Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit
Download the Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit PDF for free at AglaSem. This official Delhi Class 8 syllabus lists the complete course structure, unit-wise topics and weightage, marking scheme and prescribed books, so you can plan your preparation and focus on high-scoring topics.
More Detail
Latest News
Finished viewing? Save it for later —
Download Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit (PDF · 6 pages)Downloaded 19 times
About Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit
Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit is available here for free download. Published by Delhi School Education for Class 8, this syllabus can be viewed online or downloaded as a PDF (6 pages). Candidates preparing for Class 8 can use Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit to understand the exam pattern, the type of questions asked, and the overall difficulty level.
Frequently Asked Questions
How can I download Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit?
Open this page and click the Download button to save Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit as a PDF. It is completely free on AglaSem Docs.
Is Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit free to download?
Yes. Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit can be viewed online and downloaded as a PDF free of cost on AglaSem Docs.
How many pages does Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit have?
Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit contains 6 pages, which you can read online or download together as a single PDF.
Where can I find more Class 8 study material?
You can find more Class 8 question papers, sample papers, syllabus, and answer keys on AglaSem Docs.
Edudel Syllabus 2025 Class 8 Sanskrit – Text
Read the full text of this syllabus below — useful to quickly search, copy and reference the content online without downloading the PDF.
📄 View text version (6 pages)
Page 1
वार्षिक-पाठ्यक्रम:
सत्रम ्– 2024-25
कक्षा– अष्टमी
विषयः–संस्कृतम ्
दक्षता:
पाठ्यवस्तु अधिगमोद्दे श्यानि सहायकशैक्षिक–अनद
ु े शाः अधिगमसम्प्राप्तिः गतिविधयश्च
श्लोकलेखनम ् –
-श्लोकानां -सस्वरगायनम ्, -संस्कृतभाषायां पाठे स्थितानां
गायनक्षमताया: विकास: श्लोकान्वयः, स्थितानां श्लोकानाम ्
। शब्दार्थविवेचनम ्, विविधमल्ू याधारिता उच्चारणम ्,कण्ठ
भावस्पष्टीकरणम ्। नां श्लोकानां ज्ञानम ् स्थीकरणम ् ,
-पाठ्यपस्
ु तके -श्लोकाधारित–प्रश्नोत्तराणा । लेखनाभ्यासश्च।
प्रथम: स्थितनीतिश्लोकानां मभ्यासः
पाठ:- गणु ावबोधस्य विस्तार: -जीवनानभ ु वे -गतिविधि-माध्य
सभ ु ाषिता । -श्लोके आगतानां कर्तृपदानां संस्कृतश्लोकोद्धरण मेन श्लोकेषु
नि क्रियापदानां पर्यायपदानां स्य कौशलसंपादनम ्। अंतर्निहितानां
विलोमपदानां सहयोगित्वम ्,
विशेषण-विशेष्यपदानां च समस्या
चयनम ्। नैतिकमल् ू यानां समाधानम ्,
निर्देश:। संप्रेषणात्मकम ्,
तार्कि क-चिंतनम ्,
-श्लोकलेखनम ् –पाठे आत्मसंवर्धनम ्
स्थितानां श्लोकानाम ् इत्यादीनां
शध्ु दलेखनाभ्यासश्च। दक्षतानां
विकास:।
-पाठे निहितानां
-आदर्शवाचनम ्,अनव ु ाचनम ् -छात्राः लघव ु ाक्यानां नैतिकमल् ू यानां
-छात्रेषु ,काठिन्यनिवारणम ्,शब्दार्थ रचनाभ्यासे निपण ु ाः निर्देशपर्व
कथाकथन-कौशलस्य ज्ञानं, लिङ्गज्ञानम ् भवन्ति। कथाग्रंथस्य
द्वितीयःपा विकास: अभ्यासकार्यम ् च। परिचय: ।
ठः- -पाठे
“बिलस्य --संस्कृत साहित्यं प्रति -पाठे आगतानां कर्तृपदानां, स्थितचातर्य ु गण ु स्य -संस्कृते
वाणी न अनरु ागोत्पादनम ्। क्रियापदानां, ज्ञानप्रदानम ् । बालकथानां
कदापि मे अव्ययपदानां,पर्यायपदानां संग्रह:
श्रत
ु ा” विलोमपदनां च चयनम ्।
नैतिक- मल्
ू यानां निर्देश:। -गतिविधि-माध्य
मेन पाठे
स्थितस्य
सहयोगित्वम ्,
समाधानम ्
एवञ्च
तार्कि क-चिंतनम ्
Page - 1
सत्रम ्– 2024-25
कक्षा– अष्टमी
विषयः–संस्कृतम ्
दक्षता:
पाठ्यवस्तु अधिगमोद्दे श्यानि सहायकशैक्षिक–अनद
ु े शाः अधिगमसम्प्राप्तिः गतिविधयश्च
श्लोकलेखनम ् –
-श्लोकानां -सस्वरगायनम ्, -संस्कृतभाषायां पाठे स्थितानां
गायनक्षमताया: विकास: श्लोकान्वयः, स्थितानां श्लोकानाम ्
। शब्दार्थविवेचनम ्, विविधमल्ू याधारिता उच्चारणम ्,कण्ठ
भावस्पष्टीकरणम ्। नां श्लोकानां ज्ञानम ् स्थीकरणम ् ,
-पाठ्यपस्
ु तके -श्लोकाधारित–प्रश्नोत्तराणा । लेखनाभ्यासश्च।
प्रथम: स्थितनीतिश्लोकानां मभ्यासः
पाठ:- गणु ावबोधस्य विस्तार: -जीवनानभ ु वे -गतिविधि-माध्य
सभ ु ाषिता । -श्लोके आगतानां कर्तृपदानां संस्कृतश्लोकोद्धरण मेन श्लोकेषु
नि क्रियापदानां पर्यायपदानां स्य कौशलसंपादनम ्। अंतर्निहितानां
विलोमपदानां सहयोगित्वम ्,
विशेषण-विशेष्यपदानां च समस्या
चयनम ्। नैतिकमल् ू यानां समाधानम ्,
निर्देश:। संप्रेषणात्मकम ्,
तार्कि क-चिंतनम ्,
-श्लोकलेखनम ् –पाठे आत्मसंवर्धनम ्
स्थितानां श्लोकानाम ् इत्यादीनां
शध्ु दलेखनाभ्यासश्च। दक्षतानां
विकास:।
-पाठे निहितानां
-आदर्शवाचनम ्,अनव ु ाचनम ् -छात्राः लघव ु ाक्यानां नैतिकमल् ू यानां
-छात्रेषु ,काठिन्यनिवारणम ्,शब्दार्थ रचनाभ्यासे निपण ु ाः निर्देशपर्व
कथाकथन-कौशलस्य ज्ञानं, लिङ्गज्ञानम ् भवन्ति। कथाग्रंथस्य
द्वितीयःपा विकास: अभ्यासकार्यम ् च। परिचय: ।
ठः- -पाठे
“बिलस्य --संस्कृत साहित्यं प्रति -पाठे आगतानां कर्तृपदानां, स्थितचातर्य ु गण ु स्य -संस्कृते
वाणी न अनरु ागोत्पादनम ्। क्रियापदानां, ज्ञानप्रदानम ् । बालकथानां
कदापि मे अव्ययपदानां,पर्यायपदानां संग्रह:
श्रत
ु ा” विलोमपदनां च चयनम ्।
नैतिक- मल्
ू यानां निर्देश:। -गतिविधि-माध्य
मेन पाठे
स्थितस्य
सहयोगित्वम ्,
समाधानम ्
एवञ्च
तार्कि क-चिंतनम ्
Page - 1
Page 2
गम ्, अस ्, पा -शब्दरूपाणां
(लट्-ऌट्-लोट्-लङ्-विधिलि कण्ठस्थीकरणम ् । -कक्षायां
-संस्कृतभाषायां ङ्-लकारे ष)ु । संस्कृतस्य
शब्दरूपाणां धातरू ु पाणां पनु रावर्तनम ्– -भाषायां शब्दरूपाणां शब्दरूपाणां
च षष्ठी–सप्तमीकक्षायां प्रयोगज्ञानम ् । धातरूु पाणाञ्च
कण्ठस्थीकरणं,भाषायां पठिताः लकाराः परिशिष्टे न क्रीडाया:
धातरू
ु पाणि तेषाम ् अनप्रु योगस्य पन ु ः आवर्तयन्त।ु -धातरु
ु पाणाम ् आयोजनम ्
/ ज्ञान-विस्तार: । षष्ठी–कक्षायाः परिशिष्टात ् अभ्यास:। ।
शब्दरूपाणि पठ्, गम ्, स्था धातरूु पाणाम ्
अभ्यास:।सप्तमी–कक्षायाः -किम ्, तत ् इति
परिशिष्टात ् धातरू ु पाणां– सर्वनामशब्दस्य त्रिषु
कृ,चर्, वस ्, पा धातन ू ाम ् लिङ्गेषु
अभ्यास: । सर्वविभक्तिषु च
प्रयोगः अभ्यासश्च।
-गतिविधिः–ए.
-छात्रेषु -पाठस्यआदर्शवाचनम ्, -छात्राः टी. एम. मध्ये
गद्यपठनक्षमताया: अनवु ाचनम ्,शब्दार्थाः,स आधनि ु क-यन्त्राणां कुत्रसंस्कृत-भाषा
विकास: । रलार्थाः अभ्यासकार्यम ् विषयेण सह यां निर्देशाः
-निबंधलेखनक्षमताया: च। संस्कृतभाषायाः प्राप्नव
ु न्ति इति
तत
ृ ीयः विकास:। वैज्ञानिकपक्षेन लेखनीयम ्।
पाठः - - नवीनयन्त्राणां संस्कृते -चित्राधारितरिक्तस्थान परिचिताः भवन्ति। सङ्गणके कथं
“डिजी नामानि एवञ्च पर्ति
ू :–लघ– ु सरल–वा संस्कृतभाषा
भारतम ्” व्यावहारिक-अनप्रु योग क्यप्रयोगेन उपयोगी? इति
स्य सामर्थ्यसंपादनम ्। चित्राधारितवाक्यपर्ति
ू ः पञ्चवाक्येषु
विधेया। लेखनीयम ्।
पाठे आगतानां
-सन्धिपदप्रयोगे नत ू नशब्दानां
निपण
ु ाः भवन्ति। परिचयः
अर्थज्ञानम्वाक्यप्र
योगश्च।
-गतिविधि-माध्य
मेन
सचू ना-प्रबंधनम ्
,रचनात्मकता
एवञ्च
नवाचारिता
Page - 2
(लट्-ऌट्-लोट्-लङ्-विधिलि कण्ठस्थीकरणम ् । -कक्षायां
-संस्कृतभाषायां ङ्-लकारे ष)ु । संस्कृतस्य
शब्दरूपाणां धातरू ु पाणां पनु रावर्तनम ्– -भाषायां शब्दरूपाणां शब्दरूपाणां
च षष्ठी–सप्तमीकक्षायां प्रयोगज्ञानम ् । धातरूु पाणाञ्च
कण्ठस्थीकरणं,भाषायां पठिताः लकाराः परिशिष्टे न क्रीडाया:
धातरू
ु पाणि तेषाम ् अनप्रु योगस्य पन ु ः आवर्तयन्त।ु -धातरु
ु पाणाम ् आयोजनम ्
/ ज्ञान-विस्तार: । षष्ठी–कक्षायाः परिशिष्टात ् अभ्यास:। ।
शब्दरूपाणि पठ्, गम ्, स्था धातरूु पाणाम ्
अभ्यास:।सप्तमी–कक्षायाः -किम ्, तत ् इति
परिशिष्टात ् धातरू ु पाणां– सर्वनामशब्दस्य त्रिषु
कृ,चर्, वस ्, पा धातन ू ाम ् लिङ्गेषु
अभ्यास: । सर्वविभक्तिषु च
प्रयोगः अभ्यासश्च।
-गतिविधिः–ए.
-छात्रेषु -पाठस्यआदर्शवाचनम ्, -छात्राः टी. एम. मध्ये
गद्यपठनक्षमताया: अनवु ाचनम ्,शब्दार्थाः,स आधनि ु क-यन्त्राणां कुत्रसंस्कृत-भाषा
विकास: । रलार्थाः अभ्यासकार्यम ् विषयेण सह यां निर्देशाः
-निबंधलेखनक्षमताया: च। संस्कृतभाषायाः प्राप्नव
ु न्ति इति
तत
ृ ीयः विकास:। वैज्ञानिकपक्षेन लेखनीयम ्।
पाठः - - नवीनयन्त्राणां संस्कृते -चित्राधारितरिक्तस्थान परिचिताः भवन्ति। सङ्गणके कथं
“डिजी नामानि एवञ्च पर्ति
ू :–लघ– ु सरल–वा संस्कृतभाषा
भारतम ्” व्यावहारिक-अनप्रु योग क्यप्रयोगेन उपयोगी? इति
स्य सामर्थ्यसंपादनम ्। चित्राधारितवाक्यपर्ति
ू ः पञ्चवाक्येषु
विधेया। लेखनीयम ्।
पाठे आगतानां
-सन्धिपदप्रयोगे नत ू नशब्दानां
निपण
ु ाः भवन्ति। परिचयः
अर्थज्ञानम्वाक्यप्र
योगश्च।
-गतिविधि-माध्य
मेन
सचू ना-प्रबंधनम ्
,रचनात्मकता
एवञ्च
नवाचारिता
Page - 2
Page 3
-छात्राणां कृते सन्धे: पनु रावर्तनम ्– -कक्षायां श्यामपट्टे -पाठे षु
पदानां परिचय: सन्धिपाठनात ् प्राक् सन्धि: पदानां सन्धि-पदानाम ्
षष्ठी–सप्तमीकक्षायां परिचय:। अन्वेषणस्य
सन्धि: - पठित–वर्णसंयोजन–व क्रीडाया:
दीर्घसन्धि:, र्णविच्छे द–प्रक्रियायाः -पदानां आयोजनम ्
गण
ु सन्धि पन ु रावर्तनम ् । सन्धे:विच्छे दस्य
च ज्ञानम ्,दीर्घसन्धे:
गणु सन्धे: च
नियमानां विज्ञापनम ्
-कक्षायां
संस्कृतगीतगायन
-संस्कृते -गीतस्य गति -आरोह-अवरोहपर्व
ू कं - प्रतियोगिताया:
गीतगायन-कौशलस्य -यति-लय-भावाभिनय-अनु गति-यति-लय-भावा
आयोजनम ्
चतर्थ
ु : विकास: । सारं सस्वरगायनाभ्यास:, भिनय- पर्व
पाठ: - श्लोकानां भावार्थस्य ज्ञानम ्, संस्कृतगीतगायनस्य -यट्
ू यब
ू लिंक-
सदै व परु तो -संस्कृते गीतस्य
लिंगज्ञानम ्, सामर्थ्यम ् ।
निधेहि भावग्रहण क्षमताया: https://youtube
अभ्यासकार्यञ्च ।
चरणम ् अभिवर्धनम ् । .com/watch?v=
लोट्- msVIo-LTJp4&
-नत
ू नशब्दानां ज्ञानं विधिलिंगलकारपदानाम ् feature=share
अनप्र
ु योगञ्च ।
अभ्यास:। -गतिविधि-माध्य
मेन
गीते स्थितस्य
इति
दक्षताया:विवर्धन
म्।
गतिविधि:-
-संस्कृत भाषायाम ् -आदर्शवाचनम ्, -आरोह-अवरोह: संस्कृते कथा
पञ्चम: अभिनयशैल्या: अनव ु ाचनम ्, पर्व
ू कं पर्ति
ू :
पाठ: अवगमनम ्। काठिन्यनिवारणम ्, गति-यति-लय-भावा
कण्टकेनैव शब्दार्थज्ञानं, लिङ्गज्ञानम ् भिनय- पर्व
ू कं -गतिविधि-माध्य
कण्टकम ् -संस्कृते अभ्यासकार्यम ् च। संस्कृतगद्यपठनस्य मेन
कथापठन-कौशलस्याभि सामर्थ्यम ् । पाठे स्थितस्य
वर्धनम ् । -पाठे आगतानां कर्तृपदानां, सहयोगित्वम ्,
क्रियापदानां, अव्ययपदानां,
-पाठे स्थितानां पर्यायपदानां विलोमपदनां च -वाक्यमेलनम ् –
समाधानम ्,
मल्
ू यानाम ् अवगमनं चयनम ्। नैतिक- मल् ू यानां कर्तृ-कर्म-क्रिया-यग्ु म
व्यवहारिकजीवने निर्देश:। -पदानि। संप्रेषणात्मकम ्
अनप्र
ु योग: । इत्यादीनां
Page - 3
पदानां परिचय: सन्धिपाठनात ् प्राक् सन्धि: पदानां सन्धि-पदानाम ्
षष्ठी–सप्तमीकक्षायां परिचय:। अन्वेषणस्य
सन्धि: - पठित–वर्णसंयोजन–व क्रीडाया:
दीर्घसन्धि:, र्णविच्छे द–प्रक्रियायाः -पदानां आयोजनम ्
गण
ु सन्धि पन ु रावर्तनम ् । सन्धे:विच्छे दस्य
च ज्ञानम ्,दीर्घसन्धे:
गणु सन्धे: च
नियमानां विज्ञापनम ्
-कक्षायां
संस्कृतगीतगायन
-संस्कृते -गीतस्य गति -आरोह-अवरोहपर्व
ू कं - प्रतियोगिताया:
गीतगायन-कौशलस्य -यति-लय-भावाभिनय-अनु गति-यति-लय-भावा
आयोजनम ्
चतर्थ
ु : विकास: । सारं सस्वरगायनाभ्यास:, भिनय- पर्व
पाठ: - श्लोकानां भावार्थस्य ज्ञानम ्, संस्कृतगीतगायनस्य -यट्
ू यब
ू लिंक-
सदै व परु तो -संस्कृते गीतस्य
लिंगज्ञानम ्, सामर्थ्यम ् ।
निधेहि भावग्रहण क्षमताया: https://youtube
अभ्यासकार्यञ्च ।
चरणम ् अभिवर्धनम ् । .com/watch?v=
लोट्- msVIo-LTJp4&
-नत
ू नशब्दानां ज्ञानं विधिलिंगलकारपदानाम ् feature=share
अनप्र
ु योगञ्च ।
अभ्यास:। -गतिविधि-माध्य
मेन
गीते स्थितस्य
इति
दक्षताया:विवर्धन
म्।
गतिविधि:-
-संस्कृत भाषायाम ् -आदर्शवाचनम ्, -आरोह-अवरोह: संस्कृते कथा
पञ्चम: अभिनयशैल्या: अनव ु ाचनम ्, पर्व
ू कं पर्ति
ू :
पाठ: अवगमनम ्। काठिन्यनिवारणम ्, गति-यति-लय-भावा
कण्टकेनैव शब्दार्थज्ञानं, लिङ्गज्ञानम ् भिनय- पर्व
ू कं -गतिविधि-माध्य
कण्टकम ् -संस्कृते अभ्यासकार्यम ् च। संस्कृतगद्यपठनस्य मेन
कथापठन-कौशलस्याभि सामर्थ्यम ् । पाठे स्थितस्य
वर्धनम ् । -पाठे आगतानां कर्तृपदानां, सहयोगित्वम ्,
क्रियापदानां, अव्ययपदानां,
-पाठे स्थितानां पर्यायपदानां विलोमपदनां च -वाक्यमेलनम ् –
समाधानम ्,
मल्
ू यानाम ् अवगमनं चयनम ्। नैतिक- मल् ू यानां कर्तृ-कर्म-क्रिया-यग्ु म
व्यवहारिकजीवने निर्देश:। -पदानि। संप्रेषणात्मकम ्
अनप्र
ु योग: । इत्यादीनां
Page - 3
Page 4
-कक्षायां
-संवादानां भावानक
ु ूल -संवादशैल्याम ् पर्वो
ू त्तरराज्यानां
नवमः पाठः पठनस्यभ्यास:। आदर्शवाचनम ्, अनव ु ाचनम ्, -भाषिकक्षमतायाः सांस्कृतिकवैभव
- अभ्यासकार्यम ्, वद्
ृ धिः म ् आधारीकृत्य
“सप्त- -संस्कृते नाट्यशैल्या: नैतिकमल्
ू यानां निर्देश:। आत्मविश्वासश्च। नाटिकाया:मञ्चन
भगिन्यः” परिचय:। म्
-गतिविधि-माध्य
-पाठे स्थितसप्तभगिनी मेन
प्रदे शस्य विशेषतां प्रति
अभिज्ञताया: वर्धनम ् ।
सच ू ना-प्रबंधनम ्
सांस्कृतिकी
वैश्विकनागरिक
ता
इति
दक्षताया:विवर्धन
म्।
अपठितग -गति-यति-लय-भाव
द्यांशः- -अभिनयं पर्व
ू कम ् गतिविधि:-
-संस्कृते -एकपदे न, पर्ण
ू वाक्येन अपठितगद्यांशस्य संस्कृते
अपठित-गद्यांश-पठन यथानिर्देशं वा प्रश्नोत्तराणाम ् अर्थविज्ञापनम ् अपठितगद्यांशा
स्य अवगमनस्य च अभ्यासः कारणीयः। नां संग्रह:
योग्यताया: विकास:। -अपठितगद्यांशे
निहितानां कर्तृपदानां
क्रियापदानाम ्
विशेष्य
विशेषणसंबध ं ी
तथ्यानां
शिक्षणम ्
-विविधेषु पर्वेषु
-पत्रे सरलसंस्कृत- -मंजष
ू ाया:सहायतया -मंजष
ू ाया: सहायतया अभिनंदनपत्राणां
पत्रलेखनम ् भाषायां सरलपत्र-लेखनस्याभ्यास:। सरलपत्र- लेखनस्य लेखनस्य
भावाभिलेखनस्य सामर्थ्यम ् । प्रतिस्पर्धाया:
अभ्यास: । आयोजनम ्
मध्यावधि: पाठ्यक्रमस्य पनु रावत्ति
ृ :
पाठ्यक्रम: 13 सितम्बर 2024 पर्यन्तं पर्णं
ू कारणीयम ्।
मध्यावधि: परीक्षा
पाठ्यवस्तु अधिगमोद्दे श्यानि सहायकशैक्षिक–अनद
ु े शाः अधिगम- दक्षता:
सम्प्राप्तिः गतिविधयश्च
Page - 4
-संवादानां भावानक
ु ूल -संवादशैल्याम ् पर्वो
ू त्तरराज्यानां
नवमः पाठः पठनस्यभ्यास:। आदर्शवाचनम ्, अनव ु ाचनम ्, -भाषिकक्षमतायाः सांस्कृतिकवैभव
- अभ्यासकार्यम ्, वद्
ृ धिः म ् आधारीकृत्य
“सप्त- -संस्कृते नाट्यशैल्या: नैतिकमल्
ू यानां निर्देश:। आत्मविश्वासश्च। नाटिकाया:मञ्चन
भगिन्यः” परिचय:। म्
-गतिविधि-माध्य
-पाठे स्थितसप्तभगिनी मेन
प्रदे शस्य विशेषतां प्रति
अभिज्ञताया: वर्धनम ् ।
सच ू ना-प्रबंधनम ्
सांस्कृतिकी
वैश्विकनागरिक
ता
इति
दक्षताया:विवर्धन
म्।
अपठितग -गति-यति-लय-भाव
द्यांशः- -अभिनयं पर्व
ू कम ् गतिविधि:-
-संस्कृते -एकपदे न, पर्ण
ू वाक्येन अपठितगद्यांशस्य संस्कृते
अपठित-गद्यांश-पठन यथानिर्देशं वा प्रश्नोत्तराणाम ् अर्थविज्ञापनम ् अपठितगद्यांशा
स्य अवगमनस्य च अभ्यासः कारणीयः। नां संग्रह:
योग्यताया: विकास:। -अपठितगद्यांशे
निहितानां कर्तृपदानां
क्रियापदानाम ्
विशेष्य
विशेषणसंबध ं ी
तथ्यानां
शिक्षणम ्
-विविधेषु पर्वेषु
-पत्रे सरलसंस्कृत- -मंजष
ू ाया:सहायतया -मंजष
ू ाया: सहायतया अभिनंदनपत्राणां
पत्रलेखनम ् भाषायां सरलपत्र-लेखनस्याभ्यास:। सरलपत्र- लेखनस्य लेखनस्य
भावाभिलेखनस्य सामर्थ्यम ् । प्रतिस्पर्धाया:
अभ्यास: । आयोजनम ्
मध्यावधि: पाठ्यक्रमस्य पनु रावत्ति
ृ :
पाठ्यक्रम: 13 सितम्बर 2024 पर्यन्तं पर्णं
ू कारणीयम ्।
मध्यावधि: परीक्षा
पाठ्यवस्तु अधिगमोद्दे श्यानि सहायकशैक्षिक–अनद
ु े शाः अधिगम- दक्षता:
सम्प्राप्तिः गतिविधयश्च
Page - 4
Page 5
❖ सस्वरगायनम ्,
दशमः -संस्कृतश्लोकानाम ् श्लोकान्वयः, -सदाचारस्य ज्ञानं कक्षायां संस्कृते
पाठः - उच्चारणक्षमताया: शब्दार्थविवेचनम ्, प्राप्नोति। श्लोकगायन
“नीति- विकास: । भावस्पष्टीकरणम ्। -छात्रः सत्यमार्गरतः प्रतिस्पर्धाया:
नवनीतम ्” ❖ श्लोकाधारित–प्रश्नोत्तरा ,शिष्ट: आयोजनम ्
-श्लोकस्यार्थस्य ज्ञानं णामभ्यासः ,अभिवादनशीलः
एवञ्च जीवने ❖ श्लोके आगतानां ,आज्ञाकारी च -श्लोकेषु
अनप्र
ु योग: । कर्तृपदानां क्रियापदानां भवति। अंतरनिहित-रचना
पर्यायपदानां
त्मकता एवञ्च
-श्लोके स्थितानां विलोमपदानां -श्लोकार्थव्याख्याकर
नवाचारिता,
मल्ू यानाम ् अवबोध: विशेषण-विशेष्यपदानां च णे समर्थः भवति।
एवञ्च चयनम ्। नैतिकमल् ू यानां सहयोगित्वम ्,
साहित्यानरु ाग: । निर्देश:॥ -नतू नशब्दान ् ज्ञात्वा समस्या
तेषां वाक्यप्रयोगे समाधानम ्,
❖ अनप्र
ु यक्
ु तव्याकरणम ् - संप्रेषणात्मकम ्,
समर्थः भवति।
कारकपरिचयः। तार्कि क-चिंतनम ्,
विभक्तिप्रयोगस्य आत्मसंवर्धनम ्
सामान्यनियमाः। इत्यादीनां
विकास:।
एकादशः -अभ्यासकार्यम ्। गतिविधि:-भारती
पाठः - -संस्कृते नैतिकमल्
ू यानां निर्देश:। -वाक्यनिर्माणक्षम यानां प्रसिद्धानां
महिलानां
गद्यपठन-क्षमताया: -विशेष्य-विशेषणशब्दानां तावद्
ृ धिः। चित्रकोषस्य
“सावित्री विकास:। मेलनम ्। निर्माणम ् , तासां
बाईफुले” जीवनवत्त ृ स्य
-नत
ू न संस्कृतपदानां -किम ्, तत ् इति -स्त्रीशिक्षा विषयक संग्रह:
परिचय:। सर्वनामशब्दस्य त्रिषु सम्प्रत्ययानां ज्ञान- -गतिविधि-माध्य
लिङ्गेषु सर्वविभक्तिषु च प्रदानम ् ।
मेन
प्रयोगः अभ्यासश्च
पन ु रावत्ति
ृ :।
इति
दक्षताया:विवर्धनम ्
।
-नाट्यरीत्या
द्वादश:पाठ -संस्कृते अभिनय -संवादशैल्याम ् -भावानसु ारे ण शिक्षणं कक्षायां (
:- शैले:परिचय: आदर्शवाचनम ्, अनव ु ाचनम ्, संवादानां भावानक
ु ू लं पात्राणां चयनपर्व
क: रक्षति संपादनम ् । अभ्यासकार्यम ्, वाचनाभ्यास:। संवादाधारित-क्रि
क: रक्षित: नैतिकमल्
ू यानां निर्देश:। याविधे:
-छात्राणां संवादपठन -अर्थावगमनञ्च । आयोजनम ्
-कौशलस्य -गति-यति-भावानस ु ारे ण
अभिवर्धनम ् संवादानां पाठनभ्यास:। -गतिविधि-माध्य
-पाठस्य सर्वार्थ: ,
मेन
-पाठस्य अभ्यासकार्यञ्च ।
Page - 5
दशमः -संस्कृतश्लोकानाम ् श्लोकान्वयः, -सदाचारस्य ज्ञानं कक्षायां संस्कृते
पाठः - उच्चारणक्षमताया: शब्दार्थविवेचनम ्, प्राप्नोति। श्लोकगायन
“नीति- विकास: । भावस्पष्टीकरणम ्। -छात्रः सत्यमार्गरतः प्रतिस्पर्धाया:
नवनीतम ्” ❖ श्लोकाधारित–प्रश्नोत्तरा ,शिष्ट: आयोजनम ्
-श्लोकस्यार्थस्य ज्ञानं णामभ्यासः ,अभिवादनशीलः
एवञ्च जीवने ❖ श्लोके आगतानां ,आज्ञाकारी च -श्लोकेषु
अनप्र
ु योग: । कर्तृपदानां क्रियापदानां भवति। अंतरनिहित-रचना
पर्यायपदानां
त्मकता एवञ्च
-श्लोके स्थितानां विलोमपदानां -श्लोकार्थव्याख्याकर
नवाचारिता,
मल्ू यानाम ् अवबोध: विशेषण-विशेष्यपदानां च णे समर्थः भवति।
एवञ्च चयनम ्। नैतिकमल् ू यानां सहयोगित्वम ्,
साहित्यानरु ाग: । निर्देश:॥ -नतू नशब्दान ् ज्ञात्वा समस्या
तेषां वाक्यप्रयोगे समाधानम ्,
❖ अनप्र
ु यक्
ु तव्याकरणम ् - संप्रेषणात्मकम ्,
समर्थः भवति।
कारकपरिचयः। तार्कि क-चिंतनम ्,
विभक्तिप्रयोगस्य आत्मसंवर्धनम ्
सामान्यनियमाः। इत्यादीनां
विकास:।
एकादशः -अभ्यासकार्यम ्। गतिविधि:-भारती
पाठः - -संस्कृते नैतिकमल्
ू यानां निर्देश:। -वाक्यनिर्माणक्षम यानां प्रसिद्धानां
महिलानां
गद्यपठन-क्षमताया: -विशेष्य-विशेषणशब्दानां तावद्
ृ धिः। चित्रकोषस्य
“सावित्री विकास:। मेलनम ्। निर्माणम ् , तासां
बाईफुले” जीवनवत्त ृ स्य
-नत
ू न संस्कृतपदानां -किम ्, तत ् इति -स्त्रीशिक्षा विषयक संग्रह:
परिचय:। सर्वनामशब्दस्य त्रिषु सम्प्रत्ययानां ज्ञान- -गतिविधि-माध्य
लिङ्गेषु सर्वविभक्तिषु च प्रदानम ् ।
मेन
प्रयोगः अभ्यासश्च
पन ु रावत्ति
ृ :।
इति
दक्षताया:विवर्धनम ्
।
-नाट्यरीत्या
द्वादश:पाठ -संस्कृते अभिनय -संवादशैल्याम ् -भावानसु ारे ण शिक्षणं कक्षायां (
:- शैले:परिचय: आदर्शवाचनम ्, अनव ु ाचनम ्, संवादानां भावानक
ु ू लं पात्राणां चयनपर्व
क: रक्षति संपादनम ् । अभ्यासकार्यम ्, वाचनाभ्यास:। संवादाधारित-क्रि
क: रक्षित: नैतिकमल्
ू यानां निर्देश:। याविधे:
-छात्राणां संवादपठन -अर्थावगमनञ्च । आयोजनम ्
-कौशलस्य -गति-यति-भावानस ु ारे ण
अभिवर्धनम ् संवादानां पाठनभ्यास:। -गतिविधि-माध्य
-पाठस्य सर्वार्थ: ,
मेन
-पाठस्य अभ्यासकार्यञ्च ।
Page - 5
Page 6
केंद्रीयभावाभिगमनम ् सहयोगित्वम ्,
समाधानम ्,
संप्रेषणात्मकम ्,
तार्कि क-चिंतनम ्,
सांस्कृतिकी
वैश्विकनागरिकता
दक्षतानां विवर्धनम ्
।
-प्राचीन भारतीय
-संस्कृते गद्यपठन -आदर्शवाचनम ्, अनव ु ाचनम ्, ज्योतिर्विज्ञान
चतर्द
ु शः एवञ्च अभ्यासकार्यम ्। -संस्कृतभाषायां सम्बद्ध- तथ्यानां
पाठः - शद्
ु धोच्चारण-कौशल - निहितं संकलनम ्।
“आर्यभटः” स्य संपादनम ् । -प्राचीनभारते विज्ञानस्य विशालसाहित्येन
समद् ृ धिकथनम ् तथा परिचिताः भवन्ति।
-प्राचीने भारतीय नैतिकमल् ू यानां निर्देश:। -गतिविधि-माध्य
ज्योतिषचार्य:आर्यभट मेन
स्य परिचय: ।
- -चित्राधारितरिक्तस्थानपर्ति
ू : रचनात्मकता
–लघ– ु सरल–वाक्यप्रयोगेन एवञ्च
चित्राधारितवाक्यपर्ति
ू ः नवाचारिता,
विधेया। समस्या
समाधानम ्,
तार्कि क-चिंतनम ्,
-सचू ना-प्रबंधनम ्,
,इत्यादीनां
पाठ्य-पस्ु तकम ् रूचिरा(तत ृ ीयो भाग:)
वार्षिकपरीक्षादृष्टया सकलपाठ्यक्रमस्य पन ु रावत्ति
ृ :l
पाठ्यक्रम: 31 जनवरी 2025पर्यन्तं पर्णं ू कारणीयम ्।
वार्षिकपरीक्षा सकलपाठ्यक्रमात ् भविष्यति
वार्षिकपरीक्षा
Page - 6
समाधानम ्,
संप्रेषणात्मकम ्,
तार्कि क-चिंतनम ्,
सांस्कृतिकी
वैश्विकनागरिकता
दक्षतानां विवर्धनम ्
।
-प्राचीन भारतीय
-संस्कृते गद्यपठन -आदर्शवाचनम ्, अनव ु ाचनम ्, ज्योतिर्विज्ञान
चतर्द
ु शः एवञ्च अभ्यासकार्यम ्। -संस्कृतभाषायां सम्बद्ध- तथ्यानां
पाठः - शद्
ु धोच्चारण-कौशल - निहितं संकलनम ्।
“आर्यभटः” स्य संपादनम ् । -प्राचीनभारते विज्ञानस्य विशालसाहित्येन
समद् ृ धिकथनम ् तथा परिचिताः भवन्ति।
-प्राचीने भारतीय नैतिकमल् ू यानां निर्देश:। -गतिविधि-माध्य
ज्योतिषचार्य:आर्यभट मेन
स्य परिचय: ।
- -चित्राधारितरिक्तस्थानपर्ति
ू : रचनात्मकता
–लघ– ु सरल–वाक्यप्रयोगेन एवञ्च
चित्राधारितवाक्यपर्ति
ू ः नवाचारिता,
विधेया। समस्या
समाधानम ्,
तार्कि क-चिंतनम ्,
-सचू ना-प्रबंधनम ्,
,इत्यादीनां
पाठ्य-पस्ु तकम ् रूचिरा(तत ृ ीयो भाग:)
वार्षिकपरीक्षादृष्टया सकलपाठ्यक्रमस्य पन ु रावत्ति
ृ :l
पाठ्यक्रम: 31 जनवरी 2025पर्यन्तं पर्णं ू कारणीयम ्।
वार्षिकपरीक्षा सकलपाठ्यक्रमात ् भविष्यति
वार्षिकपरीक्षा
Page - 6