਕਿਰਆ 18: ਿਬਜਲੀ ਧਾਰਾ ਦੇ ਰਸਾਇਿਣਕ ਪਭਾਵ ਦਾ ਅਿਧਐਨ ਕਰਨਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਬੈਟਰੀ, ਦੋ ਕਾਰਬਨ ਦੀ ਛੜ, ਲੋ ਹੇ ਦੇ ਦੋ ਿਕੱ ਲ, ਜੋੜਨ ਵਾਲੀ ਤਾਰ, ਬੀਕਰ, ਟੂਟੀ ਦਾ ਪਾਣੀ।

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 3 of 4

ਿਕਿਰਆ 19: ਕਸ਼ੀਦਤ ਪਾਣੀ ਿਵਚ ਿਬਜਲੀ ਦਾ ਚਾਲਨ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: LED ਟੈਸਟਰ, ਪਲਾਸਿਟਕ ਜ ਰਬੜ ਦਾ ਢੱ ਕਣ, ਕਸ਼ੀਦਤ ਪਾਣੀ, ਸਾਧਾਰਣ ਨਮਕ।

ਪਾਠ-12 ਕੁਝ ਕੁਦਰਤੀ ਘਟਨਾਵ

ਿਕਿਰਆ 20: ਰਗੜ ਨਾਲ ਚਾਰਜ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਦਾ ਅਿਧਐਨ ਕਰਨਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਕੰ ਘੀ, ਕਾਗਜ਼ ਦੇ ਛੋਟ-ੇ ਛੋਟੇ ਟੁਕੜੇ, ਵਾਲ।

ਪਾਠ-13 ਪਕਾਸ਼

ਿਕਿਰਆ 21: ਪਕਾਸ਼ ਦੇ ਪਰਾਵਰਤਨ ਦੇ ਿਨਯਮ ਬਾਰੇ ਜਾਨਣਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਦਰਪਣ, ਟਾਰਚ, ਪੇਪਰ, ਪੈਨਿਸਲ।

ਿਕਿਰਆ 22: ਕਲਾਈਡੋਸਕੋਪ ਬਣਾਉਣਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਿਤੰ ਨ ਆਇਤਾਕਾਰ ਸਮਤਲ ਦਰਪਣ ਦੇ ਟੁੱ ਕੜੇ, ਟੇਪ, ਗੱ ਤਾ ਜ ਮੋਟਾ ਚਾਟ ਆਿਦ।

ਿਕਿਰਆ 23: ਸਫੇਦ ਪਕਾਸ਼ ਦਾ ਸੱ ਤ ਰੰ ਗ ਿਵੱ ਚ ਟੁੱ ਟ ਜਾਣ ਦੀ ਿਕਿਰਆ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ।

ਲੋ ੜ ਦਾ ਸਮਾਨ: ਿਨਉਟਨ ਿਡਸਕ, ਪੈਨਿਸਲ।

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 4 of 4