CBSE Class 12 Question Paper 2026 Solution Gujarati

FOR CBSE CLASS 12 EXAM PREPARATION

CBSE Class 12 2026
Question Paper
Solution · Gujarati
EXAM YEAR TYPE SUBJECT

CBSE Class 12 2026 Question Paper Solution Gujarati

Notes · Sample Papers · Previous Year Papers · Mock Tests

m
m .co

m .co s e m
a
Marking Scheme

se Strictly Confidential
(For Internal and Restricted use only)
ag l
Senior Secondary School Examination, 2026 (XIIth)
SUBJECT NAME: - Gujarati (Q.P. CODE 110/10)

General Instructions: -
1 The CBSE has decided to introduce On Screen Marking (OSM) for the evaluation of
Class XII answer Book with the 2026 Examination.
2 You are aware that evaluation is the most important process in the actual and correct
m
m
assessment of the candidates. A small mistake in evaluation may lead to serious
.co
.co m
problems which may affect the future of the candidates, education system and

s e
em
teaching profession. To avoid mistakes, it is requested that before starting evaluation,

s
you must read and understand the spot evaluation guidelines carefully.
g l a
3
l a
“Evaluation a
policy is a confidential policy as it is related to the confidentiality
ofgthe examinations conducted, evaluation done and several other aspects. Its
aleakage to public in any manner could lead to derailment of the examination
system and affect the life and future of millions of candidates. Sharing this
policy/document to anyone, publishing in any magazine and printing in
Newspaper/Website, etc. may invite action under various rules of the Board
and IPC.”
4 Evaluation is to be done as per instructions provided in the Marking Scheme. It should
not be done according to one’s own interpretation or any other consideration. Marking
Scheme should be strictly adhered to and religiously followed. However, while

m
evaluating, answers which are based on latest information or knowledge and/or

.co
are innovative, they may be assessed for their correctness otherwise and due

m
marks be awarded to them. In Class-XII, while evaluating two competency-
e
las
based questions, please try to understand given answer and even if reply is not
from marking scheme but correct competency is enumerated by the candidate,

5
due marks should be awarded.
ag
The Marking scheme carries only suggested value points for the answers.
These are in the nature of Guidelines only and do not constitute the complete answer.
The students can have their own expression and if the expression is correct, the due
marks should be awarded accordingly.
6 The Head-Examiner must go through the first five answer books evaluated by each
evaluator on the first day, to ensure that evaluation has been carried out as per the
instructions given in the Marking Scheme. If there is any variation, the same should
be zero after deliberation and discussion. The remaining answer books meant for
evaluation shall be given only after ensuring that there is no significant variation in
m
m .co
the marking of individual evaluators.

c. o7 Evaluators will mark ( √ ) wherever answer is correct. For wrong answer CROSS ‘X’

s e m
m
be marked. Evaluators will not put right (✓) while evaluating which gives an

s e l
impression that answer is correct and no marks are awarded. This is most common
g a
g la mistake which evaluators are committing.
a
a 8 If a question has parts, please award marks on the right-hand side for each part in
the OSM Portal. Marks awarded for different parts of the question will be totaled up
by the OSM System.
9 If a question does not have any parts, marks must be awarded in the left-hand margin
in the OSM Portal. This may also be followed strictly.

m .
.co s e m
MS-Gujarati/110/10
s em 1 P100110
l a
g la ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 1 of 15

10 If a student has attempted an extra question, answer of the question deserving more
marks should be retained and the other answer scored out with a note “Extra
Question”.
11 No marks to be deducted for the cumulative effect of an error. It should be penalized
only once.
12 A full scale of marks __________ (example 0 to 80/70/60/50/40/30 marks as given in
Question Paper) has to be used. Please do not hesitate to award full marks if the
answer deserves it.
13 Every examiner has to necessarily do evaluation work for full working hours i.e., 8
hours every day and evaluate 20 answer books per day in main subjects and 25
answer books per day in other subjects (Details are given in Spot Guidelines).This is
in view of the reduced syllabus and number of questions in question paper.
14 Ensure that you do not make the following common types of errors committed by the
Examiner in the past :-
● Answers marked as correct, but marks not awarded. (Ensure that the right tick
mark is correctly and clearly indicated. It should merely be a line. Same is with
the X for incorrect answer.)
● Half or a part of answer marked correct and the rest as wrong, but no marks
awarded.
15 While evaluating the answer books if the answer is found to be totally incorrect, it
should be marked as cross (X) and awarded zero (0) Marks.
16 The Examiners should acquaint themselves with the guidelines given in the
“Guidelines for Spot Evaluation” before starting the actual evaluation.
17 The candidates are entitled to obtain photocopy of the Answer Book on request on
payment of the prescribed processing fee. All Examiners/Additional Head
Examiners/Head Examiners are once again reminded that they must ensure that
evaluation is carried out strictly as per value points for each answer as given in the
Marking Scheme.
18 If a candidate attempts both alternatives/options in a question where only one
option/ alternative is required to be attempted, the Evaluator shall award marks
in both the options. The system will take the higher of two scores and
disregard the other response.
19 In a question having two options/alternatives, if a candidate has attempted only
one, then the evaluator shall mark “NA” (Not attempted) against the option that
has not been attempted by the candidate.

MS-Gujarati/110/10 2 P100110

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 2 of 15

m
m .co

m .co s e m
se
MARKING SCHEME
g l a
GUJARATI (Subject Code-110)
(PAPER CODE : 10) (P100110)
a
Q.No. EXPECTED OUTCOMES/VALUE POINTS Marks
SECTION – A
(READING SKILLS)
અભય એટલે બા ભયમામથી ુ્તિ. મોિનો ભય, શરશહારનો ભય, આબ નો ભય,
કુ ટં બ
ુ પરરવાર વવશેનો ભય, રોગનો ભય, એમ ભયની વંશાવલી જેટલી લંબાવીએ િેટલી લંબાવી
m
m
શકાય. એકમામ મોિનો ભય ી્યો એટલે બધા ભય ી્યા એમ સામા્ય રીિે કહેવાય છે ; પણ
.co
.co
એ બરોબર નથી લાગ .ું ઘણા મોિનો ભય છોડે છે , છિાં પણ નાના શકારનાં દુ:ખોથી નાસે છે . કોઈ
s em
em
પોિે મરવા િૈયાર હોય છે . પણ સગાંવહાલાંનો વવયોગ સહન નથી કરી શતિા કોઈ કજૂ સ બ ું જ ું
s g l a
l a
કરશે, દેહ જિો કરશે, પણ એકઠું કરે ું ધન છોડિાં હેબિાઈ જશે કોઈ પોિે માનેલી આબ , શવિઠા a
ag
સાચવવા અનેક કાળઘીળા કરવા િૈયાર થશે ને કરશે. જગિની નનદાના ભયથી કોઈ સીધા માગગ
ાગવા છિાં લેનાં અચકાશે સ્યની શોધ કરનારે આ બધા ભયને વિલાંજવલ આ્યે જ છુ ટકો,
હરરચંલની જેમ પાયમાલ થવાની િૈયારી હોવી ાેઈએ. િો જ આ દુ:ખિી ભયોથી ુ્તિ મેળવવી
શકાય. માંસ ભય ુતિ થાય ્યારે જ સાચા અથગમાં એ માણસને લાયક બને છે. હરરચંલ ભયની
પાર અભયની અ ુ ૂવિ કરી શયા હિો.
શનો :
(1) અભય એટલે ું ?
o m
ઉતર : અભય એટલે બા
c
ભયમાંથી ુતિ થ ું ને.
આપણે યા યા શકારના ભય અ ુભm
.
(2)
s eભય, આબ નો ભય, કુટં બુ પરરવાર વવશેનો ભય,
વીએ છીએ ?
ઉતર : આપણે મોિનો ભય, શરશહારનો
la છીએ.
gવીએ
રોગનો ભય વગેરે ભય અaુભ
(3) સામા્ય રીિે યો ભય સૌથી મોઠો ગાગાય છે ?
ઉતર : સામા્ય રીિે મોિનો ભય સૌથી મોઠો ગાગાય છે .
(4) સ્યની શોધ કરનારે ું કર ું ાેઈએ ?
ઉતર : સ્યની શોધ કરનારે બધા ભયમાંથી ુ્તિ મળવવી ાેઈએ.
(5) ગયખંડને યો્ય શી્ગક આપો.
ઉતર : આ ગયખંડને અભય શી્ગક આપી શકાય.
m
m
c. o * .co
m
ૂલયાંકન કરિી વખિે નીચેની બાબિો ું ્યાન રાખ .ું
s em
e પરીષા આપનાર શ્યેક ઉમેદવાર ું વા્િવવક અને સાચું ૂલયાંકન કર ું એla ૂબ જ મહ્વપૂણગ
las ag
ag →
શરિયા છે.
Advanced Reading Skill ના શનોના જવાબમાં યાકરણની સામા્ય ૂલોના માતસગ
કાપવા નનહ.
→ એકની એક ૂલ વારં વાર થિી હોય િો એના માતસગ એક જ વાર કાપવા વારં વાર નનહ.
→ MCQ શનમાં વવયાથી જુ દી જુ દી 5 રીિે જવાબ આપનો હોય છે એમાં 95% થી 98% વવયાથી
મા્યા શમાણે યો્ય રીિે યવ્િિ ઉતર લખે છે . યારે 2% વવયાથી કોઈક ગરબડ કરિા
હોય છે.
m .
.co s e m
MS-Gujarati/110/10
s em 3 P100110
l a
g la ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 3 of 15

ઉ.દા. શન-1 ભારિની રાજધાની ું નામ આપો.
(A) રદલહી (B) ુંબઈ (C) પૂણે (D) સૂરિ
સાચો ઉતર : (A) રદલહી
વવયાથીના ઉતર : (A) રદલહી
: (A)
: રદલહી
: (C) રદલહી
: (A) ુંબઈ

નંધ : આવા સંાેગોમાં વવયાથીના નહિને ્યાનમાં રાખીને ૂલયાંકન કરશી.
* ુણ યોજનાનો ુય ઉદેશ વવયાથીઓને િથા ૂલયાંકનને વધારેમાં વધારે ્યાય આયવાનો છે .

* મા્કગ ્કીમ એ મામ માગગદ્શકા છે. સં ૂહી જવાબની રચના કરિા નથી. વવયાથીઓને
પોિાની અ ભય્તિ હોય છે અને ાે એ અ ભય્તિ સાચી હોય તો એ શમાણે ુણ
આપવા.
* પસંદગીના શનો જેવા કે (કાઈપણ ચાર) માં વવયાથી પસંદગી શમાણે ઉતર આપે છે . િો
કયારેક દરેક શનોના ઉતર સાપે છે . િે સંાેગોમાં જે ઉતર સાચા હોય િેના જ ુણ આપવાના
છે . િમાંક ુ્બ ુણ આપશો નનહ.
* ાે વવયાથીએ એક જ ઉતર ળે વાર લયો હોય િેવામાં પણ ાેના વ ુ ુણ આવિા હોય
િેને ગણિરીમાં લેવા.
* શદ મયાગદા કરિાં વ ુ લખાણના માતસગ કાપવા નનહ.

* એક જ શકારની ાેડણીની લ
ૂ ોનો ુણ. એક જ વખિ કાપવો.

PART – A
(વ્તુનિઠ રનો)
(Advanced Reading Skill)
1. નીચે આપેલો ગયઅંડ વાંચી િેની નીચે આપેલા શનોના એક-બે વાયમાં ઉતર લખો. 5x1=5
I. આજે ીવન કે ું બની ગ ું છે ?
ઉતર : આજે ીવન અવિશય ઝડપી અને આંિરરક બની ગ ું છે .

II. વવવચમ અ ુભવ કયો છે ?
ઉતર : રદવસ દર્યાન ીવન ીવવાનો લાગિો ડર એક વવવચમ અ ુભવ છે.

III. પોિાને કેવા સા બિ કરવા માટે ડર લાગે છે ?
ઉતર : પોિાને સચોટ સા બિ કરવાનો ડર લાગે છે.
IV. ડરના કારણે ું ખિમ થવા લા્ ું છે ? િે ું ું પરરણામ આ્ું છે ?
ઉતર : ડરના કારણે આપણી માન સકિા ખિમ થવા લાગી છે િેથી વવના કારણે ુ્સો,
કં ટાળો, નનરાશા, ઉવેગ આ બ ું જ ઘેરાવા લા્ ું છે .
V. આજે કે ું ય્તિ રહ ું નથી ?
ઉતર : આજે સુખ અને શાંવિથી કોઈ જ ડર રાયા વગર ીવનાર કોઈ ય્તિ રહ ું નથી.
MS-Gujarati/110/10 4 P100110

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 4 of 15

m
m .co

c. o 2. s e m
m a
se
નીચે ું કાય વાંચી િેની નીચેના શનનો સાચો વવકલપ શોધીને લખો.
g l 5x1=5
I. આ કાયમાં કવવ કોને શનો પૂછે છે ? a
ઉતર : (B) ભારિના નાગરરકોને

II. કવવની ૃ ટટએ ્વિંમ ભારિમાં ું ાેવા મળ ું નથી ?
ઉતર : (A) નૈવિકિા

III. કવવ દેશવાસીઓને ું કહે છે ?
m
ઉતર :
m
હર એક હહદી હહદ છે.
.co
.co
(C)
e m
emઆપણને કેવા થવા ું કહે છે ? l as
IV.
sકવવ
ઉતર : la (D) ag
ag હુ શયાર થવા ું

V. દેશ કમળની પાંદડ ઓની જેમ ખીલે અને સુવા સિ બને એ માટે કવવ ું કરે છે ?
ઉતર : (D) ્વાિં્ય રદને બંદગી
(LITERATURE)

3. નીચેના શનોના યો્ય વવકલપ પસંદ કરી ઉતર લખો. (કોઈપણ પાંચ)

om
5x1=5
આજે િો યાં જુ ઓ, ્યાં ચાડ , ચુગલી, હનદા શપંચનો પાર નથી. આ ઉ્તિ
c
I.
યા પાઠની છે ? અને કોણ બોલે છે ?
m .
s e
ઉતર : a
(D) અખાનો સંસાર્યાગ –lઅખો
g
PG. No. - 32

a
II. હં કારી ા કાયના કવવ ું નામ જણાવો.
PG. No. - 41
ઉતર : (C) સુંદરમ

ઢોરાં કૃ વિનો સાનહ્યશકાર જણાવો.
m
III.

m
c. o ઉતર : .co
PG. No. - 89
m
m
(A) લ ુકથા
s e
s e g l a
g la IV. વચરા ું ું રેશમી વર સાંધી ન શકા ું કારણ કે…….
a
a PG. No. - 22
ઉતર : (A) એટલા પાપ વવનાના વ્ગ કોઇની પાસે ન હિા.

V. િમ દામારે નનરાંિે રો, મા્િર! હું છુ ં િો લગણ કોઈ પાંદ ન િોડે, આ વાય કોણ
કોને કહે છે ?
PG. No. - 54
ઉતર : (D) એક આદમી પૂંા મેજરને
m .
.co s e m
MS-Gujarati/110/10
s em 5 P100110
l a
g la ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 5 of 15

VI. મોરનાં ંડાં પાઠ શેમાંથી લેવામાં આયો છે ?
PG. No. - 66
ઉતર : (B) માનિા
4. નીચે ું કાય વાંચી, િેની નીચે આપેલા શનોના એક વાયમાં ઉતર લખો. (કોઈપણ પાંચ) 5x1=5
PG. No. - 78
I. કવવ મેળો અને એકલિા કેવાં માગે છે ?
ઉતર : કવવ મેળો માનવીને સંગ અને અકેલિા ટોળે ટોળામાં માગે છે.

II. કવવ કે ું ીવિર માગે છે ?
ઉતર : કાય વાસ એના કેફના કં સુબાને ઘોળે યથાિ આનંદ – ઉલલાસમય ીવિર માગે છે .

III. કવવને ું નથી આવડ ું ?
ઉતર : કવવને િરિાં નથી આવડ ું અથાગિ ુસીબિનો સામનો કરિાં નથી આવડ ું.

IV. કવવની આંખો કેવી છે ?
ઉતર : કવવની આંખો નનરાશાથી ઘેરાયેલી અને થાકેલી છે .

V. ૃગજળ કયાં ચળકે છે ?
ઉતર : ૃગજળ મઝધારે એટલે કે શવાહની મ્યમાં ચળકે છે.

VI. ઉગિી સવારનો રં ગ કેવા છે ?
ઉતર : ઉગિી સવારનો ્હોળાયેલો રં ગ છે .

5. નીચેનો ગયઅંડ વાંચી િેની નીચેના શનોના એક-બે વાયમાં ઉતર લખો. (કોઈપણ પાંચ) 5x1=5

PG. No. - 70
I. લેખકનો જ્મ કયાં થયો હિો ?
ઉતર : લેખકનો જ્મ ુંબઈના ગામદેવી વવ્િારની રકપાાળ હેમરાજની ચાલીમાં થયા હિો.

II. લેખકની વસાહિ કેવી હિી ? િે ું નામ ું હ ું ?
ઉતર : કારાવાર શાંિના લોકોએ ાેગેવરીમાં સહકારી ધોરણે મકાનો બાંધેલાં. ચાર કુ ટં બ
ુ ો રહે
એ ું એક માળ ું મા ું ઘર. મણ ઓરડા આગળ નાનકડં આંગણં, પાછળ વાડો,
આવી વસાહિ ું નામ હ ું સર્વિી બાગ .

III. લેખકના સુખમાં મીઠાનો ગાંગડો કોણે બ્ ું ?
ઉતર : વ ુગળ અને અધગવ ુગળાકાર બંગલાઓની વચોવીચ આવેલા કલબના બેઠા ઘાટના એક
નાનકડા મકાનમાં ચાલતી ્ નૂ િસિપાલલટીિી નનશાળ એટલો સુખમાં મીઠાનો ગાંગડો
બની.

MS-Gujarati/110/10 6 P100110

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 6 of 15

m
m .co

m .co s em
se
IV. લેખકની સોસાયટી શેની પાછળ ઠં કાઈ ગઈ હિી ?
g l a
ઉતર : a ્ટ – કં રિટની ઈમારતો પી
આજે પણ લેખકની આ સોસાયટી છે પરં ુ િે સમે
જં ગલોમાં એ પૂરેપૂરી ઠં કાઈ ગઈ છે .

V. લેખકના વાડામાં શેનાં ઝાડ હતાં ?
ઉતર : લેખકના વાડામાં આંબાનાં, ાં ુનાં, વડનાં, િાડનાં િથા સરગવા અને અગવથયાનાં
ઝાડ હતાં.
m
m .co
VI.
.co
બપોર થિાં રીઓ પરસાળમાં ું કરિી હિી ?
m s e m
ઉતર :
s e
કારવાર િરફથી રીઓને માથામાં નાખવા રોજ નવી નવી, ાિે થ
ં ુ લ
ે ી વઠે ન ાે ઈએ.
g l a
g a
l જિી.
આથી બપોર થિાં થિાં માં જ ઘરે ઘરે પરસાળમાં રીઓ ટોળે મળ ને વે ણીઓ ્
ં ૂ થે a
a
(APPLIED GRAMMAR)
6.(A) સૂચના શમાણે સાચો વવકલપ પસંદ કરી ઉતર લખો. (કોઈપણ પાંચ) 5x1=5
I. િાગડવધના કરવા રઢશયોગનો સાચો અથગ લખો.
PG. No. - 8
ઉતર : મોજમા ઉડાવવી m
.co
(C)

e m
II. પી જ ું
s
રઢશયોગનો સાચો અથગ લખો.
la
ઉતર : (D) સહન કરી જ ું. a
g PG. No. - 14

III. આંખ લાલ થવી રઢશયોગનો કયો અથગ સાચો નથી િે લખો.
PG. No. - 66
ઉતર : (C) આંખો આવવી

IV. પેટ ું પાણી ન હાલ ું રઢશયોગનો સાચો અથગ લખો.
o m
m c
. - 66
c. o ઉતર : m
PG. No.

m
(A) નન્ચિ થઈ જ ું.
s e
s e g l a
g la a
a V. નીચેનામાંથી રઢશયોગ અને િેના અથગ ું ક ૂં ાેડકું યો્ય છે ?
PG. No. - 54
ઉતર : (D) લોહી ઉકાળા કરવા - ીવબાળવો

VI. મં ફેરવી લે ું રઢશયોગનો સાચો અથગ આપો.
PG. No. - 22
ઉતર : અણગમો યતિ કરવો
m .
(B)

.co s e m
MS-Gujarati/110/10
s em 7
l
P100110 a
g la ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 7 of 15

(B) સૂચના શમાણે સાચો વવકલપ પસંદ કરી ઉતર લખો. (કોઈપણ મણ) 3x1=3
I. નીચેના વાયમાંથી સંયોજકવા ું વાય શોધીને લખો.
ઉતર : (B) વળાવવયા િરીકે કામ કરે ્યારે ીવના ાેખમે એ સામનો કરે.

II. નીચેના વાયમાં યો્ય સંયોજક ૂકો :
આજે ગાંધી જયંવિ છે ________ શાળામાં ્વીછિા અ ભયાન રાખવામાં આ્ું છે.
ઉતર : (A) એટલે

III. નીચેના વાયોમાંથી સંયોજકવા ું વાય શોધીને લખો.
ઉતર : (D) છોકરાંઓને એમણે એવાં સમાવેલાં કે કોઈ છાડે ઉપાડયા ુ પાપ ન કરે.

IV. નીચેના વાયમાં યો્ય સંયોજક ૂકો :
________ આપને મદદ કરી શકુ ________ રાી થાં.
ઉતર : (C) ાે, િો

સૂચના શમાણે સાચો વવકલપ પસંદ કરી ઉતર લખો. (કોઈપણ ચાર) 4x1=4
(C)
I. નીચેનામાંથી લેખન રઢ અને ભા્ા ુવિની ૃવિએ સાચું વાય લખો.
ઉતર : (A) મીનાએ ઘણાં સફરજન ખાધાં હિાં.

II. નીચેનામાંથી લેખન રઢ અને ભા્ા ુવિની ૃવિએ સાચું વાય લખો.
ઉતર : (B) સવવનય આપને હું આ હકીકિ જણા ું છે.

III. નીચેનામાંથી પદિમ અને પદસંવાદની ૃવિએ સાચું વાય લખો.
ઉતર : (A) રાષસો હવનમાં હાડકાં નાખિા હિા.

IV. નીચેનામાંથી પદિમ અને પદસંવાદની ૃવિએ સાચું વાય શોધો.
ઉતર : (B) મને ભંસ ું ુિ ધી આપો.

V. નીચેનામાંથી લેખન રઢ અને ભા્ાની ૃવિએ ક ું વાય અયો્ય છે ? િે શોધો.
ઉતર : (D) શયાળામાં ઠં ડો પડે છે .

(D) નીચેના વાયોના સૂચના શમાણે કાળ ઓળખાવો. (કોઈપણ મણ)
3x1=3
I. નીચેના વાયોમાંથી પૂણગ વિગમાનકાળ ું વાય શોધો.
ઉતર : (A) શષકો અને વવયાથીઓ શવાસે ગયો છે .

MS-Gujarati/110/10 8 P100110

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 8 of 15

m
m .co

m .co s e m
se
II. નીચેના વાયોમાંથી ચા ું
a
ૂિકાળ ું વાય શોધો.
l
ઉતર : (A) મ્મી દરરોજ ્વારદિ રસોઈ બનાવિી હિી. ag

III. નીચેના વાયોમાંથી પૂણગ ૂિકાળ ું વાય શોધો.
ઉતર : (C) બેસ વાગે એ પહેલાં જ બાળકો વગગમાં બેસી ગયાં હતાં.

IV. નીચેના વાયોમાંથી સાદા ભવવ્યકાળ ું વાય શોધો.
m
.co
ઉતર : આપણે આચાયગરીને બોલાવીને આપણા વગગ શષકનો જ્મરદન ઉજવી ું.
m
(B)

.co s e m
s em PART – B
g l a
l a (વ્ણિા્મક રનો) a
ag (Literature)
7. નીચેના શનોના ટૂંકમાં ઉતર લખો. (કોઈપણ મણ) 3x2=6
I. અજુુ નના ૃિાંિ વારા કવવ શો સંદેશો આપે છે ?
PG. No. – 11
ઉતર : અજુુ નના દિાંિ વારા કવવ કહે છે કે સમયની ગવિ કોઈ ાણી શ્ું નથી. મ ુ્ય
બળવાન નથી પણ સમય બળવાન છે. મહાભારિ ું ુિ પૂરં થયા પછી અજુુ ન
ભગવાન કૃ ્ણને મળવા ગયો. ભગવાન મયા નનહ પરં ુ પાછા ફરિાં અજુુ નને પોિાના
m
.co
જે ુ કોઈ બળવાન નથી એવો વવચાર આયો. ભગવાન કાબાનો વેશ ધારણ કરીને

m
અજુુ નને ટૂં ી લીધો. અને અજુુ ન પાસે ધ ુ્યબાણ હોવા છિાં િે હારી ગયો આથી
e
s
સમાય છે કે સમયથી વ ુ કોઈ બળવાન નથી.
la
ag
II. વનરાઈમાં આગ ું ૃ્ય કે ું હ ું ? PG. No. – 49
ઉતર : જં ગલમાં આગ લાગી હિી અને આગની જવાળાઓ છેક આભ સુધી પહંચી છે .
પવનની રદશામા આગ આગળ વધી રહી છે . અને િે વડલાથી ઘણી નીક પહંચી
ગઈ છે . એ જવાળાઓ થોડ જ ષણોમાં વડલાને ્પશગન જશે. આમ, આગ ું ૃ્ય
ૂબ ભયંકર હ ું. એ થોડા જ સમયમાં જં ગલને બાળ ને ખાખ કરી શરક િેમ હ ું.

III. નગરીવન ું બંવધયારપણં બાને શી રીિે સિાવે છે ?
o m PG. No. – 93
mઉતર : c
નગરમાં બારીબારણાં આખો રદવસ બંધ જ રહે છે. ઘરમાં એની એ જ હવા. ફયાગ કરે

m .co s emખોરાક ખાય
છે . રસોઈની વાસ આખો રદવસ ઘરમાં જ રહે છે . રિજમાં ૂકેલો વાસી
e છે . રસોઈ અઠવારડયામાં એક જ વાર બને છે. પંખા અનેlaવોશશગ મશીનના.
las ag પવિ-પ્નીના
ag અવાજથી મા ું દુ:ખી ાય છે . િેમજ પુર્ અને રીઓ એકબીાની
હાથ પકડ ને નાચે છે . માટે નગરીવન ું બંવધયારપણં બાને અકળાવી દે છે .
IV. ગંગાસિી કઈ આશા છોડ ને શેમાં ્યાન ધરવાનો ઉપદેશ આપે છે ?
ઉતર : ગંગાસિી આ લોક અને પરલોકની આશા છોડ ને ભ્તિ અને ઈવર ્મરણમા મન
પરોવવા ું કહે છે. જગિમાં મળે લી સવિઓ િથા વૈભવને િરણાં સમાન વમ્યા નણી.
અ ભમાની ન બનવા બને સવગ ય્તિઓમાં ્વમાન ભાવે વનવા ું. િેમજ દુ્જનનો
સાથ છોડ મનથી હમેશાં મકમ રહે ું. સામ જગિની મોહમાયા છોડ ને ઈવરમય

m
ીવન ીવવા ું કહેવામાં આ્ં છે.
.
.co s e m
MS-Gujarati/110/10
s em 9 P100110
l a
g la ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 9 of 15

8. નીચેના શનોના સવવ્િર ઉતર લખો. (કોઈપણ એક) 1x3=3
I. િોધી ્વભાવને ીિવા ગંગાસિી શો ઉપદેશ આપે છે .
PG. No. – 2
ઉતર : કૃ વિ = િોધી ્વભાવને
કિાગ = ગંગાસિી
સા.શ. = પદ
સંિકવવયમી ગંગાસિીએ માનવ ીવનનાં આધાર પ અણમોલ પાસાઓનો અ્યાસ કરીને,
જગિને ઉપદેશ આપવાના હે ુથી વવવવધ કાયરચનાઓ કરી છે .
અ્યા્મને માગે જનાર પ’રરપુ પર વવજય મેળવવા િોધને ્યાગીને. મનના વવરોધને દૂર કરવો
ાેઈએ. સવગ સાથે સમાનભાવે વિગ ું ાેઈએ. સંસારની આસ્તિનો ્યાગ કરીને, દયની
નનમગળિાથી કામ પર વવજય મેળવવો ાેઈએ. જગિના વૈભવને વમ્યા ગણીને દુજુનનો સંગ છોડ
દેવો ાેઈએ. જગિમાં મળે લી સવિઓને નરણાં સમાન ગણવી અને અ ભમાની ન બન ું ાેઈએ.
જગિનો વૈભવ વમ્યા ગણવો અને દુજુનનો રાગ ટાળ દેવો ાેઈએ. આલોક અને પરલોકની આશા
છોડ ને અ્યાસમાં ્યાન ધરી ઈવરમય ીવન ીવ ું ાેઈએ.

→ વવ્યવ્ ુ - 2 ુણ
→ ભા્ા ુવિ - 1 ુણ
અને વાયરચના
3 ુણ
II. હં કારી ા શી્ગકનો કે્લવિીભાવ ્પિ કરો.
PG. No. – 42
ઉતર : કૃ વિ = હં કારી ા
કિાગ = સુંદરમ
સા.શ. = ઊ્મકાય
શકૃ વિનાં પરમિ્વની આરાધના જેમની કવવિાઓમાં કે્લિાને છે . આ કાયમાં કવવ ઈવરને
મનના માવલક અને તારણહાર કહે છે .
આ કાયમાં ભતિ દયની ઉ્સુકિા અને શ ુદશગનની ખ ં ના અવિ લાધવ સાથે રજૂ થઈ છે .
કવવ પોિાના ીવન ું સૂનાપણં દૂર કરીને ીવન પી વીણાના. બે સૂર વગાડ જયા કહે છે . બે સૂર
એટલે કે નામ ્મરણ અને શ ુભ્તિ, ઝં ઝાના ઝાંઝર પહેરીને શ ુદશગનની ઈીછાને પૂણક
ગ રવા વવનવે
છે . અ ભમાનને કારણે બનેલી આંખો પરથી અઞાનનો પડદો ઉપાડ ને ઈવરના સાષા્કાર ું સાણે ું
બિાવવા કહે છે . ીવનની નીરસિા અને ુ્કિાને દૂર કરીને દયને રસન અને મોહમાયાથી ુતિ
કરવા અરજ કરે છે .
રામદશગનની ૂખી શબરીના બોર આરોગીને એની શ ુદશગનની ઝં ખના પૂણગ કરી. એમ મારી
પણ એ ઇીછા પૂરી કરી. હે શ ુ! મારે સંસાર પી સાગરને રકનારે બંધા ું નથી પણ સ ુલના મોજની
સેર કરવી છે . એટલે કે પરમિ્વને પામ ું છે .
એ માટે કાયના અંિમાં કાય ઈવરને મનના માવલક કહીને એમની ીવન પી હોદીને ઈીછા
અ ુસાર હં કારીને શ ુ સમીપ લઈ જવાં કહે છે .
→ વવ્યવ્ ુ - 2 ુણ
→ ભા્ા ુવિ - 1 ુણ
વાયરચના
3 ુણ

MS-Gujarati/110/10 10 P100110

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 10 of 15

m
m .co

m .co s em
se
III. વિનનો િલસાર કાયમાં યતિ થિો કવવનો કયાંિ વણગવો.
g la PG. No. – 61
ઉતર :
a
કૃ વિ = વિનનો િલસાર
કિાગ = રમણીક અચલવાળા
સા.શ. = સોનેર
વિનનો િલસાર કાયમાં વિનવવરહની વેદના વણગવી છે િે દેહને નનહ પણ આ્માને વવહુ વળ
બનાવે છે .
કાય પોિાની જ્મ ૂવમએ જવા જેમ માિાથી વવ ૂટો પડેલો બાળક ી િલખાર અ ભ
ુ વે
m
.co
િેવો જ િલખાર કવવ અ ુભવે છે .
m
.co
જ્મ ૂવમમાં પાણી ભરીને જિી કમર લળિી પનનહારીઓ, પાકથી બહેરાિા એિરો, ખેડૂિોનાં
s e m
s em
મ ૂર ગીિો, ગંભીર વડલા ું ઝાડ, શં ુ ું ીણગ હેરં, વાગોળિાં પ ુઓ, મંરદરો પર લહેરાિી ભગવા
g l a
l a
રં ગની ધા, વહાલી બહેન, લંગોરટયા વમમો, વગેરે બ ુ જ છે. પણ િેમની મમિામયી કાલગંગામાં
a
ag
વવલીન થયેલી મા જ નથી. એ વવચારે કવવની વેદના ચરમસીમાએ પહંચે છે . જનની રનહિ
જ્મ ૂવમથી અસં ુિ કવવને જનની સનહિની વવદેરા વુ મમાં પૂણગ રીિે વાગેળવાની ઝં ખના કરે છે.
વવ્યવ્ ુ - 2 ુણ
ભા્ા ુવિ - 1 ુણ
વાયરચના
3 ુણ

m
નીચેના શનોના સવવ્િર ઉતર લખો. (કોઈપણ મણ)
.co
3x3=9
9.

s em PG. No. – 8
I.
g la ્પિ કરો.
કુ સુમ ું કઠણ િપ શી્ગકની યો્યિા
ઉતર : a કૃ વિ = કુ સુમ ું કઠણ િપ
કિાગ = ગોવધગન રામ વમપાઠી
સા.શ. = નવલકથાખંડ
આ નવલકથા ખંડમાં વવયાચ ુર અને ુ ણયલની મોટી દીકરી કુ ુદ ું ીવન સર્વિી ચંલના
ૃહ્યાગને કારણે દુ:ખમય બની ગ ું હ .ું કુ ુદની બહેન કુ સુમ હં શયાર અને ુવિશાળ હિી.
પચચમના આચાર-વવચારની ંડ છાપ િેના ય્તિ પર પડી હિી. બહેન કુ ુદની વેદનાથી િે અાણે
m
.co
ન હિી. વપિા કુ સુમ પરણીને દુ:ખી થાય િેન ન ઇીછિા યારે માિા અને સુંદર. કુ સમ ુ પરણીને
m
.co m
સુખી થાય િેમ ઈીછિાં હિાં. આ પડધો કુ સુમના મન પર પડિો િે આીવન. કું વારી રહેવા ું વવચારે
m s e
s e
છે . અને માળણ જે ું ીવન ીવવાનો શય્ન શ કરે છે . પોિે ચૂલો બનાવી ખીચડ બનાવે છે.
g l a
la
ાડું અન ખાય છે. ાડો અને કાળો સાડલો પદેરે છે. ૂંગળ વડે દેવિા સળગાવે છે. જેનાથી ૂમાડો
g િેની આંખમાં જિાં િેની ઓળ કેસૂડાના કૂ લ જેવી લાલ બની ાય છે આમ કુ સુમ સૂંદરકાકી વારાa
a સમાવવા છિાં પોિાના વવચારોમાં મકકમ રહી કઠોર િપ આદરે છે. એ ૃવિએ આ શી્ગક યો્ય
છે .
વવ્યવ્ ુ - 2 ુણ
ભા્ા ુવિ - 1 ુણ
વાયરચના
3 ુણ
m .
.co s e m
MS-Gujarati/110/10
s em 11 P100110
l a
g la ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 11 of 15

II. અખાનો સંસાર્યાગ પાઠના આધારે અખાિી પરર્િવિનો યાલ આપો .
PG. No. – 37
ઉતર : કૃ વિ = અખાનો સંસાર્યાગ
કિાગ = ચંલવદન ચી. મહેિા
સા.શ. = નારટકા
આ કૃ વિમાં લેખકે અખાની પરર્િવિનો વચિાર વણગયો છે. પોિાના માિા-વપિા અને બહેનના
ૃ્ ુ બાદ અખા ને જમના ધમગની બહેન બની હિી. અને જમના પણ અખા શ્યે એટ ું જ
હેિ રાખિી હિી. િેણે અખાને સાચવવા આપેલા મણસો વપયા કઢાવવા િે અપા પાસે કેઠી
ઘડાવે છે . અને કેઠી બની ગયા પછી અખા પરના અવવવાસ અને લોકોની લોકોની
કાનભેનનરેણીના કારણો િે ચાકેસી પાસે ખરાઈ કરાવે છે . આ વાિની ાણ થિો અખાને આ
જગિની મોહમાયાની નનરથગકિા સમાઈ ગઈ હિી.
બીી િરફ પાંચ-પાંચ વ્ે સુવેદારની ટં ક શાળામાં સંપૂણગ શામા ણકિા અને
ઇનાનદારીથી કામ કરવા છિાં િે પણ અખા પર અવવવાસ કરે છે .
સાથી અખાને યાલ આવે ઈક માનવીવન કેટ ું સડે ું છે. માયાનાં આવરણ કેવા
કેવા રં ગો દેળાડે છે. અને આ માયાની ઈ્લાળથી કોઈ બચી શક ું નથી. સો ું ઘડ ું ્યારે
આ આળ આયોને ? અરે માટે સોનીનો ધંધોજ નથી કરવો અને આ સંસાર પણ ્યાગ કરવા
જેવી પરર્િવિમાં િે આવી પડે છે .
વવ્યવ્ ુ – 2 ુણ
ભા્ા ુવિ – 1 ુણ
વાયરચના
3 ુણ

III. નારાયણ હેમચંલની નનખાલસિા અને સાદાઈ વવશે પાઠને આધારે લખો.
PG. No. – 15
ઉતર : કૃ વિ = નારાયણ હેમચંલની
કિાગ = ગાંધીી
સા.શ. = આ્મકથાખંડ
નારાયણ હેમચંલ રં ગે- પે – ્વભાવે અવાજે પોશાકે પૂરેપરૂ ા વવવચમ હોવાં છિાં િેની
નનખાલસિા, અ ૂર ઘીરજ સાદગી અને આ્મવવવાસ જેવા ુણોને કારણે એક અલગ છાપ
ઉપાવે છે.
નારાયણ હેમચંલ બેડોળે પાર ૂન પહેરિા. ઉપર ઓળાઇ ગયેલો. કોઠ લેથી મલેર
બદામી રં ગનો નેક ટાઈ વપનાનો પારસી ઘાટનો પણ ડોળ વવનાનો કોટ અને માથે કુ મિાંવાળ
ઊનની ૂંથેલી ટોપી પહેરિા હિા.
કા્ડનલ મેહનગ અને ાિા બંસગવા શય્નોની ગોદીના મજૂ રોની હળિાલ બંધ રહી હતી.
આ સોવમખીને હેમચંલ આ સા ુ પુર્ને મેળવા જવા ું નકી કરે છે . ગાંધીી દ્ રૂ ૂજબનો
પોશાક ધારણ કરે િે ્યારે નારાયણ હેમચંલ એ જ કોટ અને એ જ પાટ ન ૂ પહેવી હિા. અને
વેળ કરેિા હિા કે મહાપુર્ો કદી પો્ાક સા ું ાેિા.
નથી, એ િો દયને િપાસે છે . િેમને કોઈ જ ઠાઠ કે ભપકો ન હિો એકદમ આ ં
ીવવા ીવળા હિા.
વવ્યવ્ ુ – 2 ુણ
ભા્ા ુવિ – 1 ુણ
વાયરચના
કુ ળ ુણ = 3 ુણ

MS-Gujarati/110/10 12 P100110

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 12 of 15

m
m .co

m .co s em
se la PG. No. – 84
IV. ્યાય અંગેના સાિેરટસના વવચારો પાઠના આધારે વણગવો.

ઉતર :
g
a કૃવિ = સ્વવીર સાિેરટસ
સા.શ. = ચરરમ નનબંધ
સાિેરટસ આચાર અને વવચારમાં પવવમ અને સદાચારી હિો. એ વખિે ૂિમહેનિ શ્યે
અનાદર ું શમાણ વધારે હ .ું રાજનીવિઞો અને કવવઓ કરિાં કારીગરોની સમજણ મહેનિ
વવશે વધારે હિી. સાિેરટસ એ ું માનિો હિો કે, પોિાની આવડિ કેળવીને પોિાની ફરજ
અદા કરે િે જ ઉતમ માણસ .
સાિેરટસ પર ુવાનોને ભડકાવવાનો અને નગરદેવિાને ન માનવાનો આરોપ ૂયો. િેના
m
.co
પર કેસ ચાલયો અને મોિની સા થઈ.
m
.co
િીટો, ્લેટો અને બીા વમમોએ સાિેરટસને ભગાડવા માટે ુતિ કરી પણ સાિેરટસે
e m
ક્ું કે એથે્સવાસીઓએ ભલે મને અ્યાય કયાગ હોય પણ અ્યાયનો જવાબ અ્યાયથી
em l as
l as
જૂ ઠાણાંનો જવાબ જૂ ઠાણાંથી અને પાપનો જવાબ પાપથી આપવો એ કદી યાજબી નથી.
જેલમાંથી ભાગી જ ું િો કાયદાનો ભંગ કરીને રાય અને નાગરરકોને ુકસાન પહંચા્ું ag
ag
કહેવાય.
એ વખિે એથે્સમાં ઝરે આપીને મોિની સા કરવામાં આવિી. સાિેરટસ ઝે રને
શરબિની જેમ આનંદથી પી ગયો. એથે્સવાસીઓએ એક મહાન પુર્ને ઝરે આપીને
દૂનનયામાંથી વવદાય કયો.
વવ્યવ્ ુ – 2 ુણ
ભા્ા ુવિ 1 ુણ
અને વાયરચના
કુ ળ = 3 ુણ
m
V.
m .co
થંગડું પાઠના સંદભગમાં શભાશંકરના ીવનનો પરરચય કરાવી.

s e PG. No. – 23
ઉતર :
g la કૃ વિ = થંગડું
a કિાગ = સુરેશ ાે્ી
સા.શ. = નવવલકા
બીી થોડ ક વાિાગમાંથી લેવાયેલી આ નવવલકામાં શભાશંકરના દુ:ખી ીવન ું
અસરકારક આલેખન કરવામાં આ્ું છે . શભાશંકર એક ગરીબ રા ણિા પુમ હિા. િેમના
વપિા ગોરપડું કરીને ઘર ચલાવિા હિા. શભાશંકરના કુ ટં બ ુ ની હાબિ એક સાંધીએ ્યાં નરે
ૂટે એવી હિી. મણ-ચાર વરસ નબળા ગયા. િેમ ું ઘર આગમાં બળ ને ખાક થઈ ગ ું.
િેમની પાસે જમીન િો િસુ સરખીય ન હિી. વપિાની ઓછી આવક અને મણ બહેનોને
પરણાવવાની જવાબદારી શભાશંકર પર હિી. માટે િેઓ પંદર વ્ગની ંમરે એક વેપારીની
m
.co
દુકાનમાં િમાકું નાં પડ કાં વાળવાની નોકરી કરી. પાંચડે વરસ રાહ ાેયા પછી આખરે એક
m
.co m
દૂરના નામમાં પંદર વપયાના પગારની શાથવમક શષકની નોકરી ાળ ગઈ. બહેનોના લન

m અને બધી જવાબદારીઓ પૂણગ કરિાં િેમની ંમર પાંમીસ વ્ગની થઈ હિી. શભાશંકરે પાંમીસ
s e
s e g
વ્ે પારવિી સાથે સંસાર માંડયો હિો. પણ સંસારનો ઠસરડો કરિાં બધાં જ ીવનરસ સૂકાઈ l a
g la ગયો હિો. a
a િેમના મોટા દીકરા મ ણશંકર ું અકાળે અવસાન થ ું. આ કારમા ઘામાંથી શભાશંકર
બહાર આયા ન હિા. ્યાં િો િેમનાં પ્ની પાવગિી ું અવસાન થ ું. િેને કારણે શભાશંકર
સાવ અકેલા પડ ગયા હિા.
આમ િેમ ું ીવન સિિ ડુ:ખમય ર્ું દ ું.
વવ્યવ્ ુ – 2 ુણ
ભા્ા ુવિ – 1 ુણ
વાયરચના
3 ુણ
m .
.co s e m
MS-Gujarati/110/10
s em 13 P100110
l a
g la ag
a For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 13 of 15

10. નીચે આપેલા સાનહ્પકારનો દસ-વાર વાયામાં પરરચય કરાવો. (કોઈપણ એક) 1x4=4

I. ઉમાશંકર ાેશી
II. ગોવધગનરામ વમપાઠી

લેખક પરરચય
- શ્િાવના 01 ણ
ુ
- શારં ભક પરરચય

- શષણ 01 ણ
ુ
- વવ શિ સવિયો
- સાનહ્ય ષેમે શદાન } 02 ણ ુ
કુ ળ ુણ 04 ુણ

(Effective Writing Skill)
11. નીચે આપેલા વવ્ય પર આશરે 200 શદોમાં નનબંધ લખો. (કોઈપણ એક) 1x8=8
I. શષણમાં શવાસ ું મહ્વ :
ુદા : શ્િાવના – શવાસના વવવવધ ફાયદા
શવાસના િળો ું મહ્વ અને િે ું
સંદયગ – સા ૂનહક ીવનનો
અ ુભવ - ઉપસંહાર

II. આ ુનનક ુગ ું મહાદૂ્ણ : શદૂ્ણ .
ુદા : શ્િાવના – વધ ુ જ ુ શદૂ્ણ
શદૂ્ણ થવાનાં કારણો - શદૂ્ણની
ભયાનક અસરો – શદૂ્ણ રોકવાના
ઉપાયો – ઉપસંહાર

III. જનસેવા એ જ શ ુસેવા :
ુદા : શ્િાવના - જનસેવા એ જ
સાચી શ ુસેવા – સંિો અને
મહાપુર્ોનો ઉપદેશ – સેવાનો
કપરો માગગ – આજના ુગમાં
જનસેવાનો આદશગ - ઉપસંહાર

MS-Gujarati/110/10 14 P100110

For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 14 of 15

m
m .co

m .co s e m
se
* મૂલ્ાંકિ બ ંદુ :
g l a
શ્િાવના - 1 ુણ a
વવ્યવ્ ુ – 3 ુણ
ભા્ા અ ભય્તિ 1 ુણ
ભા્ા ુવિ
અને વાયરચના 2 ુણ
ઉપસંહાર 1 ુણ
m
.co
કુ લ 8 ુણ
m
.co s e m
s em g l a
િમારી g l a a
12.
a શાળામાં ઉજવાયેલ અથવા
ૃષારોપણિો આશરે 100 શદોમાં અહેવાલ લખો.

િમારી શાળામાં યોાયેલ પુ્િક શદશગનનો અહેવાલ આશરે 100 શદોમાં લખો.
મૂલ્ાંકિ બ ંદુઓ :
શારં ભ - 1 ુણ
વવ્યવ્ ુ – 2 ુણ
ભા્ા અ ભય્તિ - 1 ુણ
m
ભા્ા ુવિ 1 ુણ
m .co
અને વાયરચના
s e
5 ુણ la
ag
કુ લ ુણ

13. િમારા વવ્િારમાં સાગવિ ધારફક સમ્યા અંગે ધારફક અવધકારીને પમ લખો. 1x5=5
અથવા
િમારા વવ્િારમાં સફાઈ કમગચારીઓ અનનયવમિ આવિા દોવાની ફરરયાદ કરિો પમ નગરપાવલકા
શ ુખરીને લખો.
મૂલ્ાંકિ બ ંદુઓ :
m
.co
સરના ું અને િારીખ - 1 ુણ
m
m .co સંબોધન અને અ ભવાદન - 1 ુણ
s e m
s e વવ્યવ્ ુ અને ભા્ા ુવિ – 2 ુણ
g l a
g la સમાપન અને સ ખિંગ - 1 ુણ a
a
કલ ણ - 5 ુણ

ખાસ િંધ : શનપમમાં ાે શ્યેક કે શવિમાંથી કોઈ ું નામ કે સરના ું આ્ ું ન હોય િો
વવયાથીઓએ પોિાની આગવી આળખ થાય એ ું નામ કે સરના ું લખ ું નથી.

m .
c. o
-oOo-
e m
MS-Gujarati/110/10
em 15 P100110
l as
las ag
ag For more Question Papers, Sample Papers, Notes & Syllabus visit Page 15 of 15