Page 1
Central Board of Secondary Education
SAMPLE PAPER
Class 12
2025
Solutions
Page 2
आदर्श-प्रश्नपत्रम्
सं स्कृ तम् (के न्द्रिकम्) कोड् सङ्््या 322
कक्षा – द्वादशी
समयः – होरात्रयम् अङ्कयोजना उत्तरसङ्के ताश्च पूर्ाशङ्काः – 80
अवधातव्यम् -
1. अङ्कयोजनायां प्रदत्तानन उत्तरान्द्रर् ननदर्ाशत्मकानन सन्ति। प्रदत्तानन उत्तरान्द्रर् अनतररच्यानप सन्दर्ाशनस
ु ारम् अन्यानन
उत्तरान्द्रर् र्नवतुम् अहशन्ति।
2. आिररकनवकल्पात्मके षु प्रश्नेषु यद्यनप स्पष्टतया ननदेर्ः दत्तः अन्ति यत् के वलं प्रश्नद्वयम् अथवा प्रश्नत्रयम्
इत्यानदकम् उत्तरं दातव्यं तथानप यनद छात्रः अनतररक्त-प्रश्नानाम् उत्तरान्द्रर् न्द्रलखनत तनहश छात्रनहताय ननर्शयः कत्तशव्यः ।
यथा अनुवादकाये पञ्चवाक्यानां लेखनम् अर्ीष्टं परं छात्रः यनद षड् वाक्यानन न्द्रलखनत तनहश तत्र के वलं प्रथम-
पञ्चवाक्यानां न अनपतु यानन वाक्यानन उत्तमानन सन्ति तेषां मूल्याङ्कनं करर्ीयम्। (अयं ननयमः एकादश्ां कक्षायाम्
अनप पालनीयः ।)
3. श्लोके नाट्ांर्े वा पृष्टाः प्रश्नाः अवबोधात्मकाः सन्ति। अतः नवद्यान्द्रथन
श ः एतेषु प्रदत्तर्ब्दानां स्थाने समर्ाव-
पयाशयवान्द्रि-र्ब्दानां प्रयोगं कतुुं र्क्नुवन्ति। तदथशम् अङ्काः देयाः । यनद नवद्यान्द्रथन
श ः उत्तरलेखन-समये समुन्द्रितानां
नवर्क्तीनां विनानां ि प्रयोगं न कु वशन्ति तनहश अंर्तः अङ्काः कतशनीयाः न तु सम्पूर्ाशङ्काः ।
4. त्रुनिपूर्शवतशन्यै व्याकरर्ात्मक-प्रयोगाय ि अनुपाततः अङ्काः कतशनीयाः न तु सम्पूर्ाशङ्काः ।
5. आं न्द्रर्क-दृष्ट्या समुन्द्रितेभ्यः उत्तरेभ्यः अनप अङ्काः देयाः ।
6. रिनात्मक-काये वाक्यरिना प्रमुखा न तु वाक्यसौन्दयश-तत्त्वम्। अतः आं न्द्रर्कवाक्यर्ुद्धये अनप अङ्काः देयाः ।
खण्डः – क
अपनित – अवबोधनम् - 10 अङ्काः
1. अधोन्द्रलन्द्रखतं गद्यांर्ं पनित्वा प्रदत्तप्रश्नानामुत्तरान्द्रर् सं स्कृ तेन न्द्रलखत - 10
(अ) एकपदे न उत्तरत - के वलं प्रश्नद्वयम् 1×2=2
(i) भोजराजः
(ii) मीरा
(iii) कू डकी-ग्रामे
(आ) पूर्शवाक्येन उत्तरत - के वलं प्रश्नद्वयम् 2×2=4
(i) विक्रमः मीराां हन्तां पतष्पहारेण सह सपं प्रेवितिान्। अन्येद्तः तस्ाः जीिनलीलाां
Page 1 of 8
Page 3
समापविततां वििपूररतां चिकां प्रेिित्।
(ii) िैधव्यकाले मीरािाः समिः विशेितः कथाकीततनिोः पूजापाठिोः हररचिातिाां च
व्यतीतो भिवत स्म।
(iii) मीरािाः देिरः मीराां हन्तां सपं वििवमश्रितां चिकां च प्रेवितिान् परां न तत सपतः ताम्
अदशत् अवप च वििमवप तस्ाः कृ ते अमृतवमि जातां तस्मात् मीरािाः विश्वासः
कृ ष्णभक्तौ दृढात्ददृढतरोऽभित्।
(इ) अनुच्छेदस्य (नद्वनत्रर्ब्दात्मकं ) समुन्द्रितं र्ीषशकं न्द्रलखत। 1×1=1
मीरा, कृ ष्णभक्तमीरा, किवित्री मीरा
अन्ये अनप र्ीषशका: र्नवतुम् अहशन्ति।
(ई) यथाननदे र्म् उत्तरत- के वलं प्रश्नत्रयम् 1×3=3
(i) (ख) नवक्रमाय
(ii) (घ) रोिते स्म
(iii) (ग) नानानवधैः
(iv) (ख) नवषम्
खण्डः – ख
रिनात्मक–कायशम् - 15 अङ्काः
2. र्वान् स्वागतः । प्लाश्रिक् इत्यस् प्रिोगः पिातिरण-नाशकः इवत विििम् अश्रधकृ त्य वमत्रम् ½×10=5
सश्रितां प्रवत श्रलश्रिते पत्रे ररक्तस्थानावन पूरवित्वा उत्तरपतस्तिकािाां श्रलित।
िूजी-01, सां स्कृ वतभिनम्
(i) नवनदल्लीतः
नदनाङ्क : 12 अप्रैल, 2024
वप्रि वमत्र (ii) सश्रित !
सस्नेहां (iii) नमिे
अत्र कत शलां तत्राित। ह्यः एि मम विद्ालिे 'त्यज प्लाश्रिक् रक्ष पिातिरणम्' इवत विििे एका
गोष्ठी अभित् । अत्रैि मिा प्रथमिारां (iv) ज्ञातां ित् प्लाश्रिक् इत्यस् पररणामाः दूरगावमनः घातकाश्च
भिस्तन्। अन्यावन सिातश्रण ििूवन मृवत्तकािाां विनश्य विलीिन्े परां (v) प्लाश्रिक् तत कदावप न अपक्षीिते। न
इदां गलवत न च विलीिते। एिां प्लाश्रिक् इत्यस् प्रिोगेण (vi) पिातिरणस् कृ ते महती क्षवतः भिवत। परां
ििां प्रातः जागरणात् आरभ्य रात्रौ वनद्रापितन्ां प्लश्रिक् इत्यस् विविधििूनाां प्रिोगां (vii) कत मतः ।
वकमश्रधकम् इिां लेिनी ििा अहां श्रलिावम, अस्ाः च पतनः पूरणी प्लाविक् -वनवमतता। कल्पिावम िवद एिमेि
प्लाश्रिक् इत्यस् प्रिोगः िश्रधष्य
त ते तवहत वकां भविष्यवत ? ििततः पिातिरणस् (viii) रक्षणे एि अस्माकां
Page 2 of 8
Page 4
रक्षणम्। आशासे त्वमवप जागरूकः भूत्वा अन्येभ्यः अवप प्रेरणाां प्रदास्श्रस। गृहे (ix) वपतृभ्याां मम प्रणामाः
वनिेदनीिाः ।
भितः अश्रभन्नवमत्रम्
(x) स्वागतः
मञ्जूषा
कत मतः , ज्ञातम्, प्लाश्रिक् , वपतृभ्याम्, सश्रित, निवदल्लीतः , पिातिरणस्, रक्षणे, नमः , स्वागतः ।
3. मञ्जष
ू ाप्रदत्त-पदसहायतया अधोन्द्रलन्द्रखतां कथां पूरयत - ½×10=5
एकः कश्चन महात्मा आसीत्। सः वनत्यां (i) ईशितत्याां लग्नः एकस्तस्मन् आिमे वनिसवत स्म। भक्ताः तां
महात्मानां मेश्रलततम् आगच्छस्तन् स्म। ते स्वसमस्ाः अवप िदा कदा (ii) महात्मानां कथिस्तन् स्म। महात्मा
अवप िथासामर्थ्यं तासाां समाधानां सूचिवत स्म। एकदा एका िृद्धा मवहला महात्मानम् आगत्य (iii)
प्राश्रथत
त िती ित् अिां मम पौत्रः । एिः गतडस् अत्यश्रधकां सेिनां करोवत। कृ पिा भिान् एनां बोधितत। महात्मा
अिदत् ित् एकसप्ताहाद् अनन्रम् आगच्छतत तदा (iv) बोधविष्यावम। सा पतनः एकसप्ताहाद् अनन्रां
महात्मानां (v) पौत्रां बोधविततां प्राश्रथत
त िती। महात्मा (vi) पतनरेकदा एकसप्ताहात् अनन्रम् आगन्तम्
अकथित्। महात्मवन िद्धािती सा पतनः उक्ते समिे प्राप्तिती। अधतना महात्मा तां बालकम् अबोधित् – ित्स!
अत्यश्रधकां (vii) गतडभक्षणां िोग्यां न भिवत। के भ्यश्चन वदिसेभ्यः अनन्रां सा िृद्धा महात्मानम् असूचित् ित्
तस्ाः (viii) पौत्रः अधतना गतडभक्षणम् अत्यजत्। पतनः सा महात्मानम् अपृच्छत् ित् सः कथां िारद्विां
सप्ताहादनन्रम् आगच्छतत इवत अकथित् ितः ‘ित्स! अत्यश्रधकां गतडभक्षणां िोग्यां न भिवत।’्इत्येतत् िाक्यां
तत पूितमवप िक्तांत (ix) शक्यते स्म? तदा महात्मा अकथित् िदा भिती प्राश्रथत
त िती आसीत् तदा अहमवप बहु
गतडभक्षणां करोवम स्म, अतः अन्यस्मै गतडत्यागाि िक्तांत मम अश्रधकारः न आसीत्। अहम् अभ्यासेन प्रित्नपूितकां
गतडत्यागम् अकरिम्। अतः अहां ततः परमेि बालकां बोश्रधतिान् अवप च मम िचसः तस्तस्मन् प्रभािोऽवप
जातः । िृद्धा अन्ये भक्ताश्च िद्ध्या (x) नतमिकाः अभिन्।
अथवा
अधोन्द्रलन्द्रखतसं वादे मञ्जष
ू ायाः सहायतया ररक्तस्थानानन पूरयि 1×5=5
पररश्रधः - आद्े! त्वम् अद् अल्पाहाराथं वकम् आनीतिती?
आद्ा - (i) अहम् इडली-साम्भरिाद्म् आनीतिती। उनदत ! त्वं नकम् आनयः ?
उवदतः - अहम् ओदनां सूपि आनीतिान्। पररधे! त्वां मध्यािकाशे भक्षणाि वकम् आनिः ?
पररश्रधः - (ii) मम माता मह्यां रोविकाां आलतकस् शाकां च दत्तिती। परम् अहां तद् न इच्छावम।
मीशा - मम पाश्वे आलतकस् श्रचप्स् शीतलपेिां चास्ति। (iii) वकां भित्यै शीतलपेिां रोचते?
पररश्रधः - आम्, मह्यां शीतलपेिां रोचते।
अभ्यतदिः -(iv) वकां विस्मृतां त्विा ित् र्ीतलपेयं, श्रचप्सावदकावन जङ्कभोज्यििूवन स्वास्थ्याि वहतकराश्रण
Page 3 of 8
Page 5
न भिस्तन्।
पररश्रधः - िद् िित अस्मभ्यां न रोचते, तत् ििां कथां िादेम?
अभ्यतदिः - (v) सितदा तर्थ्यवमदां स्मरणीिां ित् शतद्धां सास्तिकां पौविकां च भोजनमेि स्वास्थ्यरक्षकां भिवत।
पररन्द्रधः - र्वता सत्यं कन्द्रथतम्। अग्रे वयं यत् स्वास्थ्याय नहतकरं र्वेत् तदेव आनेष्यामः ।
रिनात्मक-काये वाक्यरिना प्रमुखा। अत्र अन्यानन अनप उत्तरान्द्रर् र्नवतुं र्क्नुवन्ति।
4. ननम्नन्द्रलन्द्रखतवाक्येषु के षाञ्चन पञ्चवाक्यानां सं स्कृ तेन अनुवादं कु रुत – 1×5=5
1. िैभिः उच्ैः हसवत।
2. यूयं नकं पिथ?
3. बालकाः कथां श्रोष्यन्ति।
4. ितिाम् उच्ैः मा िदतम्।
5. कृ िकाः क्षेत्रां/क्षेत्राश्रण अगच्छन्/गतिन्ः ।
6. अधतना आिाां शिनां कत िाति। / अधतना आिाभ्याां शिनां करणीिम्/कत्ततव्यम्।
खण्डः - ग
अनुप्रयुक्तव्याकरर्म् 20 अङ्काः
5. अधोन्द्रलन्द्रखतवाक्येषु रेखानङ्कतपदानां सन्तधं सन्तधच्छे दं वा कृ त्वा न्द्रलखत- 1×6=6
(के वलं प्रश्नषि् कम्)
(i) धमातन्न
्
(ii) अत्राप्यलोभः
(iii) मनतः + नाम
(iv) उल्लङ््य
्
(v) तपः + तेपे
(vi) नैकेन
(vii) िलत + एतत्
6. अधोन्द्रलन्द्रखत-वाक्येषु रेखानङ्कतपदानां समुन्द्रितं समिपदं नवग्रहवाक्यं वा प्रदत्तनवकल्पेभ्यः 1×5=5
न्द्रित्वा न्द्रलखत – (के वलं प्रश्नपञ्चकम्)
(i) (ग) न अश्नन्
(ii) (क) पवतः च पत्दन
्ी च
(iii) (ग) सापराधम्
(iv) (क) पास्तित्यसम्भृतमवतः
(v) (ि) दीघेर् प्रयासेन
(vi) (क) प्राप्तां पररचिपत्रां िैः ते
Page 4 of 8
Page 6
7. अधोन्द्रलन्द्रखत-वाक्येषु रेखानङ्कतपदेषु प्रकृ नतप्रत्ययौ सं योज्य नवर्ज्य वा समुन्द्रितं रूपं 1x6=6
प्रदत्तनवकल्पेभ्यः न्द्रिनुत – (के वलं प्रश्नषट्कम्)
(i) (क) प्र+मद्+तव्यत्
(ii) (ि) व्यिस्तस्थत+िाप्
(iii) (ग) प्र+सू+क््त
(iv) (ि) निन्
(v) (ग) गतणी
(vi) (क) कश्रथतिान्
(vii) (घ) प्र+आप्+क्त
8. कोष्ठकप्रदत्तपदै ः सह समुन्द्रितां नवर्नक्तं प्रयुज्य ररक्तस्थानपूनतुं कृ त्वा न्द्रलखत – 1×3=3
(के वलं प्रश्नत्रयम्)
(i) (क) फले
(ii) (ग) प्रज्ञया
(iii) (ि) मुञ्जाय
(iv) (घ) स्वाध्यायात्
खण्डः – घ र्ाग - I
पनितांर्ावबोधनम् 25 अङ्काः
9. अधोन्द्रलन्द्रखतं गद्यांर्ं पनित्वा तदाधाररतान् प्रश्नान् यथाननदे र्ं सं स्कृ तेन उत्तरत - 5
अ. एकपदे न उत्तरत - (के वलं प्रश्नद्वयम्) ½×2=1
(क) श्मशानभूमौ
(ि) कापाश्रलकः
(ग) श्रशिप्रसादेन
आ. पूर्शवाक्येन उत्तरत - (के वलं प्रश्नद्वयम्) 1×2=2
(क) ित्सराजः बतवद्धसागरां नत्वा शनैः शनैः प्राह - तात! मिा भोजराजो रश्रक्षत एिास्ति।
(ख) 'िोवगना भोजो जीवितः इवत कथा लोके ित प्रसृता।
(ग) मतञ्जः कापाश्रलकां प्राथतित् - हे िोगीन्द्र! मिा हतस् पतत्रस् प्राणदानेन माां रक्षेवत।
इ. यथाननदेर्म् उत्तरत - (के वलं प्रश्नद्वयम्) 1×2=2
(क) ित्सराजः
(ि) हतस्
(ग) वननः
Page 5 of 8
Page 7
10. अधोन्द्रलन्द्रखतं पद्यांर्ं पनित्वा तदाधाररतान् प्रश्नान् यथाननदे र्ं सं स्कृ तेन उत्तरत - 5
अ. एकपदे न उत्तरत - (के वलं प्रश्नद्वयम्) ½×2=1
(क) काांस्म्
(ि) अजस्रम्
(ग) वमतप्रभािी
आ. पूर्शवाक्येन उत्तरत - (के वलं प्रश्नद्वयम्) 1×2=2
(क) अल्पज्ञः पुरुषः ननरिरम्/अजस्रं प्रलापं करोनत।
(ख) सुवर्ुं कांस्यवत् नादं न करोनत।
(ग) अल्पज्ञः अजस्रां प्रलपवत परां पस्तितः वमतप्रभािी भिवत।
इ. यथाननदेर्म् उत्तरत - (के वलं प्रश्नद्वयम्) 1×2=2
(क) अजस्रम्
(ि) पतरुिः
(ग) अवततराम्
11. अधोन्द्रलन्द्रखतं नाट्ांर्ं पनित्वा तदाधाररतान् प्रश्नान् यथाननदे र्ं सं स्कृ तेन उत्तरत - 5
अ. एकपदे न उत्तरत - (के वलं प्रश्नद्वयम्) ½×2=1
(क) श्रशशतभ्यः
(ि) अश्रभरुश्रचम्
(ग) जीिनिात्रािाम्
आ. पूर्शवाक्येन उत्तरत - (के वलं प्रश्नद्वयम्) 1×2=2
(क) कत िला विहस् मदालसाां कथिवत - िवद त्वां शीघ्रमेि पवतगृहां गवमष्यश्रस तदा एकावकनी
भविष्यावम।
(ि) मदालसा जीिनपथे चश्रलततां स्विां समथात अस्ति।
(ग) स्ङ्गीतसावहत्यमाध्यमेन ब्रह्मविद्ाां सरसाां विधाि मदालसा बहुभ्यः न्द्रर्र्ुभ्यः न्द्रर्क्षर्ं
प्रदास्यनत।
इ. यथाननदेर्म् उत्तरत - (के वलं प्रश्नद्वयम्) 1×2=2
(क) उपािः
(ख) त्वम्
(ग) विहस्
12. अधोन्द्रलन्द्रखतस्य पद्यस्य र्ावाथुं मञ्जष
ू ाप्रदत्तपदै ः पूरनयत्वा पुनः न्द्रलखत – 1×3=3
र्ावाथशः –
(i) सहस्रैः
Page 6 of 8
Page 8
(ii) सज्जनताम्
(iii) ननमग्नः
अथवा
प्रदत्त-र्ावाथशत्रयात् र्ुद्धं र्ावाथुं न्द्रित्वा न्द्रलखत- 1×3=3
(क) (i) मृत्योः अनन्रम् एिा पृश्रथिी के नावप सह न गतिती वनश्रश्चतमेि त्विा सह गवमष्यवत।
(ि) (ii) गतणिता पतत्रेण एि माता वनभतिा भिवत।
(ग) (iii) शोकस् समिे लक्ष्मणः ितद्धाि तत्परः अस्ति।
13. अधोन्द्रलन्द्रखत- श्लोकस्य प्रदत्ते अन्वये ररक्तस्थानपूनतुं कु रुत – 1×3=3
अन्वयः – (i) पाश्रथि
त स् (ii) निनृपवतविमशे (iii) भ्रातरः
14. ‘क’ िम्भस्य वाक्यांर्स्य ‘ख’ िम्भस्य वाक्यांर्न
े सह मेलनं कु रुत - ½×4=2
‘क’्िम्भः ‘ख’्िम्भः
(i) ज्ञाने मौनां क्षमा शक्तौ (ग) त्यागे श्लाघाविपितिः ।
(ii) तेजः क्षमा धृवतः (क) शौचमद्रोहो नावतमावनता।
(iii) आह्लावदतां कत लां सितम् (घ) िथा चन्द्रेण शितरी
(iv) िशसे विश्रजगीिूणाम् (ख) प्रजािै गृहमेश्रधनाम्
15. अधोन्द्रलन्द्रखतेषु वाक्येषु रेखानङ्कतपदानां प्रसङ्गानुसारं र्ुद्धम् उत्तरं न्द्रित्वा न्द्रलखत – ½×4=2
(i) ऐश्विाति
(ii) लक्ष्मणेन
(iii) िातातलापः
(iv) िीरामः
खण्डः – घ र्ागः - ii
सामान्यसं स्कृ तसानहत्यपररियः 10 अङ्काः
16. अधोन्द्रलन्द्रखत-प्रश्नानाम् उत्तरान्द्रर् न्द्रलखत- (के वलं प्रश्नत्रयम्) 1×3=3
(i) िीमद्भगिद्गीता
(ii) अनुर्ासनम्
(iii) दौवाररकस्य ननष्ठा
(iv) काश्रलदासः
Page 7 of 8
Page 9
17. मञ्जष
ू ायाः समुन्द्रितं पदं न्द्रित्वा ररक्तस्थानानन पूरयत – (के वलं प्रश्नत्रयम्) 1×3=3
(i) महाकाव्यम्
(ii) अथतगौरिम्
(iii) पदलान्द्रलत्यम्
(iv) आख्यानयका
18. समुन्द्रितं मेलयाम। 1×4=4
र्ागः - क भागः - ख
(i) उरुर्ङ्गनािकम् (क) र्ासः
(ii) मृच्छकनिकम् (ख) शूद्रकः
(iii) मुद्राराक्षसम् (ग) सप्ताङ्कात्मकं नािकम्
(iv) मालतीमाधवम् (घ) र्वर्ूतेः कृ नतः
*************************************
Page 8 of 8
Page 10
CBSE STUDY MATERIAL
CBSE Board
INFORMATION CLASS STUDY MATERIAL
1 Time Table 09 Sample Paper
10 Sample Paper
2 Result
11 Sample Paper
3 Syllabus 12 Sample Paper
OTHER RESOURCES
09 Question Paper
Maps of India, Maps of World
Writing Skill Formats 10 Question Paper
Periodic Table 11 Question Paper
12 Question Paper
Class 9 Notes
Class 10 Notes
NCERT Book
Class 11 Notes
Class 12 Notes NCERT Solutions
ENTRANCE EXAMS
JEE Main CLAT CUET UG
JEE Advanced NEET UG Fashion & Design