Page 1
ISC SEMESTER 2 EXAMINATION
SPECIMEN QUESTION PAPER
GUJARATI
----------------------------------------------------------------------------------------------------
Maximum Marks: 40
Time allowed: One and a half hour
Candidates are allowed an additional 10 minutes for only reading the paper.
They must Not start writing during this time.
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Answer Questions 1 and 2 in Section A and three questions from Section B on
any three out of the four prescribed textbooks.
The intended marks for questions or parts of questions are given in brackets. [ ]
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
SECTION A
LANGUAGE - 19 MARKS
Question 1 [12]
Write a composition in approximately 300-350 words in Gujarati on any one of the
topics given below.
ુ રાતીમાાં આશરે 300 થી 350
નીચે આપેલા વિષયોમાાંથી કોઈપણ એક વિષય પર ગજ
શબ્દોમાાં વનબાંધ લખો:
(i) ‘ કુ દરતની લાઠીનો અવાજ નથી હોતો ’
કોઈ એક કુ દરતી આપત્તિની ઘટનાનો ઉલ્લેખ કરી કારણો , અને ત્તનવારણ શુ ું હોઈ શકે
અને તમારા કતતવ્યનુ ું વણતન કરો.
(ii) ભારતીય લોકો તહેવાર ત્તિય છે . તે ધ્યાનમાું રાખી તમારા ત્તિય તહેવારની ત્તવશેષતા,
જરૂરરયાત અને તમને તે શા માટે ગમે છે ? તેન ુ ું વણતન કરો.
(iii) ‘ ટેક્નોલૉજીએ માનવ જીવનને સરળ અને સુલભ બનાવ્્ુ ું છે .’ આ કથનની ત્તવરૂદ્ધ કે
તરફેણમાું તમારુું મુંતવ્ય રજૂ કરો.
1
Page 2
(iv) કપરા સમયમાું પાડોશી જ આપણાું સાચા સાથી છે એવા કોઈ અનુભવો વ્યક્ત કરતો
ત્તનબુંધ લખો .
(v) ‘ કરક્સર એ ત્રેવડનો ત્રીજો ભાગ [બચત] છે .’ મોંઘવારીના જમાનામાું એક ત્તવદ્યાથી
તરીકે તમે તમારા ખચતમાું કઈ રીતે ઘટાડો [બચત ] કરી કુ ટુુંબ અને સમાજને ઉપયોગી
થઈ શકો તે ઉદાહરણો દ્વારા સ્પષ્ટ કરો.
(vi) નીચે આપેલા ત્તવષયોમાથી કોઈપણ એક ત્તવષય પર મૌલલક વાતાત કે િસુંગ લખો .
(a) પરરવતતન
(b) ‘એ જોઈ મારૂ રદલ દ્રત્તવ ગ્ુ ું ...‘ વાક્યને આધારે એક મૌલલક વાતાત કે િસુંગ લખો.
Question 2
Do as directed.
ુ ાર કરો .
સ ૂચના અનસ
નીચે આપેલા રૂઢિપ્રયોગનો અથથ લખો :
(i) રાત થોડી ને વેશ ઝાઝા [1]
(ii) ખાલીજગ્યામાું યોગ્ય રૂરિિયોગ વાપરી વાક્ય પ ૂણત કરો . [1]
રમેશભાઈએ ૭૫ વષે પાછા લગ્ન કરી ઘડપણમાું ...........
જેવુું કાયત ક્ુું .
(a) ન કરવા જેવુું ..
(b) મોટી ઉંમરે
(c) મોડી ઉંમરે
(d) ધોળામાું ધ ૂળ પાડવા
(iii) નીચે આપેલી કહેવતમાું યોગ્ય શબ્દનો ઉપયોગ કરી પ ૂણત કરો . [1]
મોરના ઈંડાને ____________.
2
Page 3
(iv) નીચે આપેલ કહેવતનો ઉપયોગ કરી સાથતક વાક્ય બનાવો . [1]
આપ સમાન બળ નહીં , મેઘ સમાન જળ નહીં .
(v) નીચે આપેલા એક શબ્દ માટે શબ્દસમ ૂહ આપો . [1]
વનિવેશ
(vi) નીચે આપેલા શબ્દસમ ૂહ માટે એક શબ્દ આપો [1]
સુંકેત િમાણે િેમીને મળવા જતી સ્ત્રી .
(a) ખુંરડતા
(b) િોત્તષતભર્ુક
ત ા
(c) અલભસારરકા
(d) સ્વાધીનપત્તતકા
(vii) નીચે આપેલા શબ્દ માટે યોગ્ય ત્તવરોધી શબ્દ આપો . [1]
મોંઘવારી
(a) સસ્તાઈ
(b) સોંઘવારી
(c) વ્યાજબી
(d) પરવડે નહીં તેવ ુ ું
3
Page 4
SECTION B
LITERATURE - 21 MARKS
Answer three questions from this section on any three out of the four prescribed
textbooks.
ચાર ત્તનયત પાઠયપુસ્તકોમાુંથી કોઈપણ ત્રણ પર આ ત્તવભાગમાુંથી ત્રણ િશ્નોના
જવાબ આપો.
ગદ્ય સુંચય (GADYA SANCHAY)
Question 3
(i) “ વષો પ ૂવે લબહારમાું ધરતીકુંપ થયો ત્યારે જાન –માલની કલ્પનાતીત ખુવારી થઈ
હતી . એ વખતે હજારો મનુષ્યો ખુવાર થઈ ગયા હતાું.”
(a) ‘મારૂ દુુઃખ’ ના લેખકનુ ું નામ લખી તેમણે ક્ુ ું લબરૂદ મળ્ુ ું હર્ુું તે લખો. [1]
(b) આ ‘હાસ્ય ત્તનબુંધ’ માું લેખકે કઈ બે બાબતોનો ઉલ્લેખ કયો છે તે જણાવો . [2]
(c) માનવીના ત્તવલચત્ર સ્વભાવને કારણે સુખદુુઃખનુ ું કોઈ એક ઉદાહરણ ઉપરોક્ત [4]
ત્તનબુંધને આધારે લખો .
અથિા (OR)
(ii) “ બસ, આ ટેડીબેર જોઈએ , પદ્મ દુકાનના શો-કેસ સામે આંગળી ચીંધીને રસ્તા
વચ્ચે રડવા બેઠો હતો.”
(a) ‘ અવાજોનુ ું ઘર ‘ ના લેલખકા કોણ છે ? તેમણે મળે લ કોઈ એક પુરસ્કારનુ ું [1]
નામ લખો.
(b) માટલુું શોધતા મધુબેને શુ ું જો્ુ ું ? તે સાથે તેમણે શુ ું યાદ આવ્્ુ ું ? [2]
(c) વાતાતનાત્તયકા ‘મધુબેન’ નુ ું પાત્રાલેખન કરો . [4]
4
Page 5
પદ્ય સુંચય (PADHYA SANCHAY)
Question 4
(i) “ ભરી લો શ્વાસમાું એની સુગધ
ું નો દરરયો ,
પછી આ માટીની ભીની અસર મળે ન મળે .
પરરલચતોને ધરાઈને જોઈ લેવા દો,
આ હસતાું ચ્હેરા , આ મીઠી નજર મળે ન મળે .”
(a) આ કાવ્યનો િકાર લખી તે કયા કાવ્ય સુંગ્રહમાથી લેવા્ુ ું છે તે જણાવો. [1]
(b) કત્તવનુ ું મ ૂળ નામ અને તખ્ખખ્ખલુસ લખી તેમને મળે લ કોઈ એક લખતાબનુ ું [2]
નામ લખો .
(c) આ કાવ્યમાું વ્યક્ત થયેલ વતનિેમને તમારા શબ્દોમાું વણતવો . [4]
OR
(ii) “દુુઃખીના દુુઃખની વાતો સુખી ના સમજી શકે ;
સુખી જો સમજી શકે , તો દુુઃખ ત્તવશ્વમાું ન ટકે.”
(a) સુભાત્તષત કોને કહેવાય ? [1]
(b) દુહા કોને કહે છે ? તેની સારહત્યમાું શી ત્તવશેષતા છે તે જણાવો. [2]
(c) ઉપરનુ ું સુભાત્તષત ઉદાહરણ આપી તમારા શબ્દોમાું સમજાવો [4]
5
Page 6
આંધળી ગલી (AANDHLI GALI)
Question 5
(i) “ પરે શ, આપણે શુું કરવા એનાથી નાસતા ફરવુ ું જોઈએ ? મને તો લાગે છે કે એ
બહુ સારી બાઈ છે . તારી વાત ર્ ુું જાણે , મને તો એ ગમે છે . ”
‘ પછી રોજ આવીને ચીટકશે તો ? ‘
(a) શુભાુંગી દર ગુરુવારે કુુંદનને ત્યાું શુ ું જોવા જતી ? [1]
(b) ‘ એનો ખપ પ ૂરતો ઉપયોગ કરી પછી તેને હડસેલી દઈએ તે મને ઠીક નથી [2]
લાગર્ ુું ‘ કોણ , કોને અને ક્યારે કહે છે તે જણાવો ,
(c) કુુંદનમાું આવેલ નોંધનીય ફેરફારોનો ઉલ્લેખ કરી તેનો ટૂુંકો પરરચય આપો . [4]
OR
(ii) “ ના , કહેવ ુ ું પડશે તે વગર તમને નહીં સમજાય શા માટે હુ ું તમારા બુંનન
ે ી સાથે
નહીં રહી શકુું ? શામાટે મે પેલા ભાઈને ના કહેવડાવી દીધી ? ....”
(a) કોણ મરતા – મરતા કુુંદનને ત્તવલ આપતા ગયા ? [1]
(b) કુુંદન પ ૂનમકાકા સાથે શા માટે લડી ? [2]
(c) કુુંદને પરે શ –શુભાુંગી સાથે ન રહેવા માટે કયા કારણો આપ્યા ? [4]
લચનુ મોદીના િત્તતત્તનત્તધ એકાુંકીઓ
(CHINU MODINA PRATINIDHI EKANKIO)
Question 6
(i) “ અજાણ્યો : કાું , અમને આરતી દે વી નથી ?”
પ ૂજારી : કેમ નહીં ? કેમ નહીં ? આ તો માનુ ું મુંરદર છે . અહી બધા જ સરખા ,
શુું ગરીબ , શુ ું તવુંગર ; શુ ું ઉચ્ચ , શુું નીચ ; શુું સ્ત્રી , શુું પુ.....”
(a) ‘ હાજરાહજૂર ’ એકાુંકીના પાત્રોના નામ લખો . [1]
(b) ‘ ભક્તરાજ તમે આટલી નાની ઉમરે ભક્ક્ત ખ ૂબ રાખો છો ...’ આ વાક્ય કોણ [2]
કોને માટે કહે છે ? શા માટે ?
6
Page 7
(c) હાજરાહજૂરના પાુંચમા દ્ર્શ્યમાું આવતા પ ૂજારી-માતાજી વચ્ચેના સુંવાદને [4]
તમારા શબ્દોમાું રજૂ કરો .
OR
(ii) “ દ્રૌપદી : હવે તમે કેવળ કોંતેય છો, ક્રુષ્ણ હતા , તો કણત પણ હણી શકાયો હતો
તમારાથી .એ પછી તો કાચબાઓએ તમને લ ૂટયા .”
(a) આ એકાુંકીની કથા-વસ્ર્ ુ કયા ગ્રુંથમાુંથી લેવાઈ છે ? તેમાું કોના મનોગતને [1]
વાચા આપી છે ?
(b) દ્રૌપદી સહદે વ પાસે બળાપો શુ ું કહી વ્યક્ત કરે છે ? [2]
(c) અજુ તનને ત્તનત્તમિ બનાવ્યા હતા એ વાત દ્રૌપદીને કઈ કઈ બાબતો દ્વારા [4]
સાલબતી આપે છે ?
7