Page 1
Marking Scheme
Strictly Confidential
(For Internal and Restricted use only)
Secondary School Examination, 2025
SUBJECT NAME BODO (Q.P. CODE 54)
General Instructions: -
1 You are aware that evaluation is the most important process in the actual and correct
assessment of the candidates. A small mistake in evaluation may lead to serious
problems which may affect the future of the candidates, education system and
teaching profession. To avoid mistakes, it is requested that before starting evaluation,
you must read and understand the spot evaluation guidelines carefully.
2 “Evaluation policy is a confidential policy as it is related to the confidentiality of
the examinations conducted, Evaluation done and several other aspects. Its’
leakage to public in any manner could lead to derailment of the examination
system and affect the life and future of millions of candidates. Sharing this
policy/document to anyone, publishing in any magazine and printing in News
Paper/Website etc may invite action under various rules of the Board and IPC.”
3 Evaluation is to be done as per instructions provided in the Marking Scheme. It should
not be done according to one’s own interpretation or any other consideration. Marking
Scheme should be strictly adhered to and religiously followed. However, while
evaluating, answers which are based on latest information or knowledge and/or
are innovative, they may be assessed for their correctness otherwise and due
marks be awarded to them. In class-X, while evaluating two competency-based
questions, please try to understand given answer and even if reply is not from
marking scheme but correct competency is enumerated by the candidate, due
marks should be awarded.
4 The Marking scheme carries only suggested value points for the answers
These are in the nature of Guidelines only and do not constitute the complete answer.
The students can have their own expression and if the expression is correct, the due
marks should be awarded accordingly.
5 The Head-Examiner must go through the first five answer books evaluated by each
evaluator on the first day, to ensure that evaluation has been carried out as per the
instructions given in the Marking Scheme. If there is any variation, the same should be
zero after delibration and discussion. The remaining answer books meant for
evaluation shall be given only after ensuring that there is no significant variation in the
marking of individual evaluators.
6 Evaluators will mark( √ ) wherever answer is correct. For wrong answer CROSS ‘X” be
marked. Evaluators will not put right (✓)while evaluating which gives an impression
that answer is correct and no marks are awarded. This is most common mistake
which evaluators are committing.
7 If a question has parts, please award marks on the right-hand side for each part.
Marks awarded for different parts of the question should then be totaled up and written
in the left-hand margin and encircled. This may be followed strictly.
8 If a question does not have any parts, marks must be awarded in the left-hand margin
and encircled. This may also be followed strictly.
54 1 P.T.O.
Page 2
9 If a student has attempted an extra question, answer of the question deserving more
marks should be retained and the other answer scored out with a note “Extra
Question”.
10 No marks to be deducted for the cumulative effect of an error. It should be penalized
only once.
11 A full scale of marks __________(example 0 to 80/70/60/50/40/30 marks as given in
Question Paper) has to be used. Please do not hesitate to award full marks if the
answer deserves it.
12 Every examiner has to necessarily do evaluation work for full working hours i.e., 8
hours every day and evaluate 20 answer books per day in main subjects and 25
answer books per day in other subjects (Details are given in Spot Guidelines).This is in
view of the reduced syllabus and number of questions in question paper.
13 Ensure that you do not make the following common types of errors committed by the
Examiner in the past:-
● Leaving answer or part thereof unassessed in an answer book.
● Giving more marks for an answer than assigned to it.
● Wrong totaling of marks awarded on an answer.
● Wrong transfer of marks from the inside pages of the answer book to the title
page.
● Wrong question wise totaling on the title page.
● Wrong totaling of marks of the two columns on the title page.
● Wrong grand total.
● Marks in words and figures not tallying/not same.
● Wrong transfer of marks from the answer book to online award list.
● Answers marked as correct, but marks not awarded. (Ensure that the right tick
mark is correctly and clearly indicated. It should merely be a line. Same is with the
X for incorrect answer.)
● Half or a part of answer marked correct and the rest as wrong, but no marks
awarded.
14 While evaluating the answer books if the answer is found to be totally incorrect, it
should be marked as cross (X) and awarded zero (0)Marks.
15 Any un assessed portion, non-carrying over of marks to the title page, or totaling error
detected by the candidate shall damage the prestige of all the personnel engaged in
the evaluation work as also of the Board. Hence, in order to uphold the prestige of all
concerned, it is again reiterated that the instructions be followed meticulously and
judiciously.
16 The Examiners should acquaint themselves with the guidelines given in the
“Guidelines for spot Evaluation” before starting the actual evaluation.
17 Every Examiner shall also ensure that all the answers are evaluated, marks carried
over to the title page, correctly totaled and written in figures and words.
18 The candidates are entitled to obtain photocopy of the Answer Book on request on
payment of the prescribed processing fee. All Examiners/Additional Head
Examiners/Head Examiners are once again reminded that they must ensure that
evaluation is carried out strictly as per value points for each answer as given in the
Marking Scheme.
54 2
Page 3
Set 4 >
$
MARKING SCHEME
BODO
PART-A
(Objective Type MCQ Paper)
सोंथि नं. 1. 51=5
(i) फिन: (A) िाइजा 1
(ii) फिन: (C) जाजोब 1
(iii) फिन: (D) दौफदथन 1
(iv) फिन: (B) थसखाव 1
(v) फिन: (B) मावथिनाय 1
सोंथि नं. 2. 101=10
(i) फिन: (A) नेरसोनथियारर खन्िाइ 1
(ii) फिन: (B) दैसाथन मं 1
(iii) फिन: (A) थजउथन अिंबार 1
(iv) फिन: (C) खन्िाइथिररया िावनो 1
(v) फिन: (A) िै साथियाव 1
(vi) फिन: (D) ध्वजेन्र ब्रह्म 1
(vii) फिन: (B) थजरर थजरर दैसा 1
(viii) फिन: (B) बोहैथि 1
54 3 P.T.O.
Page 4
(ix) फिन: (D) ररि, जेराव साविाररिोर हाबनानै िायो 1
(x) फिन: (A) थजउथन अिंबार 1
सोंथि नं. 3. 101=10
(i) फिन: (D) म’थहनी म’हन ब्रह्म 1
(ii) फिन: (B) Coca Cola 1
(iii) फिन: (C) ड0 प्रणयी दत्त 1
(iv) फिन: (D) िि’ जोनोम जानायाव खननाय खिा मेिाइ 1
(v) फिन: (B) 1971 मायिाइथन 11 आिष्टखाथि 1
(vi) फिन: (A) मथहचन्र थमरर 1
(vii) फिन: (B) संसार मििथन सोरथजथिरर 1
(viii) फिन: (B) बहुम 1
(ix) फिन: (A) बांबथि 1
(x) फिन: (C) 1935 मायिाइयाव 1
SECTION B
(Descriptive Type Pen Paper Test)
सोंथि नं. 4. 52=10
(i) फिन:
‘साररथनत्य फिया'या िांसे ब्रह्म धोरोमजों सोमोन्दो िोनां मख’
जािाव थबजाब । स्वाथम थिवनारायण परमहंसआ ब्रह्म धोरोमथन
सोमोन्दै होनाय थबबंथििोरखौ म'थहनी म’हन सट्टप’ध्याया
'साररथनत्य फिया’ मं होनानै सजना फदहुनदोंमोन । 2
(ii) फिन:
54 4
Page 5
बाथ्रा िानजाइया खिा रावथन मोनसे एंिारनो हाथय बाहािो ।
बेजों खेंसाथियायै सोंथि सोंनाय जायो । बेखौ बर’िोरा दोरोङारर
समाजाव हाबा-खेराइ रं जानायाव मानथसथन थियान बथिथन जखा
सनो बाहायो । जेरै- ‘न थसङाव न िायो, बेथननो थसङाव आं िैयो’
बेथन फिननाया मा ? बेथन फिननायखौ हां खनसेयैनो होनो हायो
बर’िोरा । बेनो जादों मथि । 2
(iii) फिन:
टमास आिभा एथडचना इिेकट्रथनक बाल्ब फदहुननायाव ििे ििे
िे िें जानानै बंदोंमोन ओरै - ‘‘आं िे िें जायाखै । आं बथजबाय फद
बेयो थज रोजा (10,000) रोखोमै खामाथन मावा ।’’ 2
(iv) फिन:
‘थबबार खानाय’ खन्िाइयाव खन्िाइथिरर रुपनाि ब्रह्मआ बंदों फद
सम िानायावनो थबबारिोरखौ खानो रोङाब्िा थबबारिोरा
सोनाबथन िेब्राब बारजों ज्रय थसररिांिोन । बेखायनो दैसारी,
िाइसारी, मनसारीमोनखौ सम िानायावनो थबबार खानो थिनदों
। िामथहनबा खेंसाथियायै बेजों बेखौसो िोरमायनो नाजादों फद
सम िानायावनो िेखा सोिोंना िानो रोङाब्िा बैसो राबोिा
जाम्बा जाना िानांिोन । 2
(v) फिन:
आंथन िाथम खन्िाइथन खन्िाइथिररया उन्दै समखौ िावथन िाथम
भबाथनपररयाव बाहरहोदों । थबयो नांिोि भाङा मंथन दैमाथन
बोररयाव रं जा-बाजा िेिेयोमोन, थबमा, थबिा, थबदा-थबनानाव
बयजोंबो खौसे जािायना िायोमोन । थबयो िोिोिोरजों दबथि,
थबिां साया, दख'िा, िजा-िोरबो, हाबा-हुखा बायफद
खंिाइिोराव बाहािो िानानै जोबोर रं जायोमोन । 2
सोंथि नं. 5. 75=35
54 5 P.T.O.
Page 6
(i) फिन:
‘थजउथन अिंबार’ खन्िाइथन खन्िाइथिररया सरि नाजाारी । बेयाव
खन्िाइथिररया इसोर एबा अबंिाउररखौनो खन्िाइथन थबिा महरै
िादों । सबं थजउथन िोब्राब जेंना-जेंथसखौ सहायनो हाथयथन
खन्िाइथिररया सोरथजथिरर अबंिाउररजों िोरोबसे जानो िबैदों । 5
बेखौनो खन्िाइयाव ओरै िोरमायदों- (फिननाय
खौ 150-
बे आंथन िेर बेिेर जािांनाय थजउखौ 200
बे आंथन िाथिख जािांनाय थजउखौ सोदोबथन
िेजेराव
िोदानै सजनो होननानै
थिरनांिो
आबं खािामनो होननानै न ।)
नोंखौनो अनसायदों आिा
नोंखौनो हास्िायदों ।
नािाय इसोरखौ मोननो हास्िायनाय एबा थबजों िोरोबसे जानो
िबैनाया िोरिै नङा । संसारथन िबैनाय-हास्िायनायिोरखौ ज्राब
िारनानै इसोरथन सेराव िावखौ बाउसोमनो हानांिोन । नािाय
खन्िाइथिररया िावनो समाय िादोंमोन फद िाव इसोरखौ मोननो
जा मावनांिौ बेिोरखौ िासैखौबो मावजोबथसिोन । नािाय
नबाय थबयो िाव साननाय बाफद मावनो हायाखै िामथहनबा
संसार थजउथन िांनाय-िबैनायिोरखौ िारनो हायाखै ।
बेखौनो खन्िाइयाव ओरै बंदों-
आंबो थसमान जायो आिा
नोंखौ मोजां मोनो होननानै
समाय िानाया
दाबोनो जािं जोबाखै,
आंथन बेरेखा िावआ
िोसोथनफ्राय दाबोनो बारनिाङाखै ।
54 6
Page 7
अब्िाबो खन्िाइथिररया इसोरखौ मोननो हास्िायनायखौ
नािाराखै । थबयो इसोरखौ मोननो, थबजों िोरोबसे जानो
िबैनायखौ बाविाराखै । बेखौनो खन्िाइथन जोबिारनायाव
ओरै िोरमायदों-
िेवबो बे दखथिया थजउआ
जेथनबो िेजेन िोसोथन िेजेरजों
नोंथन अननाय िबैयो िसाइ
नोंथननो अननाय िबैयो....
बे िासै थबथिंिोरखौ नोजोर होब्िा ननो मोनो फद बेयो दोंसे रहस्य
सान्िौ बेरखांनाय खन्िाइ । बेयाव इसोरजों िोरोबसे जानो
िबैनाय, थबखौ मोननो हास्िायनाय, इसोरजों एरा एरा
खािामजानानैब्िाबो थबखौनो मोननो हास्िायनाय बायफदिोरानो
बे खन्िाइयाव जायिा मोनदों । बे िासैखौबो नोजोर होनानै बेखौ
दोंसे जािं सार रहस्य खन्िाइ महरै िनायनो हायो ।
(ii) फिन:
मावामारर िाथमया दरसे उन िोग्िैसोना िानाय फिसा िाथम ।
भारत उदांथि मोननायथन बाथजब्रै बोसोर उनावबो बे
िाथमयाव िंसे िफद िरायसाथियानो िैयामोन । िामा, दािां 5
जेथनबो मोजां राहा िैयामोन । बे बाफद समावनो बे िाथमथन (फिननाय
िावबरा िेमबायरामा िावसोरथन िाथमयाव मनथथ्र िै िोनथन खौ 150-
टेथिग्रामखौ मोननानै जोबोर िोजोननाय मोनदों । बेखायनो 200
मनथथ्र िै िोनथन रादाबखौ िाथमयाव थमथिं िेंनानै सोदोबथन
िेजेराव
सावरायदोंमोन । िेमबायरामजों िोिोसे िाथमथन िों-िोिों
थिरनांिो
जाम्बा-जिा सोिोंिाइ िैथय मानथसिोरा रं जानायसै । थबसोर
न ।)
िावसोरथन िाथमयाव िफद िरायसाथि िायसनिै िोनखौ
खोनानानै बांथसन िोजोननाय मोनदोंमोन । बेखायनो थबसोर
मनथथ्र साहाबखौ जेरैथख हायो िोसो खथस खािामनो िांथख
54 7 P.T.O.
Page 8
िादोंमोन । िाथमथन साफ्रोमबो सेंग्रा-थसख्िा, बोराइ-बेनि’,
िि’-ििाइ िासैबो िावबा िावथन खामाथन रानना होनाय
जादोंमोन आरो िेमबायरामानो िासैबो हाबािाररखौ
सामिायदोंमोन ।
सि’वाव सि’थिररया िेमबायरामथन नखराव नजानाय जेंनाखौं
िोरव्रों नोजोर होनायखौ ननो मोनो । िाथमथन मानथसिोरजों
िोिोसेनो िेमबायरामथन थबथस िनथथ्र, फिसाजो बांबथि, रुवाथि
खावथब्िद बयबो मनथथ्रखौ नायनो, बरायनो हांखर जानायखौ
ननो मोनो । िाथमथन मानथसिोरा न िारनानै मनथथ्र नायनो
ओंखारिांदोंमोन । िेमबायरामथन नखरावबो न नेनो रावबो
िैयामोन। थबयो िोनो-िोिोआव िोग्िैदोंमोन । न नेनो रावखौबो
मोनाखैमोन । नखराव थसखाव हाबजानो थिनानै थबयो
दरजािोरखौ िािा माररिांनो नाथिरदोंमोनब्िाबो थड.एस.थप.
साहाबजों िांिानो िोनां जानायिाय िािा माररिांनो
बाविारिाङो ।
बाथ्रा होनाय बाफदयैनो मनथथ्र िबब्िाव दैमाररया िं थन ि
बाथजयावनो मावामारर िाथम मोनिै यो। नायै-बेदरै दाखां िोंखां
िंसेि’ दंिांथन खथन्िया िायनानै िावथन बेसेनिोसा थबबंथि
होनानै िावथन हाबािाररखौ िोजोबना ब्िद ओंखारिाङो थबयो ।
िाथमथन मानथसिोरा सानदोंमोन मनथथ्रया मेिावनो िरायसाथि
िायसननायथन रांथन मन्जररखौ होिांिोन । नािाय
राजखाथन्ियाफद साननायथन उल्िासो जायो । िेमबायरामा मेि
जोबखांना नवाव िै ना निै बाय थबथस, फिसा बयबो हांमा सरहाब
सरहाब िाबबाय िादों । उनाव िाव नायिै बा नबाय थसखावा
बाकस, आिमारर देखावनानै थज-जोम, सना-रुिा, िोरथस-ििा
िासैखौबो िांजोबबाय ।
बे सि’थन िेजेरजों सि'थिररया बेखौनो फदथन्िनो नाजादों फद
मनथथ्रिोरा िावबा
54 8
Page 9
िावथन स्वािाथन िाखाय खामाथन मावो आरो िाथमथन जाम्बा-
जिा मानथसिोरा थबसोरथन बोथि जायो । मावामारर िाथमथन
िबन मानथसिोरजों िोिोसेनो िेमबायराम िावबरामोनबाफद
मानथसिोरथन िोसोआव सखथन सोिाय बांथसन दख
होिांनायखौसो ननो मोनो ।
(iii) फिन:
थतवािोरा आसामथन मोनसे मख’ जािाव सबं हारर ।
थबसोरखौ िािं मङै बो थमथिनाय जायो । थबसोरखौ िाहाइयै
आसामथन निाव, मररिाव, कामरुप, कार्बाआंिं, जरहाट,
5
धेमाजी, िक्षीमपर िफदया आरो मेघािय रायजोथन माखासे (फिननाय
जायिायाव िोसारना िानायखौ ननो मोनो । थतवािोरा खौ 150-
हाररमवारर थिथियाव जोबोरै नो दोहोथन । अनिायनाय, 200
मोजां मोनिायनाय आरो थबदा-िं बाय सानथिथन मोननो सोदोबथन
िैथय नेरसोन जनथबि मेिायानो बेथन मोनसे िोरव्रों नेरसोन । िेजेराव
बे मेिाया रांखाथन्ि थिथब समथन मानथसिोरथन सोिाय- थिरनांिो
न ।)
सोि’ मिाथन िोरव्रों दथिि । थतवािोरखौ हाजोआरर आरो
हायेनारर बे मोननै बाहािोआव राननो हायो । हाजोआरर
थतवा आरो हायेनारर थतवािोरथन दोरोङारर रं जािाइ
िोरबोिोराबो आिादा आिादा जायो । हाजोआरर
थतवािोरथन रं जािाइ िोरबोिोरा जादों वानसवा, छग्रा,
यांिी, मइनारी काथन्ि, िांखन, माइ पिािा, माइ रावा,
खापिां रावाने िजा, पान्िाइच्यावा बायफद बायफद । िबन
िारसेथिं हायेनथन थतवािोरथन िोरबोिोरा जादों- जनथबि
मेिा, बरत, िसाइ फदहुननाय मेिा, बैसाि, मािो आरो खाथि
िासा । बे दोरोङारर िोरबोिोरखौ खन ं ायाव माखासे
हाररमवारर फदथन्ििं नाय िामथहनबा मोसानाय, मेिाइ
खननाय जायो । बेयाव िबन िबन रोखोमथन दामनाय-देनाय
दामजिोर बाहायो। बेिोरथन िेजेराव रव्राम (ढि) बार,
54 9 P.T.O.
Page 10
रव्राम खजरा, वािां रव्राम, िकिररक, पांिी, िरां, मैसोथन
िंजों बानायनाय िे मिा, महुरर आरो खावां बायफद
दामजिोर बाहायनायखौ ननो मोनो ।
(iv) फिन:
सा-सानजा भारतथन मोनसे मख’जािाव सबंहाररया जादों
बर’ । बे सबंहाररया राव िोिेरारर थबथिंथनफ्राय थचन-
थतबेतान राव िोिेरथन आरो सबं िोिेरथन थबथिंथनफ्राय
थबसोर मंिियड सबं िोिेरथन । थबसोर िाहाइयै आसामथन
5
बिुंबिर दैमाथन सा सोरिाङाव िोसारनानै दंब्िाबो
(फिननाय
आसामथन िंफ्रोमबो थजिायावनो बर’िोरखौ मोननो हायो।
खौ 150-
बर’िोरा राव िनिाइ थसथबनायाव िोबावै आिान होनायखौ 200
ननो मोननाय सोदोबथन
जायो । बर’ रावखौ सोिोंिाइथन थबजों महरै 1963 िेजेराव
मयिाइयाव जािायदोंमोन आरो 1968 मायिाइयाव िोजौ थिरनांिो
िाखोआव सोसनजायो । बेथन अनिायैबो 1977 मायिाइयाव न ।)
िवाहाटी मििसोिोंसाथिया िोदान भारतारर राव (MIL)
महरै थिसनो । 1984 मायिाइथनफ्राय बर’ रावखौ आसामथन
रायजोआरर राव महरै िनायथि होनाय जायो । 2003
मायिाइयाव भारत सरकार, आसाम सरकार आरो बर'
थिबारे सन टाइिारजों जानाय थब.रट.थस. रादाय बाफदयै बर’
रावा संथबथजरथन दाइनथि िाररयाव जायिा मोनो । बेथन
उनावनो बर’ रावा जौिानो िोबां खाब मोनो । 2005
मायिाइथन 17 अक्टबराव बर’ रावा भारतथन जौथसन उदां
िनिाइ िसंिान ‘साथहत्य अकाडेमी’ थनफ्राय िनायथि मोनो
आरो 2005 मायिाइथन 3 थडसेम्बराव के न्रीय िक’ सेवा
आयिा बर’ रावखौ मोनसे आयदा राव महरै सोसनना िायो ।
आथिखािाव बर’ रावा िवाहाटी, बड’िेण्ड, थडब्रिड़ आरो
कटन मििसोिोंसाथिथन मोनसे आबं थबिान महरै जायिा
54 10
Page 11
आवथग्रना दं । बेथन अनिायैबो बर’ िनिाइ आिादा 1952
मायिाइथन 16 नबेम्बराव िायसनजेननायथनफ्राय राव,
िनिाइ, हाररम जौिानायथन थबथिङाव िोबां खामाथन
मावबोबाय िानायखौ ननो मोनो ।
(v) फिन:
बर’ रावाव मोनिाम राहाजों जोिा आिोनथनफ्राय जो
आिोनथसम आिोन सोिायनाय5
(फिननाय
जायो । बेिोरखौ िाहायाव सावरायनाय जाबाय-
खौ 150-
(क) िबन िबन उदां सोदोब बाहायनानै 200
सोदोबथन
(ख) मंमाथन थसिां एबा उनाव जो-जोिा िोरमायग्रा िबन िबन
िेजेराव
सोदोब िजनानै
थिरनांिो
(ि) उन दाजाबदा िजनानै न ।)
(क) िबन िबन उदां सोदोब बाहायनानै :
बर’ रावाव जोिा आरो जो आिोन िोरमायनो िबन िबन उदां
सोदोब बाहायनाय जायो। जेरै-
जोिा आिोन जो आिोन
आदा बाजै
आबौ आबै
हौवा थहन्जाव
दाहोना रुवाथि
(ख) मंमाथन थसिां एबा उनाव जो-जोिा िोरमायग्रा िबन िबन
सोदोब िजनानै :
बर’ रावाव मानथस-दमथस, थजब-जनाद, दाउमा-दाउसाथन िाखाय
आिादा आिादा जो-जोिा फदथन्िग्रा सोदोब बाहायनाय जायो।
जेरै-मानथसथन िाखाय हौवा-थहन्जाव, जो-जोिा,
54 11 P.T.O.
Page 12
थजब-जनारथन िाखाय बांग्रा-बांथग्र, िान्िा-िाथन्ि, बन्दा-बथन्द
आरो दाउमा-दाउसाथन िाखाय
जो-जोिा बायफद बायफद। जेरै-
जोिा आिोन जो आिोन
हौवा मानथस थहन्जाव मानथस
फिसाजोिा/फिसाज्िा फिसाजो
सैमा बांग्रा सैमा बांथग्र
बोरमा िान्िा बोरमा िाथन्ि
अमा बन्दा अमा बथन्द
दाउजोिा/दाउज्िा दाउजो
जोिा हांसो जो हांसो
(ि) उन दाजाबदा िजनानै :
बर' रावाव जोिा आिोन फदथन्िग्रा सोदोबथन उनाव उन दाजाबदा
दाजाबनानै जो आिोन खािामनाय जायो । बे उन दाजाबदािोरा
जादों- (-इ, -उ, -ए)। िाहायाव बेिोरखौ थबफदथन्िथन िेजेरजों
िोरमायनो नाजानाय जाबाय। जेरै-
जोिा आिोन जो आिोन
-इ : खाना खाथन
बेंिा बेंथि
िेंग्रा िेंथग्र
-उ : हायिा हायि
िायिा िायि
-ए : नाब्िा नाब्िे
हंिा हंिे
54 12
Page 13
बर’ रावाव िोजौवाव सावरायनाय बे मोनिाम खाथन्िजोंनो जोिा
आिोनथनफ्राय जो आिोनथसम आिोन सोिायनाय जायो ।
(vi) फिन:
रौटायाव ट्राक आरो बासजों सौग्राविायनायाव साब्रै सबंथन थजउ
खहा
स्ताि ररपटाार, अदाििरर, 20 अक्टू बर, 2024: अदाििरर
थजिाथन रौटा साररयाथियाव मैया बेिाथस 4.30 ररं िायाव
मोखांजों मोखां ट्राक आरो बासथन िेजेराव जानाय 1+2+2
सौग्राविायनायाव साब्रै सबंथन थजउ खहा जानायजों (रादाबथन
खरसा
िोिोसेनो साथजथनरव्रइबो बांथसन सबङा िाथज्रयै जोखोम
म,ं
जायो । थजउ खहा जानाय सबंिोरथन िेजेराव सािाम
थिरनाय
थहन्जाव सबं रं थिना ब्रह्म (42), माइस््तर्थ ब्रह्म (39),
आदब
सयथनका नाजाारर (23) आरो सासे हौवासा रुबदां ब्रह्म (4) आरो
दं । सिाद मोननाय बाफदब्िा साब्रैबो सबङा रौटा बेखेवनाय
िाइिांिारा िाथमथन । िाथज्रयै जोखोम जानाय सबंिोरखौ थन िाखाय
अदाििरर थसथभि देहािाहामसाथियाव िांनाय जायो नम्बर
आरो बेथननो सानै सबंखौ िवाहाटी मेथडके ि हथस्पटािथसम राननाय दं
दैिायहरनाय जायो । जाब्रबिाइया ट्राकथन ब्रेक िे इि ।)
जानायथन िाखाय जादों होननानै सिंथनफ्राय थमथिनो
मोननाय जादों। रौटा पथिसा बेथन सायाव िोरव्रों सिाद
िादों आरो ओनसोिारर सबंिोरथन िेजेराव िामा सांग्रांथि
िाबोनायथन थबबान िायो ।
(vii) फिन:
खािार 02-07-2024, मंििबार ।
सासे िरायसाथन िाखाय िोिोम बोिोरथन बन्दवा िारै नो
जोबोर िोजोनिावना । िोिोम बोिोरथन बन्दवा जिाइ
दानथन 1 थनफ्राय 31 खािारथसम जायो । बे दानसेथन
54 13 P.T.O.
Page 14
िोिाव समिाररयाव आं सानबाथन हाबािाररजों आइ-
आिामोनजों आसामथन िोजाम जाररथमनारर जायिा
थसबसािराव बेरायहैदोंमोन । अदाििररथनफ्राय िवाहारट
आरो िवाहारटथनफ्राय थसबसािरथसम हरथन बास । हरथन 8 1+1+3
ररं िायाव बास िाखोनानै अखानायै सानथन 12 ररं िायाव (सानरे ब
थसबसािर मोनहैयो । थसिाङावनो थि खािामखानाय थिरनाय
हटेिाव 12:45 ररं िायाव सहैदोंमोन । दसे थजरायनानै थन आदब,
बेिाथसयाव बेरायनो होननानै ओखारिांदोंमोन । बेखाथि आयदाथन
जों थसबसािर टाउनखौनो नायखाना िै नाय बाफद जादोंमोन बाथ्रा
आरो
। बायजोआवनो जाखां-िोंखां िै नानै मेंनायजों िाब हटेिाव
बेखेवनाय
थजरायिै दोंमोन । अखानायै िङावनो जों जयदौि,
थन िाखाय
थसबदौि, जयसािर, थसबसाि, रं घर, कारें घर, तिातिघर,
नम्बर
बायफदिोरखौ नायनो ओंखारिांदोंमोन । िारै नो जोबोर
राननाय दं
सोमोनांिाव, राजा रुरथसंह, थसबथसंहथन खंिाइ समाव ।)
ििांनाय जयदौि, थसबदौििोरखौ ननानै िारै नो
राजखि ं ाइथन मोनसे मोदोमनायखौ जों मोनदांदोंमोन ।
सोमोनांिाव फद जयदौिथन सेराव जयसािर आरो
थसबदौिथन सोराव थसबसािर मंथन िेदरे िेदरे िंनै थबिो दं ।
बायफद रोखोमथन हांसो, हांसो थसिारर आरो िबन हादरथन
दाउिोरजों बंिाबना िानाय बे जायिािोरा िारै नो
मानथसथन िोसोखौ रं जाहोनो
हायो । तिाति घरथन खोिायानो आिादाखा । बेयो आहम
सानथथ्रिोरथन साउथनमोन, रं घराव िाखोनानै आहम
राजािोरा मैसो सौिायनाय, दाउज्िा सौिायनाय बायफद
खेिािोरखौ नायदोंमोन । िारै नो थसबसािर
दावबायनायथनफ्राय राजा-महाराजाथन बै समथन िासै
थबथिंिोरखौनो जों जोंथन िोसो सानबोिावररयाव दसेथन
िाखायब्िाबो खनखांनानै िानो हायो, जों बेथन
बाहािोदारर जानो हायो ।
54 14
Page 15
बेखौनो आं आंथन रोंिौथिथनफ्राय बंनो सानो दावबायनाया
मानथसखौ िोबां रोखोमथन थियान, रोंमोनिाइजों िोिोसेनो
िोबां रं जाहोयो । बे जायिा बेरायनाया मानथसिोरथन
िेजेराव खौसेथिबो िाबोनो हायो । बेखायनो सम आरो
खाबखौ थसिाङाव िानानै बयबो दावबायहैनायथन थबिांथख
िानांिौ । बेयो िारै नो नोंिामोनथन थजउवावबो मोनसे
दाजाबिाइयारर िोहोम खोख्िैिोन । िोिोम बोिोरथन
बन्दवाव आंखौ िाबायनो िांनायथन िाखाय आइ-
आिामोनखौ िोरबोथनफ्राय साबायखर होयो आरो
थमथजंथियो उनथन समिोरावबो बे बाफदनो िबन िबन
जायिा दावबायनो खाब मोनिोन ।
सोंथि नं. 6. फिन:
बैसािवा बर’िोरथन मोनसे बयथनरव्रइ देरथसन बोिोरारर 5
रं जािाइ िोरबो । बेखो आथिखािाव सानथि खन ं ाय जायो (बाथ्रा
। सैिो दानथन जोबिा सानखाथि जािायो आरो बैसाि खिबाव
दानथन सानदहािािै िाजा िोमजायै सोथियो । बे बैसाि बेरखांनाय
रं जानायजों नांिादेरना दं बैसाि मेिाइ आरो सानथिखौ
मोसोनायिोरा । िाथमयारर बर’ समाजाव बैसाि मोसानाय, िावथन
मेिाइ खननानै रं जानाय ननो मोनो । बे मेिाइिोराव सेंग्रा रावजों
150-200
थसख्िा मोजां मोनिायनाय, जंखायिायनाय, जथि
सोदोबथन
िानायथन इं थिट होनायिोरखौ ननो मोनो । नािाय िेजेराव
मख’जािाव फद बे बैसाि मोसानायिोरथन अनिायैबो बेखेव ।)
बािरुम्बा, बारदै थसख्िा बायफद िोसोबोिावनो हानाय
मोसानायिोरखौ स्टेजाव मोसानायिोरखौ ननो मोनो ।
िामथहनबा जों बंनो हायो फद बैसाि मोसानाया िोदानथिथन
िोहोमाव न-न, िाथम-िाथम, थसथ्िा-थसथ्िा मोसानायथन
अनिायैबो आथिखािाव बेयो सायनासाथि िोखोहैनो
हानायखौ ननो मोननाय जायो । िाथम िाथम िांनानै बोराइ-
54 15 P.T.O.
Page 16
बरै , सेंग्रा-थसख्िा मोसायै मोसायै माथिनाया जिाइ आरो
खौसे जानानै राइजो खन ं ायथन िोिो नेरसोन । बैसाि
रं जानायथन अनिायैबो बर’िोरा िबन िबन
िोरबोिोरखौबो खन
ं ाय ननो
मोनो । बेिोरथन िेजेराव मािो दमाथस, काथतिासा, िथस्ि
हाबा, मह’ होनाय बाइफदिोरानो मख’जािाव ।
बेथखथनयावनो मोनसे खोिा रायखांनांिोन फद िथस्ि हाबा
आरो मह’होनायखौ िोदोथन दरं आरो कामरुपावि’ ननो
मोननाय जायो । बे मोनफ्रोमबो खंिाइिोरखौ धोरोमारर
आसारखाथन्िजों दोि िोनाङै खन ं ाय जायो ।
सोंथि नं. 7. फिन:
‘आिर’ जाय सोदोबा समायनाथन नोरसेन, जाय मोनसे
हाररथन थसनायथि, जाय मोनसे हाररम, सोदोमथिथन
थसनायथि । बे आिरा सानसेयावनो उथजनाय नङा ।
आिािथन उनाव आिाि बर आइजोिोरथन मोनदांथिथन 5
नोरसोन बेिोर । बरिोरा थमथिंिाथन िासाररयाव िानो (बाथ्रा
मोजां मोननाय मोनसे हारर । हाजो-हािा, हाग्रा बंग्रा सेर खिबाव
सेर थबसोर िानो मोजां मोनो । बेयावनो थजउ खन ं ो मोजां बेरखांनाय
मोनग्रा बर’िोरा थमथिंिाथन सायावनो थबिा खािामनानै सानथिखौ
राइजो जाबोदों । बर हौवािोरा ज ज मैहुराव िाङो, िावथन
आइजोिोरा मैिं-मैिा खानो िाङो । बेयावनो थबसोर रावजों
150-200
थमथिंिाथन समायना महराव बोदोर जाना, देबोर नांना िै यो
सोदोबथन
। थबसोर ददंथखया खानो िांनानै ददंथखयाथन समायना
िेजेराव
महराव बोदोर जायो आरो िावसोरथन थहयाव समायनायै
बेखेव ।)
एरना िायो । थि बे बाफदनो िोजानथनफ्राय नहरनाय हाजो
िाररखौ ननानै थबसोर हाजो आिरखौ िावसोरथन थजयाव
एरखांना िायो । थबिो, दैमा-दैसायाव बारनाय िब्ि’
थबबार, िाथम थबबारिोरखौबो िावसोरथन थज-जोमाव
54 16
Page 17
समायनायै एरखांना िायो । हाजो-हािा, हाग्रा बंग्रा,
दैमा-दैसाथन समायना महरखौि’ नङा बबेखाथन थजब-
जनार, दाउमा-दाउसा,
एम्िौ-एनिा िासैखौबो समायनायै थज-जोमाव थबसोर
एरखांना िायो । थबसोर मैदरे , िान्दा, मिर, खासेव,
खांरव्राइ बायफदिोरथन आिानिोरखौबो थजयाव एरखांना
िायो । आरो बेिोरथनफ्रायनो मैदरे आिा, िान्दा आिा,
मिर आिा बायफद आिरिोरथन जोनोम जादों । बेथन
अनिायैबो दाउि िद’, िारौ मेिन फिसा, िारौ मेिन िेदरे
बायफद रोखोमथन दाउिोरजों सोमोन्दो िोनां आिर एरना
िानायखौ ननो मोनो । बेिोरथन अनिायैबो बर’
आइजोिोरा खोदोम थबबार, िाथिर थबबार, बैथग्र
थबबारिोरखौबो िोवसोरथन थज-जोमिोराव एरना िायो ।
बर’ आइजोिोरा िावसोरथन िोरव्रोंथसन रोंिौथिखौ
फदथन्िबावनो हायो बे आिरिोरथन िेजेरजोंनो । बेबाफदनो
बर’ आइजोिोरथन िोरव्रों रोंिौथिथन साविाररखौ
िोदोथनफ्रायनो नबोिाथसनो दं आरो इयनथन समिोरावबो
फद ननो मोनिोन बेयो रोखा ।
54 17 P.T.O.